แบงก์ชาติถก IMFC เตือน 3 ความเสี่ยงเศรษฐกิจโลก ชู 'Bangkok Blueprint' สู้ภัยการเงินดิจิทัล

นายวิทัย รัตนากร ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย เข้าร่วมการประชุม International Monetary and Financial Committee (IMFC) Plenary Session เมื่อวันที่ 17 ตุลาคม 2569 เพื่อแลกเปลี่ยนมุมมองต่อทิศทางเศรษฐกิจโลกและแนวทางสร้างการเติบโตที่แข็งแกร่ง ทั่วถึง และพร้อมรับการเปลี่ยนแปลงในระยะข้างหน้า

สมาชิก IMFC ประเมินว่าเศรษฐกิจโลกรับมือกับแรงกระแทกได้ดีกว่าคาด แต่ policy buffers ลดลง ท่ามกลางความไม่แน่นอนและความเสี่ยงสำคัญ 3 ด้าน ได้แก่ (1) ความเสี่ยงด้านภูมิรัฐศาสตร์และการค้า จากความขัดแย้งและความตึงเครียดทางการค้าที่อาจกระทบเส้นทางการค้าสำคัญ เพิ่มแรงกดดันต่อราคาสินค้าโภคภัณฑ์ และซ้ำเติมความมั่นคงด้านพลังงานและอาหาร รวมถึงการแบ่งขั้วทางเศรษฐกิจที่รุนแรงขึ้น (2) ความเสี่ยงด้านการคลังและตลาดการเงิน จากหนี้สาธารณะและการระดมทุนเพื่อชำระหนี้เดิมที่อยู่ในระดับสูง ประกอบกับอัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลในประเทศเศรษฐกิจหลักที่อาจปรับสูงขึ้นในระยะต่อไป ซึ่งจะส่งผลให้ต้นทุนการกู้ยืมของภาครัฐปรับสูงขึ้น (3) ความเสี่ยงจาก AI และการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยีที่ผลกระทบยังมีความไม่แน่นอนสูง ในแง่ผลกระทบ ทั้งต่อเศรษฐกิจ ตลาดแรงงาน และระบบการเงิน
 

IMF ชี้ว่าการดำเนินนโยบายเศรษฐกิจในระยะข้างหน้าควรให้ความสำคัญกับ 3 ด้าน ได้แก่ (1) การรักษาเสถียรภาพเศรษฐกิจมหภาคและระบบการเงิน ผ่านการลดความเปราะบางทางการคลังและการปรับฐานะการคลังให้สมดุล (fiscal consolidation) ควบคู่กับการดำเนินนโยบายการเงินที่มุ่งรักษาเสถียรภาพราคา (price stability) การรักษาความเป็นอิสระของธนาคารกลาง การสื่อสารที่ชัดเจน และความยืดหยุ่นของอัตราแลกเปลี่ยน ตลอดจนการกำกับดูแลความเสี่ยงในภาคการเงินที่ครอบคลุม Non-bank Financial Institutions (NBFIs) การเงินดิจิทัล AI และภัยไซเบอร์ (2) การสร้างโอกาสในการเติบโตโดยภาคเอกชน ผ่านการปฏิรูปโครงสร้างเศรษฐกิจ การส่งเสริมการแข่งขันและการเข้าถึงเงินทุน การลงทุนในทรัพยากรมนุษย์และทักษะแรงงานที่สอดคล้องกับเศรษฐกิจดิจิทัล รวมถึงการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านดิจิทัล พลังงาน และการสร้างความยืดหยุ่นของธุรกิจต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และ (3) การเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างประเทศ เพื่อแก้ไขความไม่สมดุลในเศรษฐกิจโลก (global imbalances) ลดความตึงเครียดทางการค้า และรับมือกับความเสี่ยงข้ามพรมแดน รวมถึงความเสี่ยงจากการลงทุนด้าน AI ที่มีการกระจุกตัวสูง 

โดยสมาชิก IMFC แสดงความสนับสนุน Bangkok Blueprint ซึ่งเป็นหนึ่งในผลลัพธ์ของความร่วมมือระหว่างประเทศ โดย ธปท. ผลักดันและจัดทำร่วมกับ IMF และ World Bank Group เพื่อเสริมสร้างความปลอดภัยด้านการเงินดิจิทัล ความสามารถในการรับมือภัยไซเบอร์ และประสิทธิภาพการต่อต้านภัยทุจริตทางดิจิทัลข้ามพรมแดน

 

IMF ยังเดินหน้าปรับปรุงกรอบการดำเนินงานและเครื่องมือให้มีความคล่องตัว ตรงจุด และให้น้ำหนักกับความเสี่ยงและบริบทของประเทศสมาชิกมากขึ้น ทั้งด้านการติดตามดูแลเศรษฐกิจการเงิน การประเมินภาคการเงิน การวิเคราะห์เสถียรภาพด้านต่างประเทศและความยั่งยืนของหนี้ ตลอดจนการพัฒนาศักยภาพและการออกแบบนโยบายหรือโครงการช่วยเหลือทางการเงิน เพื่อช่วยให้สมาชิกรับมือกับความไม่แน่นอนและเสริมภูมิคุ้มกันในระยะยาว 

สมาชิกส่วนใหญ่เห็นพ้องกับ IMF ควรให้ความสำคัญกับการรักษาเสถียรภาพเศรษฐกิจมหภาค การสร้าง policy buffers และการปฏิรูปเชิงโครงสร้างเพื่อยกระดับผลิตภาพและการเติบโต รวมถึงการใช้ประโยชน์จาก AI ควบคู่กับการบริหารความเสี่ยง โดยสนับสนุนการนำผลการทบทวนนโยบายของ IMF ไปปฏิบัติ การเสริมบทบาทด้านการวิเคราะห์ความไม่สมดุลของเศรษฐกิจโลก (global imbalances) และผลกระทบข้ามพรมแดน ตลอดจนการเดินหน้าปฏิรูปโควตาและธรรมาภิบาลของกองทุน

นอกจากนี้ บางประเทศให้ความสำคัญเป็นพิเศษกับความมั่นคงทางพลังงาน ความเสี่ยงจาก NBFIs และกิจกรรมที่ใช้ leverage สูง การเชื่อมโยงกลไกความช่วยเหลือทางการเงินในระดับภูมิภาคกับระดับโลก และการกระจายประโยชน์จาก AI อย่างทั่วถึงเพื่อลดความเหลื่อมล้ำและช่องว่างการพัฒนา โดยสมาชิก IMFC ย้ำความมุ่งมั่นในการเสริมสร้างความเข้มแข็งให้แก่ทรัพยากรของ IMF เพื่อให้สอดคล้องกับบริบทโลกใหม่ได้ดีขึ้น