"ศุภชัย"ชงรูปแบบ Distance Learning ใช้เรียนยุคโควิด

(5 กรกฎาคม 2563) ดร.ศุภชัย พานิชย์ภักดิ์ อดีตเลขาธิการการประชุมสหประชาชาติว่าด้วยการค้าและการพัฒนา หรือ อังค์ถัด และอดีตผู้อำนวยการใหญ่องค์การการค้าโลก (WTO ) เปิดเผยว่า จากสถานการณ์แพร่ระบาดของเชื้่อไวรัสโควิด-19 ทำให้ระบบการศึกษาไทยเปลี่ยนแปลงไปอย่างมาก โดยเห็นชัดจากภาพการเปิดภาคเรียน เมื่อวันที่ 1 ก.ค.ที่ผ่านมา ที่กระบวนการเปลี่ยนแปลงไป
ทั้งนี้ เชื่อว่ากระทรวงศึกษาธิการเตรียมตัวต่อการเปลียนแปลงที่เกิดขึ้นอยู่แล้ว โดยต้องผสมผสานกันระหว่างการเรียนออนไลน์และออฟไลน์ และระหว่างนี้การไปอยู่โรงเรียนไม่ควรใช้เวลามาก ควรใช้ออนไลน์ผสมผสาน แล้วค่อยๆปรับเป็นระบบออฟไลน์มากขึ้น เมื่อการควบคุมโรคระบาดอยู่ในระดับควบคุมได้
อย่างไรก็ตาม การรักษาความสะอาด การสร้างความปลอดภัย ควรให้เด็กทำเหมือนเดิม แต่ขอให้มีการลงพื้นที่ทดสอบหรือ Testing เรื่อยๆ กับโรงเรียนขนาดใหญ่
อดีตผู้อำนวยการใหญ่ WTO กล่าวต่อว่า เมื่อมีการเปิดเทอมแล้ว ย่อมมีความเสี่ยงแน่นอน และรู้สึกเห็นใจผู้เกี่ยวข้องทางการศึกษา ตั้งแต่ผู้ปกครอง นักเรียน บุคลากรทางการศึกษา แต่เมื่อมีการเปิดการเรียนการสอนแล้ว ภาครัฐต้องพร้อมเข้าไปทำการ Testing หรือสุ่มตัวอย่างไปเรื่อยๆ เหมือนสถานที่ ตลาดสด ซึ่งสำคัญมากต้องทดสอบตลอดเวลา หรือแม้กระทั่งพื้นที่ในภาคใต้ที่มีการลักลอบเข้ามาทางเขตชายแดน
"จากนี้รูปแบบการเรียนต้องเปลี่ยนไปอย่างมาก โดยเฉพาะระบบ Distance Learning จะมีความสำคัญมาก คือ สื่อการเรียนการสอนทางไกล ซึ่งผู้เรียนจะเรียนด้วยตัวเองที่บ้าน หรือสถานที่ที่มีอุปกรณ์สื่อสาร และไม่ต้องเดินทางไปเรียนยังสถาบันการศึกษา ซึ่งDistance Learning บรรจุอยู่ในแผนยุทธศาสตร์ชาติด้วย ไม่ว่าจะมีสถานการณ์โควิด-19 หรือไม่ เพราะว่าโรงเรียนชนบทที่ห่างไกล โรงเรียนขนาดเล็ก ครูไปไม่ถึง สมควรสร้างความคุ้นเคยกับการเรียนผ่านออนไลน์ เพื่อช่วยเหลือเด็กชนบทได้รับคุณภาพการศึกษาที่เท่าเทียมกัน" ดร.ศุภชัย กล่าว

อย่างไรก็ตาม ถ้าไม่มี Distance Learning คิดว่าความไม่เสมอภาคจะมีมากขึ้น เพราะครูที่สอนเก่งๆ ครูสอนภาษาอังกฤษดีๆ ไปสอนชนบทไกลๆ ก็ไม่ไป แต่ถ้ามีหลักสูตรเรียนผ่านโทรทัศน์ หรือ ถ้าไม่มีโทรทัศน์ ให้ไปใช้โทรทัศน์ประจำหมู่บ้าน แต่ถ้าหมู่บ้านไม่มี ควรติดต่อทางการของบทำการเรียนการสอนออนไลน์ ซึ่งระบบนี้มีรายการสอนเผยแพร่ผ่านช่องต่างๆ ตามหลักสูตรตามเวลา ซึ่งเป็นเรื่องที่ดีมากต่อระบบการเรียนการสอนของประเทศไทย
ดร.ศุภชัย ยังย้ำว่า การเรียนการสอนระบบ Distance Learning ควรให้ความสำคัญกับเด็กประถมวัย เนื่องจากเด็กเล็กควรได้รับการฝึกทางสมองให้เท่าเทียมกันตั้งแต่เล็ก แต่ถ้ามาช่วยกันตั้งแต่มัธยมจะสายเกินไป โดยรูปแบบการสอนวิชา ยังพบว่าบางรายการสื่อสารการสอนแบบวิธีสมัยใหม่ ให้เด็กเล็กได้ร่วมทำกิจกรรมผ่านการตั้งคำถาม ตรงจุดนี้พ่อแม่ต้องช่วย แต่อาจลำบาก
สำหรับผู้ที่มีอุปกรณ์สื่อสารไม่พร้อมแต่ก็สามารถแก้ปัญหาได้ ด้วยการจัดระบบหมู่บ้านรวมกันได้ จัดให้เด็กมาเรียนพร้อมกัน วิธีการใช้หมู่บ้านเป็นศูนย์กลาง ถ่ายทอดสื่อการเรียนการสอน ให้กับเด็กประถมวัย สามารถนำรูปแบบของ อสม.สาธารณสุข มาเป็นตัวช่วยในส่วนนี้ได้อีกด้วย
"ผมอยากเห็นอาสาสมัครแบบประเภทการศึกษาเหมือนกัน ไปช่วยพ่อแม่สอนให้เข้าใจ เช่น ในกรณีโทรทัศน์ไม่มี ให้มารวมกันที่หมู่บ้าน เวลา 09.00-12.00 น. ผมจะเปิดรายการสอนคณิตศาสตร์ ภาษาอังกฤษ วิทยาศาสตร์ให้เด็ก แบบที่เวียดนามทำอยู่ขณะนี้ นอกจากวิชาหลักสามวิชา อาจบวกดิจิทัล โค้ดดิ้งเข้าไปด้วยก็ได้ เด็กประถมวัยผมห่วงมาก อยากให้มีความเสมอภาคตอนนี้ ถ้าไม่เสมอภาค โตมาแล้วก็จะมีปัญหา ผมเห็นระบบอสม.ดีมาก อยากให้มีอาสาสมัครการศึกษาโดยเฉพาะกับเด็กประถมวัย" ดร.ศุภชัย ระบุ

สำหรับอาสาสมัครด้านการศึกษา จะเป็นตัวช่วยสร้างความเสมอภาคทางการศึกษาในสถานการณ์โควิด-19 ได้ ซึ่งรูปแบบของอาสาสมัครการศึกษานั้น อาจนำคนที่เป็นผู้หลักผู้ใหญ่ของหมู่บ้าน ไม่จำเป็นต้องเป็นครู แต่ถ้าเป็นครู อาจารย์ ยิ่งดี เอาผู้ใหญ่ที่น่าเชื่อถือ เหมือนเช่น อสม.หมู่บ้าน เวลาใครเจ็บไข้ได้ป่วยไปหา ให้คำอธิบายสร้างความเข้าใจ
"สมัยผมเป็นรมว.คลัง มีปัญหาการแพร่ระบาดโรคเอชไอวี ตอนนั้น ครม. ส่งผมไปทางเหนือ ไปคุยกับผู้ใหญ่ของหมู่บ้าน ทำความเข้าใจโรคเอดส์เหมือนกัน ทำให้ชาวบ้านได้รับข้อมูลอย่างใกล้ชิด จนกระทั่งมี อสม. สาธารณสุข เช่นเดียวกัน การมีอาสาสมัครทางการศึกษา อาจมีไปผู้ใหญ่ที่น่าเชื่อถือ อาจเรียนมามากหน่อย ให้เขาป็นคนช่วยจัดการ ไม่ใช่สอนเอง ช่วยให้นำระบบที่ทางการส่งมาเข้ากับหมู่บ้านได้ ไปนั่งคุยกับพ่อบ้าน แม่บ้าน ไม่มีทีวีก็มานั่งดูที่นี่ ส่งลูกมา หรือทางการเอาเงินช่วยคนยากจน ไม่ว่าจะ 3,000 บาท หรือ 5,000 บาท ก็ขอให้ไปบอกเลย อย่าลืมนำลูกมาโรงเรียนทุกวัน โดยเฉพาะเด็กประถมวัย ต้องได้ไปโรงเรียน และถ้าจับได้ไม่ส่งลูกมาเรียนก็ตัดเงินช่วยเยียวยา ผมอยากโยงไปถึงตรงนี้ด้วยซ้ำ" ดร.ศุภชัย กล่าว
อนึ่ง กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) ร่วมกับ องค์กรยูเนสโก ภาคีเครือข่าย เตรียมจัดประชุมวิชาการนานาชาติ ระหว่างวันที่ 10-11 กรกฎาคม ซึ่งจะมีนักการศึกษา นักเศรษฐศาสตร์รางวัลโนเบล ร่วมประชุมผ่านระบบออนไลน์ข้ามประเทศครั้งแรก ในหัวข้อสำคัญ คือ จากการแพร่ระบาดไวรัสโควิด-19 ส่งผลให้สถานการณ์ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษาขยายตัวมากขึ้น
โดยมีผู้เชี่ยวชาญด้านการศึกษาทั้งไทยและต่างประเทศ นักเศรษฐศาสตร์รางวัลโนเบล ร่วมกันหาทางออกสู่การศึกษาเสมอภาคบนความท้าทายใหม่ในสถานการณ์โควิด-19 ครั้งนี้ ซึ่งสามารถลงทะเบียนร่วมรับฟังการประชุม ด้วยลงทะเบียนผ่าน http://afe2020.eef.or.th/thai/