อิหร่าน"ชี้"อิสราเอลสังหารนักวิทยาศาสตร์

อิสราเอล ซึ่งถูกสงสัยกันมานานแล้วว่าได้สังหารนักวิทยาศาสตร์ชั้นนำของอิหร่านไปหลายคนในช่วงสิบปีที่ผ่านมา ท่ามกลางความตึง เครียดเกี่ยวกับโครงการนิวเคลียร์ของเตหะราน ยังไม่ได้แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับการสังหารนายโมห์เซน ฟาคริซาเดห์ เมื่อวันศุกร์ แต่โจมตีครั้งนี้ ก็แตกต่างจากครั้งอื่น ๆ ตรงที่เป็นการซุ่มโจมตีแบบทหาร ที่วางแผนไว้อย่างรอบคอบ
มองกันว่าการลอบสังหาร จะสร้างความตึงเครียดระหว่างสหรัฐและอิหร่านในช่วงที่ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ กำลังจะลงจากตำแหน่ง และว่าที่ประธานาธิบดีโจ ไบเดนเสนอว่ารัฐบาลของเขาสามารถกลับไปทำข้อตกลงนิวเคลียร์ของเตหะราน หลังจากที่ทรัมป์ถอนตัวไป และอิสราเองคัดค้านเรื่องนี้ ด้านเพนตากอนก็ประกาศในแทบจะทันทีว่า ได้ส่งเรือบรรทุกเครื่องบิน ยูเอสเอส นิมิตซ์ กลับมายังภูมิภาคตะวันออกกลาง
ประธานาธิบดีฮัสซัน โรฮานี ย้ำว่าการเสียชีวิตของฟาคริซาเดห์จะไม่หยุดยั้งโครงการนิวเคลียร์ โครงการนิวเคลียร์พลเรือนของอิหร่านจะยังคงดำเนินต่อไป และตอนนี้ สามารถเสริมสมรรถนะยูเรเนียมได้สูงถึง 4.5 % แล้ว แต่เรื่องนี้ก็ยังไกลกว่าระดับที่ใช้ทำอาวุธที่ต้องสูงถึง 90% แต่นักวิเคราะห์ ก็เปรียบเทียบฟาคริซาเดห์ กับโรเบิร์ต ออพเพนไฮเมอร์ นักวิทยาศาสตร์ที่เป็นผู้นำโครงการแมนฮัตตันของสหรัฐในสง ครามโลกครั้งที่ 2 ที่สร้างระเบิดปรมาณู
ประธานาธาธิบดีอิหร่านบอกว่า " เราจะตอบสนองต่อการลอบสังหารฟาคริซาเดห์ผู้พลีชีพในเวลาที่เหมาะสม" เขาบอกว่า:" อิหร่านฉลาดเกินกว่าจะตกหลุมพรางของพวกไซออนนิสต์ พวกนั้นกำลังคิดว่าจะสร้างความวุ่นวาย"
การโจมตีเมื่อวันศุกร์เกิดขึ้นที่หมู่บ้านอับซาร์ด ทางตะวันออกของเมืองหลวง ซึ่งเป็นที่พักผ่อนของชาวอิหร่านระดับสูง สถานีโทรทัศน์ของรัฐอิหร่านระบุว่า รถบรรทุกเก่าที่มีวัตถุระเบิดซ่อนอยู่ใต้กองไม้ระเบิดขึ้นใกล้กับรถเก๋งที่ฟาคริซาเห์โดยสารมา เมื่อรถของเขาหยุดลง มือปืนอย่างน้อย 5 คนก็ปรากฏตัวออกมา และโจมตีรถด้วยการยิงอย่างรวดเร็ว ฟาคริซาเดห์ไปเสียชีวิตที่โรงพยาบาล ส่วนคนอื่น ๆ ที่ได้รับบาดเจ็บก็รวมถึงบอดี้การ์ดของเขา

ไม่กี่ชั่วโมงหลังการโจมตี เพนตากอนก็ประกาศส่งเรือบรรทุกเครื่องบินกลับเข้ามาในตะวันออกกลาง ซึ่งเป็นการเคลื่อนไหวที่ผิดปกติ เนื่องจากเรือบรรทุกเพิ่งใช้เวลาหลายเดือนในภูมิภาคนี้ไปแล้ว สหรัฐอ้างถึงการถอนกองกำลังของสหรัฐในอัฟกานิสถานและอิรัก เป็นเหตุผลในการตัดสินใจดังกล่าว โดยบอกว่า" เป็นเรื่องรอบคอบที่จะมีความสามารถในการป้องกันเพิ่มเติมในภูมิภาคนี้ เพื่อรองรับสถาน การณ์ที่เกิดขึ้น
ขณะที่เตหะรานยืนยันมานานแล้วว่าโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่านเป็นโครงการสันติ ฟาคริซาเดห์ ก็เป็นผู้นำโครงการ AMAD ของอิหร่าน ที่อิสราเอลและตะวันตกกล่าวหาว่าเป็นการปฏิบัติการทางทหาร ที่พิจารณาถึงความเป็นไปได้ในการสร้างอาวุธนิวเคลียร์
ทบวงการพลังงานปรมาณูระหว่างประเทศ หรือ IAEA ระบุว่า "โครงสร้างของโครงการ" ปิดฉากไปในปี 2546 จากนั้น ผู้ตรวจสอบของ IAEA ก็คอยตรวจสอบหน่วยงานนิวเคลียร์ของอิหร่าน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของข้อตกลงนิวเคลียร์กับชาติมหาอำนาจ ที่ยอมให้อิหร่านเสริมสมรรถนะยูเรเนียมในระดับจำกัด เพื่อแลกกับการยกเลิกการคว่ำบาตรทางเศรษฐกิจ แต่หลังจากทรัมป์ถอนตัวจากข้อตกลงเมื่อ 2 ปีก่อน อิหร่านได้ละทิ้งข้อจำกัดเหล่านั้นทั้งหมด ขณะนี้ผู้เชี่ยวชาญเชื่อว่าอิหร่านมียูเรเนียมเสริมสมรรถนะต่ำ ในจำนวนมากพอที่จะสร้างอาวุธนิวเคลียร์อย่างน้อย 2 ลูกหากเลือกที่จะทำ

ในขณะที่โรงงานประกอบเครื่องหมุนเหวี่ยงขั้นสูงที่โรงงานนิวเคลียร์ของอิหร่าน ได้เกิดระเบิดเมื่อเดือนกรกฎาคม และอิหร่านเรียกเรื่องนี้ว่าการโจมตีด้วยการก่อวินาศกรรม
ฟาคริซาเดห์ เกิดในปี 2501 เขาถูกคว่ำบาตรจากคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติและสหรัฐสำหรับการทำงานของเขาใน AMAD อิหร่านบรรยายว่าเขาเป็นศาสตราจารย์ฟิสิกส์ของมหาวิทยาลัย และสมาชิกหน่วยพิทักษ์การปฏิวัติ เคยมีภาพของเขาในการประชุมที่อยาตอลลาห์ อาลี คาเมนี ผู้นำสูงสุดของอิหร่านเข้าร่วมด้วย ซึ่งเป็นสัญญาณบ่งบอกถึงความสำคัญของเขาในอิหร่าน
ในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา การคว่ำบาตรของสหรัฐระบุชื่อเขาในหัวข้อองค์กรเพื่อนวัตกรรมและการวิจัยเชิงป้องกันของอิหร่าน เมื่อปีที่แล้ว องค์กรดังกล่าวทำงานเกี่ยวกับ "กิจกรรมการวิจัยและพัฒนา ซึ่งมีแง่มุมต่าง ๆ ที่อาจเป็นประโยชน์ต่อระบบอาวุธนิวเคลียร์และการส่งอาวุธนิวเคลียร์" ขณะเดียวกัน อิหร่านก็อธิบายต่อสหประชาชาติถึงงานล่าสุดของเขาว่าเป็น "การพัฒนาชุดทดสอบโควิด-19 ของอิหร่านชุดแรก" และดูแลความพยายามของเตหะรานในการสร้างวัคซีนป้องกันไวรัสโคโรนา