รู้ไหมแต่ละ รร. ต้องมีครูกี่คน? หลังมีดรามาครูคนเดียวสอนทุกชั้นจนงง

ช่วงนี้ประเด็นร้อนในสังคม ยังคงวนเวียนกับอยู่กับ "ครู" และ "ระบบการศึกษาไทย" ในแง่มุมต่าง ๆ โดยหนึ่งในประเด็นที่ผู้คนในสังคม พากันวิพากษ์วิจารณ์อย่างมาก คือ กรณีที่มีการออกมาเปิดเผยว่า มีโรงเรียนชั้นประถมศึกษาแห่งหนึ่ง ใน ต.หนองญาติ อ.เมือง จ.นครพนม ซึ่งอยู่ห่างจากตัวเมืองแค่ 7 กิโลเมตร แต่กลับมีครูสอนหนังสือเพียงคนเดียว ต้องทำหน้าที่สอนเด็กอนุบาล ถึง ป.6 สอนเยอะขนาดตัวของครูยังงง เพราะบางวันต้องสอน 8 วิชาในวันเดียว ขณะที่ ผอ.ให้ข้อมูลว่า ใน 1 ปี ได้รับงบประมาณเพียง 3 หมื่นบาทเท่านั้น 

ทำให้ต่อมา ทางคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (กพฐ.) โดย นายธีร์ ภวังคนันท์ รองเลขาธิการ กพฐ. ต้องออกมาชี้แจงว่า จากการตรวจสอบพบว่า การนำเสนอข่าวที่ออกไปนั้น มีความคลาดเคลื่อนจากข้อเท็จจริง อาจทำให้สังคมเกิดความสับสน และมองว่า หน่วยงานต้นสังกัดไม่ได้ให้ความสำคัญต่อโรงเรียนขนาดเล็ก ซึ่งนักเรียนทุกคนต้องได้รับโอกาสทางการศึกษาขั้นพื้นฐานเท่าเทียมกันทุกคน ยืนยันว่า สพฐ. เองไม่ได้ทอดทิ้งโรงเรียนให้อยู่ตามลำพัง ตามที่มีการนำเสนอข่าวแต่อย่างใด 

นายธีร์ กล่าวว่า ข้อเท็จจริง คือ โรงเรียนแห่งนี้ มีนักเรียนตั้งแต่ระดับชั้นอนุบาล จนถึง ป.6 จำนวน 19 คน และมีบุคลากรทางการศึกษา ประกอบด้วย ผู้อำนวยการสถานศึกษา 1 คน ข้าราชการครูตำแหน่งครูผู้ช่วย 1 คน พนักงานราชการตำแหน่งครูผู้สอน 2 คน และธุรการโรงเรียน 1 คน 

ซึ่งตามเกณฑ์อัตรากำลังของกระทรวงศึกษาธิการ (ศธ.) สำหรับสถานศึกษาที่มีนักเรียนไม่เกิน 40 คน สามารถมีตำแหน่งครูได้ 1 - 4 คน ที่ผ่านมาทางเขตพื้นที่ฯ ได้มีการพูดคุยกับทางโรงเรียนและชุมชน ในการจัดการเรียนการสอนที่มีประสิทธิภาพสำหรับโรงเรียนขนาดเล็ก อาทิ การยุบหรือควบรวม หรือเรียนรวมกับโรงเรียนขนาดใหญ่อื่น ๆ แต่ทางชุมชนไม่ต้องการให้ยุบรวม ต้องการให้ยังคงอยู่เป็นสถานศึกษาต่อไป ทางเขตพื้นที่ฯ จึงได้สนับสนุนโดยการจัดสรรพนักงานราชการตำแหน่งครูผู้สอน จำนวน 2 อัตรา เข้ามาช่วยสอนนักเรียนด้วย 

 

นอกจากนั้น ยังมีการใช้ระบบการศึกษาทางไกลผ่านดาวเทียม DLTV ในการช่วยจัดการเรียนการสอน โดยได้รับจัดสรรอุปกรณ์ DLTV ในปี 2557 เป็นโทรทัศน์ 32 นิ้ว จำนวน 6 เครื่อง ในปี 2566 เป็นโทรทัศน์ 43 นิ้ว จำนวน 1 เครื่อง และขอรับจัดสรรอุปกรณ์ DLTV ในปี 2568 จำนวน 3 ชุด เพื่อให้สามารถจัดการเรียนการสอนได้ครบชั้นอย่างมีประสิทธิภาพ ซึ่งไม่ใช่เพียงโรงเรียนที่ปรากฏในข่าวเท่านั้น แต่ได้ให้การสนับสนุนทุกโรงเรียนในพื้นที่ด้วยเช่นกัน และมีการตรวจเยี่ยมโรงเรียนต่าง ๆ เป็นประจำอย่างสม่ำเสมอ 

ในส่วนของการนำเสนอข่าวที่บอกว่า โรงเรียนแห่งนี้ ได้รับงบประมาณ จำนวน 30,000 บาทต่อปีนั้น ในการจัดสรรงบประมาณงบอุดหนุนรายหัวนักเรียน มีเกณฑ์การจัดสรรงบประมาณที่รัฐ จัดสรรให้เหมือนกันหมดทุกแห่ง โดยเพิ่มขึ้นทุกปี คือในระดับก่อนประถมศึกษา เดิมหัวละ 2,630 บาท ในปี 2566 ได้เพิ่มเป็น 2,787 บาท ปี 2567 เพิ่มเป็น 2,915 บาท ในระดับประถมศึกษา เดิมหัวละ 3,130 บาท ในปี 2566 ได้เพิ่มเป็น 3,267 บาท ปี 2567 เพิ่มเป็น 3,410 บาท

ในระดับมัธยมศึกษาตอนต้น เดิมหัวละ 5,250 บาท ในปี 2566 ได้เพิ่มเป็น 5,487 บาท ปี 2567 เพิ่มเป็น 5,750 บาท และระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย เดิมหัวละ 5,710 บาท ในปี 2566 ได้เพิ่มเป็น 5,915 บาท และปี 2567 เพิ่มเป็น 6,200 บาท ซึ่งเป็นไปตามเกณฑ์ที่ได้กำหนดไว้


“ดังนั้น โรงเรียนดังกล่าว จึงมีอัตรากำลังครูเป็นไปตามเกณฑ์ ที่กระทรวงศึกษาธิการกำหนด แต่ทาง สพป.นครพนม เขต 1 เห็นความสำคัญของการจัดการเรียนการสอนในโรงเรียนขนาดเล็ก ที่ไม่ได้มีการควบรวม ตามนโยบายของ รัฐมนตรีว่าการ ศธ. และเลขาธิการ กพฐ. ที่ให้ความสำคัญกับการจัดการศึกษาขั้นพื้นฐานทุกระดับ

จึงได้จัดให้มี พนักงานราชการ ตำแหน่งครูผู้สอน ไปช่วยทำการสอนอีก 2 อัตรา เพื่อให้สอนเด็กได้ครบชั้น และธุรการ จำนวน 1 อัตรา มาช่วยดูแลในเรื่องงานธุรการต่าง ๆ ของโรงเรียน

ส่วนงบประมาณก็เป็นไปตามเกณฑ์การจัดสรร ตามจำนวนนักเรียนที่มีในแต่ละปี ซึ่งหลังจากนี้ทาง สพป.นครพนม เขต 1 จะดำเนินการให้ข้อมูลกับผู้นำชุมชนในพื้นที่ เพื่อได้รับรู้รับทราบข้อเท็จจริง และทำความเข้าใจที่ตรงกันต่อไป”
 

รู้ไหมแต่ละโรงเรียนมีครูได้กี่คน และมีเกณฑ์การพิจารณาอย่างไร

สำหรับหลักเกณฑ์ อัตรากำลังข้าราชการครู และบุคลากรทางการศึกษาในสถานศึกษา สังกัดสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน นั้น ได้มีการกำหนดไว้ดังนี้ 

แบบ 1 (โรงเรียนประถมศึกษาที่มีนักเรียน 120 คนลงมา และจัดการเรียนการสอน อ.1-ป.6 หรือ ป.1-ป.6)

- นักเรียน 1 -20 คน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีครูผู้สอนได้ 1 คน
- นักเรียน 21 -40 คน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีครูผู้สอนได้ 2 คน
- นักเรียน 41 -60 คน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีครูผู้สอนได้ 3 คน
- นักเรียน 61 -80 คน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีครูผู้สอนได้ 4 คน
- นักเรียน 81 -100 คน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีครูผู้สอนได้ 5 คน
- นักเรียน 101 -120 คน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีครูผู้สอนได้ 6 คน

แบบ 2 (โรงเรียนประถมศึกษาที่มีนักเรียน 121 คนขึ้นไป และจัดการเรียนการสอน อ.1-ป.6 หรือ ป.1-ป.6)

อัตราส่วน (อนุบาล) ครู : นักเรียน = 1 : 25 จำนวนนักเรียน : ห้อง = 30 : 1
อัตราส่วน (ประถม) ครู : นักเรียน = 1 : 25 จำนวนนักเรียน : ห้อง = 40 : 1

จำนวนครูปฏิบัติการสอน (ป) รวม = จำนวนครู(ป) อนุบาล + จำนวนครู (ป) ประถม ครู (ป) รวม = [(ห้องอนุบาล x 1.2)+(นักเรียนอนุบาล/25)] + [(ห้องประถม x 1.6)+(นักเรียนประถม/25)] 2 2 หรือ ครู(ป) รวม = (ห้องอนุบาล x 30 + นร.อนุบาล) + (ห้องประถม x 40 + นร.ประถม) 50 50 จำนวนบุคลากรสายบริหาร

- นักเรียน 121 - 359 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง
- นักเรียน 360 - 719 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 1 ตำแหน่ง
- นักเรียน 720 - 1,079 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 2 ตำแหน่ง
- นักเรียน 1,080 - 1,679 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 3 ตำแหน่ง
- นักเรียน 1,680 คนขึ้นไป มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 4 ตำแหน่ง

เงื่อนไข - การคิดจำนวนห้องเรียน (โดยใช้จำนวนนักเรียน : ห้อง หารจำนวนนักเรียน) แต่ละชั้น หากมีเศษตั้งแต่ 10 คนขึ้นไป ให้เพิ่มอีก 1 ห้อง - การคิดจำนวนครูให้ปัดเศษตามหลักคณิตศาสตร์ (0.5ขึ้นไปปัดเป็น 1 , ไม่ถึง 0.5 ปัดทิ้ง)

แบบ 3 (โรงเรียนประถมศึกษาที่มีนักเรียน 121 คนขึ้นไป และจัดการเรียนการสอน อ.1-ม.3 หรือ ป.1-ม.3)

อัตราส่วน (อนุบาล) ครู : นักเรียน = 1 : 25 จำนวนนักเรียน : ห้อง = 30 : 1
อัตราส่วน (ประถม) ครู : นักเรียน = 1 : 25 จำนวนนักเรียน : ห้อง = 40 : 1
อัตราส่วน (มัธยม) ครู : นักเรียน = 1 : 20 จำนวนนักเรียน : ห้อง = 40 : 1

จำนวนครูปฏิบัติการสอน(ป) รวม = จำนวนครู(ป)อนุบาล + จำนวนครู(ป)ประถม + จำนวนครู(ป) มัธยม ครู(ป)รวม = [(ห้องอนุบาล x 1.2)+(นักเรียนอนุบาล/25)] + [(ห้องประถม x 1.6) + (นักเรียนประถม/25)] + (ห้องมัธยมx2) 2 2 หรือ ครู(ป) รวม = (ห้องอนุบาล x 30 + นร.อนุบาล) + (ห้องประถม x 40 + นร.ประถม) + (ห้องมัธยม x 2) 50 50

จำนวนบุคลากรสายบริหาร
- นักเรียน 121 - 359 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง
- นักเรียน 360 - 719 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 1 ตำแหน่ง
- นักเรียน 720 - 1,079 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 2 ตำแหน่ง
- นักเรียน 1,080 - 1,679 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 3 ตำแหน่ง
- นักเรียน 1,680 คนขึ้นไป มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 4 ตำแหน่ง

เงื่อนไข - การคิดจำนวนห้องเรียน (โดยใช้จำนวนนักเรียน : ห้อง หารจำนวนนักเรียน) แต่ละชั้น หากมีเศษตั้งแต่ 10 คนขึ้นไป ให้เพิ่มอีก 1 ห้อง - การคิดจำนวนครูให้ปัดเศษตามหลักคณิตศาสตร์ (0.5ขึ้นไปปัดเป็น 1 , ไม่ถึง 0.5 ปัดทิ้ง)

แบบ 4 (โรงเรียนมัธยมศึกษา)

อัตราส่วน (มัธยม) ครู : นักเรียน = 1 : 20 จำนวนนักเรียน : ห้อง = 40 : 1 จำนวนครูปฏิบัติการสอน = จำนวนห้องเรียน x (จำนวนนักเรียน : ห้อง) / จำนวนครู : นักเรียน = จำนวนห้องเรียน x 2

จำนวนบุคลากรสายบริหาร
- นักเรียน 121 - 359 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง
- นักเรียน 360 - 719 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 1 ตำแหน่ง
- นักเรียน 720 - 1,079 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 2 ตำแหน่ง
- นักเรียน 1,080 - 1,679 คน มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 3 ตำแหน่ง
- นักเรียน 1,680 คนขึ้นไป มีผู้บริหารได้ 1 ตำแหน่ง มีผู้ช่วยได้ 4 ตำแหน่ง

เงื่อนไข - การคิดจำนวนห้องเรียน (โดยใช้จำนวนนักเรียน : ห้อง หารจำนวนนักเรียน) แต่ละชั้น หากมีเศษตั้งแต่ 10 คนขึ้นไป ให้เพิ่มอีก 1 ห้อง - การคิดจำนวนครูให้ปัดเศษตามหลักคณิตศาสตร์ (0.5ขึ้นไปปัดเป็น 1 , ไม่ถึง 0.5 ปัดทิ้ง)

แบบ 5 การคำนวณอัตรากำลังข้าราชการครูโรงเรียนศึกษาสงเคราะห์

อัตราส่วน ครู : นักเรียน = 1 : 12 จำนวนนักเรียน : ห้อง = 35 : 1 จำนวนครูรวม = (35 x จำนวนห้องเรียน) / 12 จำนวนครูปฏิบัติการสอน = จำนวนครูรวม - จำนวนบุคลากรสายบริหาร

จำนวนบุคลากรสายบริหาร
1 - 2 ห้องเรียน มีผู้บริหารได้ 1 คน
3 - 6 ห้องเรียน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีผู้ช่วยผู้บริหารได้ 1 คน
7 - 14 ห้องเรียน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีผู้ช่วยผู้บริหารได้ 2 คน
15 - 23 ห้องเรียน มีผู้บริหารได้ 1 คน มีผู้ช่วยผู้บริหารได้ 3 คน
24 ห้องเรียนขึ้นไป มีผู้บริหารได้ 1 คน มีผู้ช่วยผู้บริหารได้ 4 คน

หมายเหตุ ในการคำนวณตามสูตรหากมีเศษตั้งแต่ 0.1 ขึ้นไปให้ปัดเป็น 1

 

ขอบคุณข้อมูล : ครูบ้านนอกดอทคอม
https://www.kroobannok.com/