ครบรอบ 4 ปี การจากไปของ "คณากร เพียรชนะ" ย้อนอ่านคำแถลงขอคืนความยุติธรรม

"คณากร เพียรชนะ" เป็นที่รู้จักจากการเผยแพร่คดีหมายเลขดำที่ 3428/2561 กรณีพิพากษายกฟ้อง 5 จำเลย ที่พนักงานอัยการจังหวัดยะลา เป็นโจทก์ฟ้องในความผิดต่อชีวิต อั้งยี่ ซ่องโจร และความผิดต่อพระราชบัญญัติอาวุธปืน ลหุโทษ เมื่อวันที่ 4 ตุลาคม พ.ศ.2562

วันนั้นก่อนที่ "คณากร เพียรชนะ" จะยิงตัวเองที่ศาลจังหวัดยะลา เขาได้โพสต์คำแถลงการณ์จำนวน 25 หน้า ลงบนเฟซบุ๊กส่วนตัว ก่อนโพสต์นั้นจะถูกลบไป แต่มีผู้บันทึกไว้และนำมาเผยแพร่

สำหรับคำแถลงการณ์มีใจความสำคัญที่ระบายความอัดอั้นจากการถูกแทรกแซงผลคำพิพากษา สั่งให้ลงโทษจำเลยทั้ง 5 คน ซึ่งการกระทำลักษณะนี้ทำให้ผู้พิพากษาศาลชั้นต้นทั่วประเทศไม่มีอิสระในการพิจารณาคดี เหยียดหยามศักดิ์ศรีของผู้พิพากษาให้เป็นเพียง "นิติกรบริการ" คอยรับใช้คำสั่งอธิบดี

ในตอนท้ายยังได้ระบุถึงข้อเรียกร้อง 2 ข้อต่อ สภานิติบัญญัติ นายกรัฐมนตรีและคณะรัฐมนตรี คือ

1.เรียกร้องให้สภานิติบัญญัติออกกฎหมายแก้ไขเพิ่มเติม พระธรรมนูญศาลยุติธรรม เพื่อห้ามกระทำการตรวจร่างคำพิพากษาก่อนอ่านให้คู่ความฟัง ทั้งห้ามกระทำใดๆ อันมีผลเป็นการแทกแซงผลคำพิพากษา

2.เรียกร้องให้สภานิติบัญญัติและนายกรัฐมนตรี คณะรัฐมนตรีให้ความเป็นธรรมทางการเงินแก่ผู้พิพากษาทั่วประเทศ ซึ่งทราบมีผู้พิพากษาบางกลุ่มจัดทำรายละเอียดเกี่ยวกับเรื่องนี้ไว้นานแล้ว แต่มีข้อขัดข้องไม่สามารถส่งออกจากศาลยุติธรรมเพื่อนำเสนอต่อสภานิติบัญญัติและคณะรัฐมนตรีได้

และหน้าสุดท้ายของแถลงการณ์ได้กล่าวว่า

"คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา" "คืนความยุติธรรมให้ประชาชน"

"คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา" "คืนความยุติธรรมให้ประชาชน"

"คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา" "คืนความยุติธรรมให้ประชาชน"

"คำแถลงของผม อาจมีน้ำหนักเบาบางเหมือนขนนก แต่หัวใจผู้พิพากษาหนักแน่นปานขุนเขา จึงมอบหัวใจชั่งบนตราชู ยืนยันคำแถลง ขอความสุขสวัสดีจงมีแด่ทุกท่าน"

จากเหตุการณ์เมื่อวันที่ 4 ตุลาคม พ.ศ.2562 "ผู้พิพากษาคณากร" ถูกย้ายไป "ช่วยทำงานชั่วคราว" ในกองผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ภาค 5 จังหวัดเชียงใหม่

7 มีนาคม 2563 เขาโพสต์จดหมายลาผ่านเฟซบุ๊กส่วนตัว บอกเล่าเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นจากคำแถลงการณ์ 25 หน้า "ผมถูกศาลยุติธรรรมตั้งกรรมการสอบสวน และยังถูกพนักงานสอบสวนแจ้งข้อกล่าวหาเป็นผู้ต้องหาในคดีอาญา ซึ่งผมเชื่อว่าต้องถูกลงโทษออกจากราชการเป็นแน่ ทั้งการดำเนินคดีกับตัวผมเพิ่งจะเริ่มต้น การสูญเสียหน้าที่การงานที่รักนั้น คือการสูญเสียตัวตน ทั้งกลับกลายเป็นผู้ต้องหาเสียเอง สภาพร่างกายและจิตใจของผมไม่อาจรับไหว เต็มไปด้วยความทุกข์ เส้นทางชีวิตของผมในชาตินี้ได้ขาดลงแล้ว"

วันที่ 2 สิงหาคม 2563 ภายหลังการเสียชีวิตของ "ผู้พิพากษาคณากร" ศาลอุทธรณ์ภาค 9 ได้พิพากษากลับคำพิพากษาเดิมของนายคณากร ให้จำคุกนายซูกรี มูเซะ จำเลยที่ 1 นายแวอาแซ แวยูโซะ จำเลยที่ 3 และนายมัสสัน เจะดือเระ จำเลยที่ 4 ตลอดชีวิต ส่วนนายสาแปอิง สะเตาะ จำเลยที่ 2 และนายอับดุลเล๊าะ มะสาเม๊าะ จำเลยที่ 5 คงจำคุกคนละ 35 ปี 4 เดือน

อย่างไรก็ตามแม้จะผ่านไป 4 ปี ถ้อยแถลง "คืนคำพิพากษาให้ผู้พิพากษา คืนความยุติธรรมให้ประชาชน" ของ "คณากร เพียรชนะ" ยังคงถูกพูดถึงซ้ำๆ จากหลายเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในบ้านเมือง ตอกย้ำว่าประชาชนอยากให้ศาลและกระบวนการยุติธรรมเป็นที่พึ่งอย่างแท้จริง