เสนอเชียงใหม่เป็นมรดกโลก

เมื่อวันที่ 2 ก.ค. นายเอนก สีหามาตย์ อธิบดีกรมศิลปากร เปิดเผยว่า จากการประชุมคณะกรรมการเตรียมการเพื่อนำเสนอแหล่งมรดกโลกทางวัฒนธรรมเข้าสู่บัญชีมรดกโลกของกรมศิลปากร ซึ่งประกอบด้วยผู้ทรงคุณวุฒิ นักวิชาการ เมื่อเร็วๆนี้ ที่ประชุมมีมติให้เสนอมรดกโบราณสถานเมืองเชียงใหม่เป็นมรดกโลกทางวัฒนธรรมแห่งใหม่ ตามที่มหาวิทยาลัยเชียงใหม่(มช.) และชุมชนกลุ่มอนุรักษ์เมืองเชียงใหม่ เสนอ เนื่องจากคณะกรรมการเห็นว่า ได้มีการรับฟังความคิดเห็นจากสาธารณชนก็มีผลตอบรับในเรื่องดังกล่าวเป็นอย่างดี ที่สำคัญเมืองเชียงใหม่ยังเข้าเกณฑ์คุณค่าที่โดดเด่นเป็นสากลที่องค์การการศึกษา วิทยาศาสตร์ และวัฒนธรรมแห่งสหประชาชาติ หรือยูเนสโก กำหนดถึง  4 ข้อนายเอนก กล่าวต่อไปว่า เกณฑ์ข้อที่ 1. เป็นตัวแทนผลงานชินเอกของอัจฉริยภาพของการสร้างสรรค์ของมนุษย์ โดยเมืองเชียงใหม่มีเรื่องราวภูมิปัญญาการสร้างเมืองเชียงใหม่ของพระยามังราย การสร้างเมืองมีคูน้ำ คันดินล้อมรอบ เพื่อใช้ประโยชน์จากสิ่งก่อสร้างระบบเมือง นอกจากนี้ยังมีโบราณสถานในเมือง-นอกเมืองเชียงใหม่ สิ่งก่อสร้างร่วมสมัย ซึ่งทั้งหมดเป็นองค์ประกอบของเมืองที่สร้างขึ้นเพื่อตอบสนองการใช้งาน ที่แทรกไว้ด้วยภูมิปัญญาของบรรพชน เกณฑ์ข้อที่ 2.แสดงออกถึงการเปลี่ยนแปลงคุณค่าต่างๆของมนุษย์ในช่วงระยะเวลาหนึ่งภายในพื้นที่วัฒนธรรมหนึ่งของโลก ซึ่งสถาปัตยกรรมเมืองเชียงใหม่ เป็นตัวแทนการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมกับดินแดนโดยรอบ ทั้งในประเทศไทย พม่า ในช่วงเวลาที่ต่อเนื่องยาวนานจากอดีตมาถึงปัจจุบันอธิบดีกรมศิลปากร กล่าวอีกว่า เกณฑ์ข้อที่ 3 เป็นประจักษ์พยานเพียงหนึ่งเดียวหรือมีลักษณะพิเศษของการสืบทอดวัฒนธรรม ซึ่งเมืองเชียงใหม่มีลักษณะการสืบทอดทางวัฒนธรรมล้านนาที่คงอยู่ถึงปัจจุบันทั้งในแง่จารีต ประเพณี แบบแผนการดำรงชีพ เป็นต้น และเกณฑ์ข้อที่ 6 มีความสัมพันธ์โดยตรงหรือรูปธรรมกับเหตุการณ์ หรือประเพณีที่คงอยู่ และวรรณกรรมที่โดดเด่นเป็นสากล ซึ่งเมืองเชียงใหม่มีความสัมพันธ์ในเครือข่ายวัฒนธรรมในกลุ่มเมืองภาคเหนือใกล้เคียงภายใต้ภูมิหลังการรับวัฒนธรรมล้านนาที่เมืองเชียงใหม่เป็นศูนย์กลางตั้งแต่อดีต มีพิธีกรรม ประเพณีทางพระพุทธศาสนาที่เก่าแก่ การเฉลิมฉลองเทศกาลต่างๆ ที่เป็นส่วนหนึ่งของวิถีชีวิตการเสนอเมืองเชียงใหม่เป็นมรดกโลก เรามีการกำหนดพื้นที่ที่จะเสนอ แยกออกเป็นกลุ่มต่างๆเป็นชุดแหล่งมรดกต่อเนื่อง 6 กลุ่ม ได้แก่ 1.ภูมิทัศน์วัฒนธรรมเมืองเก่าเชียงใหม่ มีส่วนอุทยานแห่งชาติดอยสุเทพ-ปุย เจ็ดริน แม่น้ำปิง แม่ข่า 2.กำแพงเมืองชั้นในของเมืองเชียงใหม่ 3.กำแพงเมืองด้านนอกของเมืองเชียงใหม่ 4.กลุ่มโบราณสถานภายในกำแพงเมือง 5.กลุ่มโบราณสถานภายนอกเมือง รวมถึงวัดสำคัญต่างอำเภอ เวียงกุมกาม ถนนจากเวียงกุมกามไปลำพูน และ6.สิ่งก่อสร้างในสมัยหลัง เช่น สะพานนวรัฐ กาดหลวง สถานีรถไฟ โรงพยาบาล ศาลเจ้าจีน วิหารศาสนาซิกข์ มัสยิด รวมทั้งอาคารในยุคโมเดิร์นของชาวตะวันตกมิชชันนารี ซึ่งเป็นตัวแทนของการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมในยุคนั้นที่ยังมีให้เห็นในปัจจุบันอธิบดีกรมศิลปากร กล่าวนายเอนก กล่าวต่อไปว่า การเสนอเมืองเชียงใหม่ จะเสนอในรูปแบบเป็นกลุ่มโบราณสถาน จะไม่กระทบต่อวิถีชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชน จุดไหนที่เป็นตัวเมืองใหม่ก็ยังคงดำเนินการพัฒนาได้ต่อเนื่อง ซึ่งลักษณะเด่นของเชียงใหม่นั้น เมืองเก่าอยู่ได้อย่างกลมกลืนกับเมืองใหม่ คล้ายกับเมืองเกียวโต อดีตเมืองหลวงในสมัยเฮอันของประเทศญี่ปุ่น ซึ่งขณะนี้ได้เสนอให้อยู่ในบัญชีมรดกโลกแล้ว โดยที่เมืองนี้มีอาคารสมัยใหม่แทรกปะปนอยู่กับโบราณสถานเช่นเดียวกับเมืองเชียงใหม่ ซึ่งขั้นตอนจากนี้ไปได้มีการตั้งคณะทำงานวิชาการ โดยมีนางสาวิตรี สุวรรณสถิตย์ ที่ปรึกษากระทรวงวัฒนธรรม(วธ.) ทำหน้าที่จัดทำเอกสารนำเสนอเมืองเชียงใหม่ เข้าสู่บัญชีรายชื่อชั่วคราว เพื่อเสนอเป็นมรดกโลกตามขั้นตอนต่อไป