ไขสัญลักษณ์บนขวดพลาสติกรีไซเคิล หมายความว่าอะไร รีไซเคิลเป็นอะไรได้บ้าง?

บรรจุภัณฑ์พลาสติกเป็นส่วนหนึ่งในชีวิตประจำวันของเรา ทั้งรูปแบบข้าวของเครื่องใช้ในบ้าน บรรจุภัณฑ์อาหาร เครื่องนุ่งห่ม วัสดุทางการแพทย์ ฯลฯ และมีแนวโน้มการใช้เพิ่มขึ้น จนเกิดเป็นปัญหาขยะพลาสติกที่กำลังหาทางแก้ไขในการลดปริมาณขยะ การคัดแยกขยะเพื่อนำไปรีไซเคิลเป็นอีกหนทางในการแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อม

จากการศึกษาปริมาณขยะพลาสติกในปี 2563 ซึ่งเป็นในช่วงสถานการณ์การแพร่ระบาดของโควิด พบว่า มีขยะพลาสติกประมาณ 6,300 ตันต่อวัน หรือเพิ่มขึ้นร้อยละ15 ของปริมาณขยะพลาสติกเมื่อเทียบกับในช่วงเวลาเดียวกันในสถานการณ์ปกติ เนื่องจากประชาชนมีการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมในการใช้บริการสั่งซื้อสินค้าและอาหารผ่านระบบออนไลน์เพิ่มขึ้น ประกอบกับการคัดแยกขยะมูลฝอยเพื่อนำมารีไซเคิลนั้นน้อยลง ซึ่งสร้างความกังวลเกี่ยวกับปัญหาขยะพลาสติกที่ส่งผลกระทบกับสิ่งแวดล้อมและชุมชน

ปัจจุบันการคัดแยกขยะพลาสติกเพื่อนำไปรีไซเคิลเป็นเรื่องที่ได้รับความสำคัญมากขึ้น เราจะเห็นได้ว่าผลิตภัณฑ์ต่างๆ หันมาใช้บรรจุภัณฑ์แบบรีไซเคิลมากขึ้น โดยสังเกตได้จากบนบรรจุภัณฑ์จะมีสัญลักษณ์รีไซเคิล เพื่อลดการใช้พลาสติกแบบ Single Use  หลายคนอาจสงสัยว่าบนขวดพลาสติกมีสัญลักษณ์รีไซเคิลหลายแบบ และแต่ละแบบต่างกันอย่างไร เรามาไขข้อข้องใจเรื่องนี้กัน

สัญลักษณ์ : รีไซเคิลหมายเลข 1 
ประเภทพลาสติก : พลาสติก Polyethylene terephthalate (PETE หรือ PET)
ตัวอย่าง : ขวดน้ำดื่ม ขวดน้ำมันพืช ขวดสกินแคร์ ขวดน้ำอัดลม
นำมารีไซเคิลเป็น : เส้นใยโพลิเอสเตอร์ ทำเสื้อกันหนาว ใยสังเคราะห์ กระเป๋า ขวด

-สัญลักษณ์ : รีไซเคิลหมายเลข 2
ประเภทพลาสติก : พลาสติกโพลีเอทิลีนชนิดความหนาแน่นสูง (High density polyethylene, HDPE)
ตัวอย่าง : ขวดน้ำดื่ม ภาชนะบรรจุต่างๆ ขวดน้ำยาซักผ้า ขวดนม ถุงหิ้ว ถังน้ำ
นำมารีไซเคิลเป็น : ขวดใส่น้ำยาซักผ้า ท่อ ลังพลาสติก

-สัญลักษณ์ : รีไซเคิลหมายเลข 3
ประเภทพลาสติก : พลาสติก Polyvinyl chloride (PVC)
ตัวอย่าง : ฉนวนหุ้มสายไฟฟ้า ประตูพีวีซี ท่อน้ำ กระเป๋าหนังเทียม
นำมารีไซเคิลเป็น : เฟอร์นิเจอร์ กรวยจราจร ม้านั่งพลาสติก ท่อน้ำ รางน้ำ

-สัญลักษณ์ : รีไซเคิลหมายเลข 4
ประเภทพลาสติก : พลาสติกโพลีเอทิลีนชนิดความหนาแน่นต่ำ (Low density polyethylene, LDPE)
ตัวอย่าง : ถังใส่อาหารแช่แข็ง ถุงหูหิ้ว ขวดพลาสติกบางชนิด 
นำมารีไซเคิลเป็น : ถุงดำใส่ขยะ ถุงหูหิ้ว กระเบื้องปูพื้น เฟอร์นิเจอร์

-สัญลักษณ์ : รีไซเคิลหมายเลข 5
ประเภทพลาสติก : พลาสติกโพลีโพรพิลีน (Polypropylene, PP)
ตัวอย่าง :  ถุงร้อนสำหรับบรรจุอาหาร ขวดใส่เครื่องดื่ม ซองขนม บรรจุภัณฑ์ หลอดดูด ขวดนม
นำมารีไซเคิลเป็น : กล่องแบตเตอรี่ชิ้นส่วนในรถยนต์ กันชน ไฟท้าย

-สัญลักษณ์ : รีไซเคิลหมายเลข 6
ประเภทพลาสติก : พลาสติกโพลีสไตรีน (Polystyrene, PS) 
ตัวอย่าง : บรรจุกันกระแทก กล่องบรรจุอาหาร โฟม ถ้วย ช้อน ส้อม มีดแบบใช้แล้วทิ้ง
นำมารีไซเคิลเป็น : ฉนวนความร้อน แผงสวิตซ์ไฟ ไม้แขวนเสื้อ เครื่องมือเครื่องใช้ต่างๆ 

-สัญลักษณ์ : รีไซเคิลหมายเลข 7
ประเภทพลาสติก : พลาสติกชนิดอื่นๆ เช่น โพลีคาร์บอนเนต (Polycarbonate, PC) ผลิตภัณฑ์ที่ทำจากพลาสติกหลายชนิดผสมกัน
ตัวอย่าง :  เหยือกน้ำ ขวดนม เคสโทรศัพท์มือถือ แล็ปท็อป เครื่องมือทางการแพทย์
นำมารีไซเคิลเป็น : อาจนำพลาสติกชนิดนี้มาผสมกับชนิดอื่น แล้วนำมารีไซเคิล เช่น เฟอร์นิเจอร์ 

ขอขอบคุณที่มา : สำนักนโยบายและแผนทรัพยากรฑรรมชาติและสิ่งแวดล้อม / ระบบเครือข่ายสารสนเทศด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อมแห่งประเทศไทย