จีนมาก่อนกาล กฎหมายให้เด็กรับโทษทางอาญาเทียบเท่าผู้ใหญ่

จะเรียกว่า "ผู้มาก่อนกาล" ก็ว่าได้ เมื่อคณะกรรมการประจำ (Standing Committee) ของสมาชิกสภาประชาชนแห่งชาติจีน (The National People's Congress) หรือ NPC ประกาศเมื่อเดือนกุมภาพันธ์ ปี 2564 ว่า มีการแก้ไขกกฎหมายลดอายุผู้กระทำความผิดร้ายแรงให้รับโทษเทียบเท่าผู้ใหญ่ โดยมีผลบังคับใช้ทันทีในวันที่ 1 มีนาคมปีเดียวกัน ที่ถือเป็นการตอบสนองอย่างชัดเจนต่อสัดส่วนการกระทำผิดของเด็กและเยาวชน (juvenile delinquency) ที่เพิ่มขึ้น ซึ่งเรื่องนี้ได้สร้างความตกตะลึงไปทั่วประเทศและก่อให้เกิดความวิตกอย่างกว้างขวางในตอนนั้น 

สถานการณ์โลกเปลี่ยนไป กฎหมายต้องเปลี่ยนแปลงตาม... นี่คือเหตุผลหลักที่จีนลดอายุเยาวชนที่จะถูกลงโทษทางอาญาเทียบเท่าผู้ใหญ่จาก 14 ปี ลงไปอยู่ที่ 12 ปี เมื่อพิจารณาจากความผิดในข้อหาฉกรรจ์ เช่น การฆ่าคนตายโดยเจตนา, ทำร้ายผู้อื่นโดยเจตนาจนทำให้เสียชีวิต หรือทำร้ายผู้อื่นอย่างรุนแรงโดยใช้วิธีการที่โหดร้ายเป็นพิเศษ ตลอดจนการข่มขืนหรือปล้นชิงทรัพย์ โดยมอบอำนาจการตัดสินใจในการใช้บทลงโทษให้เป็นหน้าที่ของสำนักงานอัยการประชาชนสูงสุด (Supreme People's Procuratorate)

ข้อมูลของ Child Rights International Network ในลอนดอน ระบุว่าอายุเฉลี่ยของการกระทำผิดทางอาญาทั่วโลกคือ 14 ปี ขณะที่สถิติอย่างเป็นทางการของจีนเมื่อปี 2560 พบว่า เยาวชนที่อายุต่ำกว่า 14 ปี ครองสัดส่วน 20% ของการก่ออาชญากรรมในหมู่เยาวชน โดยเพิ่มขึ้น 12.3% จากปี 2552 และพบด้วยว่ามีบางคดีที่ผู้กระทำผิดที่อายุต่ำกว่าเกณฑ์ ได้ก่อเหตุที่สร้างความตกตะลึงไปทั่วประเทศ เช่น คดีที่เด็กชายวัย 13 ปี จากเมืองต้าเหลียน มณฑลเหลียวหนิง ก่อเหตุฆาตกรรมเด็กหญิงวัย 10 ปี เมื่อเดือนตุลาคม ปี 2562 แต่กลับได้รับโทษในสถานพินิจเพียง 3 ปีเท่านั้น

ผลสำรวจของสมาคมการแพทย์จีน (Chinese Medical Association) ระบุว่า เยาวชนอายุ 18 ปี หรือต่ำกว่า มีวุฒิภาวะเร็วกว่าคนรุ่นก่อน 2 หรือ 3 ปี ซึ่งหมายความว่าเด็ก ๆ จำนวนมากที่อายุ 12-14 ปี เช่น เด็กที่เรียนอยู่ในชั้นสูงสุดของระดับประถมศึกษา หรือมัธยมศึกษาตอนต้น สามารถแยกแยะระหว่างสิ่งที่ถูกและผิดได้แล้ว และการลดอายุของการกระทำผิดทางอาญา ย่อมสอดคล้องกับการพัฒนาทางร่างกายและจิตใจของวัยรุ่นส่วนใหญ่

การปรับปรุงวิธีรับมืออาชญากรรมที่กระทำโดยผู้เยาว์ของจีน ได้รับการตอบรับในเชิงบวกมากกว่าต่อต้าน ด้วยเพราะเป็นปัญหาที่สร้างความวิตกให้แก่ทั่วโลกมานานแล้ว ขณะที่มีจีนมีประชากรอายุ 18 ปี หรือต่ำกว่า มากกว่า 300 ล้านคน การแก้กฎหมายจะทำให้เยาวชนที่เคยคิดว่า จะไม่ถูกลงโทษจากพฤติกรรมที่ไม่ดีต้องเปลี่ยนความคิด 

ในการจัดการกับผู้กระทำผิด จะคำนึงถึงความรู้สึกของเหยื่อด้วย โดยยกตัวอย่างกรณีของฆาตกรรมอันโด่งดังที่ต้าเหลียน มณฑลเหลียวหนิง เมื่อเดือนตุลาคม ปี 2562 เมื่อเด็กหญิงวัย 10 ขวบคนหนึ่ง หายตัวไป แต่ในวันถัดมาก็พบศพของเธออยู่ในป่าไม่ไกลจากชุมชน ก่อนจะพบว่าผู้ก่อเหตุเป็นนักเรียนชายวัย 13 ปี ที่ยอมรับสารภาพหลังถูกตำรวจจับ



ตามรายงานของสื่อ ตอนนั้นเด็กชายได้โอ้อวดกับเพื่อน ๆ ในชั้นเรียนว่า เขาจะไม่ถูกจับเข้าคุกเพราะอายุเพียง 13 ปี และจะไม่ถูกลงโทษทางอาญาด้วย รายงานข่าวระบุด้วยว่า แม้จะมีวัยเพียงเท่านี้แต่เขาก็ทำตัวคุกคามผู้หญิง และเด็กผู้หญิงคนอื่นในชุมชน 

ในตอนนั้นศาลต้าเหลียนได้สั่งให้ครอบครัวของเด็กชายคนนี้ จ่ายค่าเสียหายให้ครอบครัวของเหยื่อมากกว่า 1.28 ล้านหยวน และแม้ยอมรับเงินแต่ครอบครัวเหยื่อก็บอกว่า อยากเห็นเด็กคนนี้ได้รับโทษทางอาญา แต่น่าเสียดายที่เขาถูกส่งตัวเข้าสถานพินิจ และอยู่ในนั้นเพียง 3 ปี ซึ่งเป็นบทลงโทษที่น้อยมากสำหรับผู้ก่อเหตุที่หัวหมอ แก่เกินวัย และในอาชญากรรมแบบนี้