กพย. ถกปลดล็อกกัญชา 9 มิ.ย.นี้ แนะต้องขึ้นทะเบียนผู้ใช้ครอบคลุม 6 กลุ่ม

7 มิถุนายน 2565 ศูนย์วิชาการเฝ้าระวังและพัฒนาระบบยา (กพย.)  จัดเสวนาหลากมุมมอง “ปลดล็อกกัญชา” หลัง 9 มิ.ย.65 สังคมไทยจะไปทางไหนต่อ  

 

ผศ.ภญ.นิยดา เกียรติยิ่งอังศุลี ผู้จัดการ กพย. กล่าวว่า ภาพรวมของเส้นทางเดินกระท่อม กัญชา แบ่งเป็น 6 ยุค แต่ละยุคก็จะมีกฎหมายแตกต่างกันไป โดย ยุคที่ 1 สมัยโบราณมีการใช้อิสระมากมาย ยุคที่ 2 และ 3  เหมือนเป็นยุคจองจำ  ยิ่งยุค 3 ห้ามใช้โดยเด็ดขาด  ซึ่งเมื่อห้ามใช้ก็ทำให้ขาดการเข้าถึงยา เพราะมีงานวิจัยที่มีประโยชน์ แต่ก็มีโทษถ้าใช้ไม่เหมาะสม  แต่ยุค 4 5 และ 6 เป็นยุคเขียว 

เริ่มต้น ยุคที่ 4 มีพรบ.ยาเสพติดให้โทษฉบับ 7 พ.ศ. 2562  ต่อมายุคที่ 5 2564 มีพรบ.ยาเสพติดให้โทษ ฉบับ 8 พ.ศ.2564 ยกเว้นกระท่อมจากยาเสพติดประเภท 5  และมีการตัดกระท่อมออกจากประเภท 5 และมีร่างพรบ.พืชกระท่อมขึ้นมา ซึ่งเท่าที่ทราบขณะนี้ผ่านสภาผู้แทนฯ แล้ว ต้องติดตามต่อไป
 

 

กระทั่งในยุคที่ 6 มีการประกาศประมวลกฎหมายยาเสพติด 2564 พรบ.วิธีพิจารณาคดียาเสพติด ฉบับ 2 พ.ศ.2564 ขณะเดียวกันมีร่างพรบ.กัญชากัญชง พ.ศ. และล่าสุดประกาศกระทรวงสาธารณสุขว่าด้วยการเอากัญชากัญชงออกจากยาเสพติดประเภท 5 ว่า จะเป็นอย่างไร

 

“ยุคที่ 6 กัญชาจะเสรีหรือไม่เสรี ยังสับสน ส่วนเรื่องร่างพรบ.กัญชากัญชง เสนอโดยพรรคภูมิใจไทย ผ่านความคิดเห็นแล้ว อยู่ระหว่างจะเข้าสภาฯ พรุ่งนี้เป็นวาระที่ 1 ส่วนร่างพรบ.การใช้ประโยชน์จากกัญชากัญชง ของพรรคพลังประชารัฐ เปิดรับฟังความคิดเห็นแล้ว แต่เงียบมาก ไม่ทราบว่าจะพิจารณาต่อยอดหรืออย่างไร อย่างไรก็ตาม ฝั่งประชาชนได้เสนอร่างพรบ.พืชยา กัญชากระท่อม พ.ศ.ฉบับประชาชน โดยผ่านการยื่นร่างกฎหมายให้กับผู้แทนสภาฯ ไปแล้ว และอยู่ระหว่างรวบรวมรายชื่อด้วย” ผศ.ภญ.นิยดา กล่าว

 

ผศ.ภญ.นิยดา กล่าวอีกว่า สำหรับร่างกฎหมายประชาชนเสนอนั้นจะมีรายละเอียด อาทิ ต้องมีคณะกรรมการระดับชาติ มีสถาบันจัดการระดับชาติที่มองภาพใหญ่ของเรื่องนี้ ชุมชนต้องมีส่วนร่วมในการจัดการ โดยจัดการ 2 ระดับ คือใช้เองระดับชุมชน และระดับอุตสาหกรรมต้องมีการคุ้มครองผู้บริโภค ผู้ป่วย ต้องมีกฎกติกาที่ชัดเจน ไม่ผูกขาด ไม่ทำลายสังคมและประชาชน สำหรับประกาศกระทรวงสาธารณสุขเรื่องระบุชื่อยาเสพติดให้โทษประเภท 5 หรือ ยส.5 พบว่ากฎหมายที่จะมารองรับไม่ชัดเจน

 

ด้าน นายพิภพ ชำนิวิกัยพงศ์ อดีตรองเลขาธิการ ป.ป.ส. กล่าวว่า ที่ผ่านมาเอากัญชา กัญชง กระท่อม ไปติดคุกเป็นเวลานานตั้งแต่ปี 2475 จนปี 2522 ชัดเจนมากขึ้นในกฎหมายยาเสพติดให้กัญชา กัญชง กระท่อมเป็นพืชเสพติดประเภท 5 ซึ่ง ณ วันนี้เราก้าวช้ากว่าประเทศข้างเคียง ซึ่งไทยได้ไปเซ็นอนุสัญญาเดี่ยวกับยูเอ็น ตั้งแต่ปีพ.ศ. 2505 ซึ่งประเทศอื่นก็เซ็น แต่เขาเซ็นเขายังทำงานวิจัยบนพืชเหล่านี้ แต่ไทยเมื่อมีการเซ็น กับพบว่าทุกสิ่งทุกอย่างห้ามแตะต้อง รวมถึงต้องทำลายทิ้ง

 

อย่างไรก็ตาม เมื่อมาถึงตอนนี้ ต้องมีกติกาชัดเจน แบ่งออกเป็นกลุ่มๆ ดังนี้  

กลุ่มที่ 1 กรณีผู้ป่วย ควรมีการขึ้นทะเบียนผู้ป่วย ซึ่งจะทำให้ทราบว่ามีการใช้มากน้อยเท่าไหร่อย่างไร ซึ่งจะตรงกับอนุสัญญาเดี่ยวที่ระบุว่าต้องมีรายงานการใช้กับผู้ป่วย

 

กลุ่มที่ 2 ส่วนผู้ปลูก ในเรื่องต้นทางก็ต้องมีรายละเอียดชัดเจนว่า ต้องลงทะเบียน แต่ไม่ใช่ต้องมีใบอนุญาต เพราะปัจจุบันค่าใบอนุญาตมีราคาค่อนข้างแพง และมีค่าใช้จ่ายอื่นๆอีก อย่างผู้ปลูกที่เป็นเกษตรกร ก็ไม่ควรต้องจ่ายใบอนุญาต รวมถึงต้องขอทุกครั้งที่ปลูกอันนี้ไม่ควร

 

กลุ่มที่ 3  ผู้ที่จะทำธุรกิจเชิงพาณิชย์ อย่างซื้อมาขายไป เช่น ช่อดอก หรืออะไรก็แล้วแต่ ตรงนี้เขาเป็นนักธุรกิจจะเก็บใบอนุญาตก็เก็บไป แต่ต้องกำหนดกติกาให้ชัดเจน  นอกจากนี้ กลุ่มที่ 4 ในส่วนของผู้ใช้เชิงสันทนาการ หากจะให้ใช้ได้จริงต้องมีการกำกับดูแล เช่น ต้องกำหนดให้พบแพทย์ 2 สาขา คือ หมออายุรเวช และจิตแพทย์ ทั้งด้านสุขภาพ กับอาการหรือเป็นผู้ป่วยจิตเวชหรือไม่

 

 

กลุ่มที่ 5 นักวิจัย ควรมีบัญชีนักวิจัยเรื่องนี้เฉพาะว่า จะทำอะไรอย่างไร และก่อประโยชน์อย่างไร อย่างวิจัยให้THC น้อยที่สุด แต่จีน หรือยุโรป ทำมานานแล้ว

 

กลุ่ม 6 แพทย์ เภสัชกร พยาบาล ต้องมีความรู้เรื่องนี้ หากใครจะใช้ขอให้มีการขึ้นทะเบียนว่า มีใครบ้าง อยู่ที่ไหน ตรงนี้จะทำให้การใช้มีความหลากหลาย และใช้ไปในทางที่ถูก ป้องกันใช้ในทางที่ผิดได้  รวมไปถึงควรมีการทำงานร่วมกับกับท้องถิ่นของเรื่องนี้ เพราะพื้นที่จะรู้เรื่องดีที่สุด

 

“วันนี้เรามีปัญหาประชาสัมพันธ์ อย่างทุกวันนี้เห็นสื่อออกมาเพียงแค่ว่า ใช้ได้แล้ว จะมีแจกเมล็ดพันธุ์ล้านต้น แต่ไม่ได้พูดถึงข้อมูลผลดีผลเสีย ทั้ง THC และ CBD  ต้องระบุให้ชัดว่า ใช้มากจะเกิดปัญหาอย่างไร หรือใช้อย่างไรให้เกิดประโยชน์” นายพิภพ กล่าว

 

 

ด้านนายไพโรจน์ แก้วมณี นักกฎหมาย ข้าราชการบำนาญ กล่าวว่า  คำว่า กัญชาเสรี เสรีอย่างไร ตรงนี้มีมาตรการมาควบคุมป้องกันผู้บริโภคหรือไม่อย่างไร แล้วเรื่องอนุสัญญาเดี่ยวกฎหมายระหว่างประเทศที่ยังระบุให้กัญชาเป็นเยาเสพติด ตรงนี้จะขัดกับกฎหมายระหว่างประเทศหรือไม่อย่างไร  ตรงนี้ขอให้ผู้บริหารที่เกี่ยวข้องมีมาตรการให้ชัดเจน

 

นายไพศาล ลิ้มสถิตย์ ศูนย์กฎหมายสุขภาพและจริยศาสตร์ คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ กล่าวว่า หากพูดถึงกฎหมายในส่วนของระหว่างประเทศนั้น ปัจจุบัน กัญชา เป็นยาเสพติดตามกฎหมายยาเสพติดระหว่างประเทศตามอนุสัญญาเดี่ยวว่าด้วยยาเสพติด คศ.1961 ประเทศภาคีต้องมีการกำหนดในเรื่องกติกา อย่างการนำกัญชาไปใช้การแพทย์ ทางวิทยาศาสตร์  ทำได้ แต่ต้องมีกติกาชัดเจน อย่างไรก็ตาม กฎหมายระหว่างประเทศนี้ไม่ได้สนับสนุน หรือไม่อนุญาตให้ใช้เชิงสันทนาการ

 

ขณะที่ นายวัชรพงศ์ พุ่มชื่น นักวิชาการศูนย์วิชาการสารเสพติดภาคเหนือ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวว่า จากการทำงานในชุมชน และเรียนรู้ข้อมูลชาวบ้าน  ร่วมกันทำงานกับผู้ต้องขัง โดยจริงๆ ตนเห็นด้วยในการใช้กัญชาเพื่อประโยชน์ทางการแพทย์ และเชื่อว่ากัญชาจะสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจให้ประชาชนตัวเล็กตัวน้อย แต่ยังมีคำถามว่า หากปลดล็อกเสรี จะเกิดอะไรขึ้นกับสังคมไทย คนรุ่นใหม่ เพราะยังมีงานวิจัยมากมายเกี่ยวกับข้อดีของกัญชา  

 

ทางวิชาการสารเสพติดภาคเหนือ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ได้ลงไปสอบถามประชาชนที่อยู่ในวงจรการใช้ทั้งเห็นด้วยและไม่เห็นด้วย ซึ่งกลุ่มเห็นด้วยรอให้ปลดล็อก ส่วนที่ไม่เห็นด้วยนั้น มาจากแกนนำภาคประชาชนเพราะกังวลว่าจะกระทบลูกหลาน

 

นอกจากนี้ ยังมีอีกส่วนที่ไม่มีข้อมูล พร้อมจะทั้งเห็นด้วยและไม่เห็นด้วย ซึ่งตนไม่แน่ใจว่า คนในประเทศไทยส่วนใหญ่เห็นด้วยหรือไม่ ควรมีการฟังเสียงคนตัวเล็กตัวน้อย