ขยะอิเล็กทรอนิกส์จากไอโฟนล้ำค่ากว่าที่คิด

ในแต่ละปีขยะอิเล็กทรอนิกส์อย่างเช่น โทรศัพท์มือถือ ก่อให้เกิดมลพิษต่อสิ่งแวดล้อม ทั้งปรอท ตะกั่ว เบริลเลียม อาร์เซนิก หรือสารหนู และซิลิกา แต่บริษัท "Back Market" ที่จำหน่าย  iPhone "รีเฟอร์บิช" (refurbished) โดยยึดสโลแกน "รักเทคโนโลยีแต่เกลียดขยะ" ได้เปิดตัวแคมเปญที่กระตุ้นให้ผู้คนนำสามาร์ตโฟนที่ไม่ต้องการแล้ว ไปเข้ากระบวนการรีไซเคิลแทนการทิ้งลงถังขยะ เพราะที่จริงสมาร์ตโฟนแต่ละเครื่องมีส่วนประกอบที่ล้ำค่าอย่างเหลือเชื่อ 

 

 

การรีเฟอร์บิชหมายถึงการนำสมาร์ตโฟนที่ได้รับความเสียหายหรือมีตำหนิ และถูกส่งคืนผู้ผลิตเพื่อซ่อมแซม ก่อนเข้าสู่การตรวจสอบตามมาตรฐานโรงงานและนำกลับไปวางจำหน่าย โดยมีข้อความกำกับชัดเจนว่าเป็น "รีเฟอร์บิช" ซึ่ง Back Market ระบุว่าการรีเฟอร์บิชสมาร์ตโฟนเพียงเครื่องเดียว ช่วยประหยัดวัตถุดิบได้ 258 กิโลกรัม หรือพอ ๆ กับน้ำหนักสิงโตแอฟริกันตัวผู้ที่โตเต็มวัย 1 ตัว และน่าเสียดายที่นับตั้งแต่แกะกล่องจนถึงเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งในชีวิตประจำวัน สมาร์ตโฟนจะกลายเป็นสิ่ง "ล้าสมัย" ในเวลาเพียง 2 ปี และเทคโนโลยีแสนแพงเหล่านี้มักถูกทิ้งแทนที่จะถูกรีไซเคิล 

 

ประชากรเกือบ 5 ล้านคน ในสหราชอาณาจักร ยอมรับว่าทิ้งสมาร์ตโฟนเครื่องเก่าเพื่อแทนที่ด้วยรุ่นที่ใหม่กว่า โดยไม่รู้ว่าด้านหลังจอสกรีนของโทรศัพท์เหล่านี้ เต็มไปโลหะล้ำค่ารวมทั้งทองคำ เงิน และธาตุหายากอีกหลายชนิด ที่เมื่อรวมกันแล้วมีมูลค่านับพันล้านดอลลาร์ โดยเฉพาะสมาร์ตโฟนของ iPhone ที่ประกอบด้วยอลูมิเนียม เงินทองแดง และทองคำ โดยเฉพาะทองคำที่ใช้เคลือบวงจรอิเล็กทรอนิกส์เพื่อไม่ให้เกิดสนิมนั้น พบว่าทองคำในสมาร์ตโฟนที่กลายเป็นขยะจำนวน 1 ตัน มีปริมาณมากกว่าสินแร่ทองคำที่มีน้ำหนักเท่ากันถึง 300 เท่า ขณะที่เงินในสมาร์ตโฟน 1 ตัน ก็มีน้ำหนักมากกว่า ที่พบในสินแร่เงิน 1 ตัน ถึง 6.5 เท่า และยังพบด้วยว่าสมาร์ตโฟน 1 ล้านเครื่อง ใช้สายไฟทองแดงเกือบ 16 ตัน พัลลาเดียม 15 กิโลกรัม 

 

ถ้าแยกชิ้นส่วน  iPhone ภายในจะพบทองคำคุณภาพสูงประมาณ 0.034 กรัม เงิน 0.34 กรัม, แพลเลเดียม 0.015 กรัม และแพลตตินัมไม่ถึง 1/1000 กรัม ที่เหลือเป็นอลูมิเนียม 25 กรัม และทองแดงประมาณ 15 กรัม แต่ไม่อาจปฏิเสธได้ว่าแม้สมาร์ตโฟนจะมีโลหะล้ำค่าแต่ก็มีสารพิษไม่น้อย เช่น ปรอทในแบตเตอร์รี จอภาพคริสตัล และแผงวงจร  เบริลเลียมที่ขั้วแบตเตอร์รี และอาร์เซนิกกับซิลิกาในชิปคอมพิวเตอร์