"เลขา ศอ.บต." ผุดไอเดีย "ปอเนาะสร้างอาชีพ" เชื่อมตลาดพริกไทยสู่ "มาเลเซีย" ดัน "สันติสุขกินได้"

26 กุมภาพันธ์ 2569 “ปิยะศิริ วัฒนวรางกูร” แม่ทัพ ศอ.บต. คนใหม่ เล็งยกระดับคุณภาพชีวิตเยาวชนในสถาบันศึกษาปอเนาะ 800 แห่งทั่วชายแดนใต้ จี้กระทรวงศึกษาธิการเลิกเพิกเฉย พร้อมนำคณะข้ามพรมแดนดูงาน “รัฐเปรัก” มาเลเซีย ถอดบทเรียนการศึกษาศาสนาควบคู่ทักษะอาชีพ และโอกาสส่งออกพริกสดไทยสู่ตลาดเพื่อนบ้าน

 

 

 

 

นายปิยะศิริ วัฒนวรางกูร เลขาธิการศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) เผยถึงทิศทางการแก้ปัญหาและพัฒนาพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้

 

โดยให้ความสำคัญอย่างยิ่งกับ “การศึกษานอกระบบ” ในสถาบันศึกษาปอเนาะ ซึ่งถือเป็นหัวใจสำคัญของวิถีชีวิตเยาวชนในพื้นที่

 

 

 

 

 

 

 

เลขาธิการ ศอ.บต. ระบุว่า ปัจจุบันใน 5 จังหวัดชายแดนภาคใต้มีสถาบันศึกษาปอเนาะ ทั้งที่จดทะเบียนถูกต้องและยังไม่เข้าระบบ รวมแล้วเกือบ 800 แห่ง ซึ่งเป็นแหล่งรวมตัวของเด็กและเยาวชนจำนวนมหาศาล แต่ที่ผ่านมาคุณภาพชีวิตและการสนับสนุนด้านทักษะอาชีพกลับยังไม่ได้รับการจัดการอย่างเต็มที่

 

“ผมมีแนวคิดชัดเจนว่าต้องการพัฒนาการศึกษานอกระบบที่ไม่ใช่แค่สายสามัญ เรามีเด็กอยู่ในปอเนาะเยอะมาก โจทย์คือจะทำอย่างไรให้พวกเขามีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น เรื่องนี้สำนักงานการศึกษาเอกชน (สช.) ภายใต้กระทรวงศึกษาธิการ ซึ่งเป็นหน่วยงานกำกับดูแลโดยตรง ต้องเอาจริงเอาจังมากกว่านี้” นายปิยะศิริ กล่าวเน้นย้ำ

 

 

 

 

       

เพื่อให้เห็นภาพการพัฒนาที่ยั่งยืน

 

เมื่อช่วงเดือนพฤศจิกายน 2568 นายปิยะศิริ พร้อมด้วย นายมูฮำมัดซูวารี สาแล นายกสมาคมสถาบันศึกษาปอเนาะ 5 จังหวัดชายแดนภาคใต้ และคณะผู้บริหาร ศอ.บต. ได้เดินทางไปยังรัฐเปรัก ประเทศมาเลเซีย เพื่อศึกษาดูงานต้นแบบการจัดการศึกษาพหุวัฒนธรรมและสถาบันศาสนาเชิงพาณิชย์
     
คณะได้เข้าเยี่ยมชม Masjid Muhammadiah (Masjid Cina Ipoh) ณ เมืองอีโปห์ ซึ่งโดดเด่นด้วยสถาปัตยกรรมจีนดั้งเดิม 100% สะท้อนภาพลักษณ์ความกลมกลืนทางศาสนาที่ไม่มีเส้นแบ่งทางวัฒนธรรม ก่อนจะเดินทางไปยังจุดยุทธศาสตร์สำคัญคือ สถาบันศึกษาอัลกุรอาน Maahad Tahfiz Dan Kemukjizatannya Al-Quran (MTKA)
      
Ustaz Abu Hassan Bin Mufid Saud รองผู้จัดการ MTKA เผยถึงเคล็ดลับความสำเร็จว่า ที่นี่ไม่ได้สอนเพียงแค่การท่องจำอัลกุรอาน (Tahfiz) 30 ยุซ เท่านั้น แต่มีการวางโครงสร้างพื้นฐานเพื่อ “ความยั่งยืน” (Sustainability) ไว้อย่างเป็นระบบผ่าน 3 กลไกหลัก วิชาการเข้มข้น เรียน 3 ภาษา มลายู, อาหรับ, อังกฤษ แบ่งระดับการศึกษาตั้งแต่ปฐมวัยถึงมัธยม และเตรียมขยายสู่ระดับมหาวิทยาลัย ส่งเสริมการกีฬาและกิจกรรมการเกษตร เช่น การปลูกพืช เลี้ยงไก่เนื้อ-ไก่ไข่ และเลี้ยงปลาดุก เพื่อเป็นอาหารและสร้างรายได้ และร่วมมือกับกลุ่ม IGROW พัฒนาธุรกิจโฮมสเตย์และแปรรูปผลผลิตทางการเกษตร เพื่อนำรายได้มาจุนเจือสถาบันโดยไม่ต้องรอพึ่งพางบประมาณรัฐเพียงอย่างเดียว

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

จากการหารือร่วมกัน

 

พบประเด็นที่น่าสนใจด้านเศรษฐกิจการค้าชายแดน โดยทางสถาบัน MTKA และเครือข่าย IGROW ได้เสนอความต้องการนำเข้า “พริกสดและพืชผัก” จากฝั่งประเทศไทยในปริมาณมาก เพื่อนำไปแปรรูปเป็นพริกแห้งและซอสพริกจำหน่ายในมาเลเซีย

      
นายปิยะศิริ เล็งเห็นว่านี่คือโอกาสสำคัญที่จะเชื่อมโยงผลผลิตจากชุมชนปอเนาะในไทยสู่ตลาดมาเลเซีย โดย ศอ.บต. พร้อมจะเป็นตัวกลางในการประสานงานจัดหาผลผลิตทางการเกษตร เพื่อสร้างรายได้ให้แก่สถาบันการศึกษาและเกษตรกรในพื้นที่

 

“ปอเนาะในบ้านเรามีลักษณะคล้ายกับที่นี่มาก การพาผู้แทนปอเนาะมาดูงานครั้งนี้ ไม่ใช่แค่การมาเห็นความสำเร็จของคนอื่น แต่เป็นการสร้างแรงบันดาลใจให้พวกเขากลับไปพัฒนาผู้เรียนให้มีทักษะอาชีพควบคู่ไปกับคุณธรรม เพื่อให้เติบโตมาพัฒนาชุมชนได้อย่างแท้จริง”

    
ศอ.บต. ภายใต้การนำของนายปิยะศิริ ในครั้งนี้ ถูกจับตามองว่าจะเป็นการเปลี่ยนผ่านสถาบันศึกษาปอเนาะจากการถูกมองว่าเป็น “พื้นที่อ่อนไหว” ให้กลายเป็น “ศูนย์กลางการพัฒนาทักษะมนุษย์” ที่สอดคล้องกับโลกสมัยใหม่ โดยใช้โมเดลจากเพื่อนบ้านอย่างรัฐเปรักเป็นคานดีดสำคัญ
 

 

 

 

คำถามสำคัญที่ทิ้งไว้คือ

 

กระทรวงศึกษาธิการและหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง จะขานรับแนวคิด “เอาจริงเอาจัง” นี้อย่างไร เพื่อให้ปอเนาะ 800 แห่งใน 5 จังหวัดชายแดนภาคใต้ กลายเป็นต้นแบบสถาบันการศึกษาที่สร้างทั้งคนดีและคนมีกินอย่างยั่งยืน