สืบต้นตอโควิด-19 เหลว ไม่ชัดรั่วจากแล็บอู่ฮั่น

รายงานที่ออกโดยสำนักงานผู้ตรวจการกระบวนการยุติธรรมแห่งสหรัฐฯ (US Office of Inspector General) ระบุชัดเจนว่าหน่วยงานที่สหรัฐฯ เป็นสปอนเซอร์ ไม่ได้ติดตามงานวิจัยของห้องปฏิบัติการทดลองของสถาบันไวรัสวิทยาอู่ฮั่น (Wuhan Institute of Virology) หรือ WIV ในมณฑลหูเป่ยของจีน โดยหน่วยงานที่ถูกตำหนิโดยตรงคือสถาบันสุขภาพแห่งชาติของสหรัฐฯ (NIH) และ EcoHealth Alliance องค์กรพัฒนาเอกชนที่มีพันธกิจในการปกป้องคน, สัตว์และสิ่งแวดล้อมจากโรคติดต่ออุบัติใหม่ ที่ดำเนินการโดยนักวิทยาศาสตร์ชาวอังกฤษ ปีเตอร์ แดสแซ็ค 

รายงานชี้ว่าความล้มเหลวเกิดจากความไม่เข้าใจธรรมชาติของการวิจัยที่ดำเนินการอยู่ เพื่อระบุปัญหาที่อาจเกิดขึ้นและดำเนินการแก้ไข ถ้ามีการกำกับดูแลที่ดีกว่านนี้ NIH อาจสามารถดำเนินการแก้ไขได้ทันท่วงทีมากขึ้น เพื่อลดความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับการวิจัยประเภทนี้ โดยพบว่า ไม่มีการตรวจสอบอย่างเหมาะสมว่าการทดลองในอู่ฮั่นเกี่ยวข้องกับเชื้อโรคอันตรายที่มีแนวโน้มแพร่ระบาดหรือไม่

ในขณะที่ทฤษฎีการรั่วไหลของห้องแล็บถูกปฏิเสธด้วยข้อกล่าวหาที่ว่า เป็นการสมรู้ร่วมคิดและเกลียดชังชาวต่างชาติ นักวิทยาศาสตร์ที่มีความคิดที่ว่า ไวรัสอาจหลุดรอดออกมาในระหว่างอุบัติเหตุที่ WIV ก็เพิ่มมากขึ้น ซึ่งสถาบันวิจัยแห่งนี้อยู่ห่างจากตลาดค้าสัตว์เป็น ๆ ราว 10 กิโลเมตร และเป็นจุดเริ่มต้นของ "ซีรีส์การติดเชื้อในมนุษย์แบบคลัสเตอร์" ที่ผู้เชี่ยวชาญบางคนอ้างด้วยว่า สไปค์ โปรตีน (spike protein) ของโควิด มีเอกลักษณ์ที่ใช้แพร่เชื้อในคน แสดงถึงคุณลักษณะเฉพาะของพันธุวิศวกรรม 

แต่คนอื่น ๆ ก็ยังมองว่าสถานการณ์ที่ว่านี้ไม่น่าเป็นไปได้ และยังชี้ว่ามีหลักฐานทางอ้อมบางอย่างที่แสดงว่า โควิดกระโดดจากสัตว์ที่ตลาดอาหารทะเล "หัวหนาน" ซึ่งเป็นศูนยรวมของสารพัดสัตว์ ที่อาจเป็นแหล่งของโควิด เช่น จิ้งจอก แร็คคูน เม่น หนู และกระรอก ในสภาพแวดล้อมที่เสื่อมโทรม ส่วน หลักฐานโดยตรงเกี่ยวกับแหล่งกำเนิดตามธรรมชาติหรือที่มนุษย์สร้างขึ้นยังไม่ปรากฏ 

EcoHealth Alliance ได้รับทุนสนับสนุนการวิจัยจากรัฐบาลสหรัฐฯ 8 ล้านดอลลาร์ ที่มาจากภาษีของชาวอเมริกันในช่วงระหว่างปี 2557-2564 เพื่อรับเหมาช่วงงานดูแลสถาบันวิจัย ซึ่ง WIV เป็น 1 ใน 8 มีชื่ออยู่ในนั้น แต่กลับพบว่า  NIH กับ EcoHealth ไม่ได้ดูแลและตรวจสอบสถาบันวิจัยของจีน และห้องปฏิบัติการทดลองอื่น ๆ ที่ได้รับการสับสนุนจากรัฐบาลสหรัฐฯ 

จัสติน กู๊ดแมน จากกลุ่ม "White Coat Waste Project" ที่ต่อต้าน การทำวิจัย "ขยะ" ให้ความเห็นว่า

"ผลการตรวจสอบได้ยืนยันว่า สิ่งที่เราจัดทำเป็นเอกสารตั้งแต่ต้นปี 2563 ซึ่งเปิดโปงเงินทุนของ NIH กรณีห้องปฏิบัติการทดลองในอู่ฮั่นเป็นครั้งแรก EcoHealth Alliance ใช้เงินภาษีในอู่ฮั่น ไปกับการทดลองในสัตว์ที่เป็นอันตรายที่อาจทำให้เกิดการแพร่ระบาด ถือเป็นการละเมิดนโยบายกฎหมายของรัฐบาลกลาง และใช้เงินภาษีไปโดยเปล่าประโยชน์"

เขาบอกด้วยว่า

"ผู้เสียภาษีไม่ควรอยู่ในภาวะจำยอมให้ต้องเสียเงินให้พวกสวมเสื้อคลุมสีขาว (White Coat) ที่กระทำการโดยประมาท และเสียเงินโดยเปล่าประโยชน์ ทั้งยังฝ่าฝืนกฎหมายและทำให้สาธารณสุขตกอยู่ในอันตรายด้วย"