สภาฯ วุ่น ถกกฎหมายคุมสุรา ฉบับประชาชน ต้องลงมติให้ รัฐบาล นำกลับไปพิจารณา

10 มกราคม 2567 ที่ประชุมสภาผู้แทนราษฎร พิจารณาร่างพระราชบัญญัติ ควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ (ฉบับที่...) พ.ศ... ซึ่งเสนอโดยภาคประชาชนผู้มีสิทธิ์เลือกตั้ง 92,978 คน นำโดยนายธีรภัทร์ คหะวงศ์ ในวาระแรก ซึ่งการอภิปรายของ สส. ได้มีการทักท้วงและท้วงติงเกี่ยวกับประเด็นการกำหนดบทบัญญัติ ที่เป็นการควบคุมมากจนเกินไปและไม่เปิดโอกาสให้เกิดการสนับสนุน ภาคชุมชนผลิตเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ เพื่อสร้างรายได้และเป็นสินค้าประจำท้องถิ่นเหมือนอย่างต่างชาติ โดยส่วนใหญ่เป็น สส.พรรคก้าวไกล

การอภิปรายช่วงหนึ่งของ น.ส.ธิษะณา ชุณหะวัณ สส.กทม. พรรคก้าวไกล ได้ตั้งข้อสังเกตว่า ร่างกฎหมายดังกล่าว เป็นบทบังคับการเติบโตของการผลิตสินค้า โดยชุมชน เกษตรกร หรือผู้ประกอบการรายเล็ก ซึ่งคล้ายกับการปิดโอกาสและเอื้อให้กับนายทุนผูกขาด อย่างไรก็ดีจากการพิจารณาร่างกฎหมายดังกล่าวของประชาชน พบว่าเนื้อหาบางส่วนควรแก้ไขปรับปรุง คือ

ปัญหาความเหลื่อมล้ำ สถานที่จำหน่ายขนาดเล็ก และการให้อำนาจเจ้าหน้าที่ตรวจสอบ ณ จุดขาย รวมถึง การคิดค่าปรับเปิดนอกเวลาเป็นจำนวนเท่ากันและเห็นว่า หากร่างพ.ร.บ.นี้บังคับใช้ในทางปฏิบัติจะเปิดช่องให้เกิดทุจริตได้ และการบังคับใช้ผ่านการใช้ดุลยพินิจ อาจเกิดการเรียกรับสินบน ไม่มีประสิทธิผลในการควบคุมการบริโภคเครื่องอื่มแอลกอฮอล์  

หากมองด้วยความเป็นกลาง เครื่องดื่มแอลกฮอล์มีทั้งคุณและโทษ แต่การควบคุมตามร่างกฎหมาย เคร่งครัดและสุดโต่ง ทั้งที่ควรควบคุมอย่างเหมาะสม หาจุดกึ่งกลางควบคุมผลร้ายที่มีประสิทธิภาพ รวมทั้งผลดี และสิ่งที่เป็นปัญหา คือ การตั้งองค์กรประชาสังคมที่มีอำนาจเบ็ดเสร็จเด็ดขาด ในการควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์

ทั้งนี้ก่อนการลงมติว่าจะรับหลักการหรือไม่ นายสันติ พร้อมพัฒน์ รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงสาธารณสุข กล่าวต่อสภาฯ ว่า คณะรัฐมนตรี(ครม.) ได้ขอร่างพ.ร.บ. ควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ (ฉบับที่...) พ.ศ... ฉบับประชาชน ไปพิจารณาก่อนรับหลักการ ภายใต้กรอบเวลาไม่เกิน 60 วัน เพื่อให้เกิดความรอบคอบและจะนำกลับมาให้สภาฯพิจารณา ซึ่งไม่ได้แปลว่าไม่เห็นด้วย

หลังจากนั้น นายณัฐวุฒิ บัวประทุม สส.บัญชีรายชื่อ พรรคก้าวไกล อภิปรายโต้แย้งว่า ขอให้สภาฯ พิจารณาในร่างกฎหมายดังกล่าว โดยไม่เห็นด้วยในหลักการที่ครม.จะรับไปพิจารณาก่อนให้สภาฯลงมติ แสดงให้เห็นว่ารัฐบาล ไม่พร้อมและไม่ได้ทำการบ้านมาล่วงหน้า ถึงต้องนำกลับไปพิจารณาอีกครั้ง 

เมื่อนายณัฐวุฒิ กล่าวจบ สส.พรรครัฐบาล ลุกประท้วงคำพูดของนายณัฐวุฒิ พร้อมยืนยันว่าการรับไปพิจารณาแม้จะใช้เวลาล่าช้า แต่เพื่อให้เกิดความรอบคอบ เพราะร่างกฎหมายดังกล่าวมีฝ่ายที่ได้เปรียบและเสียเปรียบ อีกทั้งฝ่ายรัฐบาลต้องรับผิดชอบมากกว่าฝ่ายค้าน จึงจำเป็นต้องรับไปพิจารณาก่อน

ส่งผลให้ประเด็นดังกล่าวต้องใช้การลงมติเพื่อตัดสิน โดยผลการลงมติ ปรากฏว่า มีผู้เห็นด้วย 241 คน และไม่เห็นด้วย 159 คน ดังนั้นสภาฯต้องให้รัฐบาลรับไปพิจารณาก่อนลงมติ

ต่อจากนั้นที่ประชุมสภาฯ ยังได้พิจารณา ร่างพ.ร.บ.ควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ (ฉบับที่..) พ.ศ... เสนอโดย นายเจริญ เจริญชัย กับประชาชนผู้มีสิทธิ์เลือกตั้ง จำนวน 10,942 คนเสนอ และร่างพ.ร.บ.ควบคุมเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ฉบับที่ นายเท่าพิภพ ลิ้มจิตกร สส.กทม. พรรคก้าวไกล สนอ ซึ่งมีเนื้อหาและหลักการคล้ายกันคือ การปลดล็อกการโฆษณาสินค้าเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ และในการพิจารณารายละเอียดกำหนดให้ภาคประชาชนเข้ามามีส่วนร่วม