"กรมการปกครอง" ออกมาตรการเข้มป้องกันจดทะเบียนสมรสอำพราง

นายนฤชา โฆษาศิวิไลซ์ อธิบดีกรมการปกครอง เปิดเผยว่า ปัจจุบันปัญหาอาชญากรรมทางเทคโนโลยีและขบวนการมิจฉาชีพข้ามชาติ มีแนวโน้มใช้ช่องทางด้านทะเบียนและเอกสารราชการในการกระทำผิดมากขึ้น โดยหนึ่งในวิธีการที่พบ คือ “การจดทะเบียนสมรสอำพราง” เพื่อแสวงหาสิทธิหรือประโยชน์โดยมิชอบตามกฎหมาย ซึ่งส่งผลกระทบต่อความมั่นคงและความน่าเชื่อถือของระบบทะเบียนราษฎรของประเทศ

นอกจากนี้ กรมการปกครองยังได้รับเรื่องร้องเรียนเกี่ยวกับการปฏิบัติงานด้านทะเบียนสมรสของบางสำนักทะเบียน ที่อาจไม่เป็นไปตามระเบียบ กฎหมาย และแนวทางที่กำหนด จึงจำเป็นต้องยกระดับมาตรการกำกับดูแลและการตรวจสอบให้เข้มยิ่งขึ้น

 

เมื่อวันที่ 22 พฤษภาคม 2569 อธิบดีกรมการปกครอง ได้ลงนามหนังสือถึงผู้ว่าราชการจังหวัดทุกจังหวัด กำชับให้สำนักทะเบียนทั่วประเทศ เข้มงวดการปฏิบัติตาม “มาตรการป้องกันการทุจริตการจดทะเบียนสมรส” เพื่อสกัดกั้นการใช้ “สมรสอำพราง” เป็นเครื่องมือของกลุ่มมิจฉาชีพและเครือข่ายอาชญากรรมข้ามชาติในการแฝงตัวหรือแสวงหาสิทธิโดยมิชอบในประเทศไทย

ทั้งนี้ ได้กำหนดแนวทางคัดกรองและตรวจสอบบุคคลกลุ่มเสี่ยงอย่างละเอียด โดยให้สำนักทะเบียนอำเภอ สำนักทะเบียนเขต และสำนักทะเบียนท้องถิ่นทั่วประเทศ ตรวจสอบคำร้องขอจดทะเบียนสมรส (คร.1) รวมถึงคุณสมบัติของคู่สมรสอย่างรอบคอบ แบ่งเป็น 3 กลุ่มสำคัญ ได้แก่

 

1. ชาวต่างชาติทั่วไป เอกสารที่ทางราชการประเทศต้นทางรับรองให้ หรือหนังสือเดินทาง (Passport) อย่างเคร่งครัด

2. กลุ่มชนกลุ่มน้อยและกลุ่มชาติพันธุ์ ครอบคลุมบุคคลประเภท 6 (กลุ่ม 50 – 72) และบุคคลประเภท 7

3. ผู้ไม่มีสถานะทางทะเบียน ครอบคลุมกลุ่มรหัส 0 – 89 และ 0 – 00

 

กรมการปกครองยังเน้นย้ำให้นายทะเบียนเพิ่มความเข้มงวดในการพิจารณาทุกขั้นตอน เพื่อป้องกันการสวมตัวและการใช้ช่องว่างทางกฎหมายในการทุจริต โดยกำหนดมาตรการสำคัญ ได้แก่

 

• ตรวจสอบประวัติสมรสแบบเรียลไทม์ ผ่านฐานข้อมูลทะเบียนการสมรส เพื่อยืนยันว่าไม่มีการสมรสซ้อน

• แยกสอบปากคำรายบุคคล หากพบเหตุอันควรสงสัยเกี่ยวกับการสมรสอำพราง เพื่อป้องกันการนัดแนะถ้อยคำ

• ควบคุมเอกสาร “ใบรับรองโสด” ของชาวต่างชาติอย่างเข้มงวด โดยต้องแปลและผ่านการรับรองเอกสารจากกระทรวงการต่างประเทศ

• จัดทำแบบบันทึกถ้อยคำสอบสวน (ปค.14) รูปแบบใหม่ 3 ภาษา ได้แก่ ไทย อังกฤษ และจีน พร้อมระบุโทษทางอาญากรณีแจ้งข้อความอันเป็นเท็จต่อเจ้าหน้าที่อย่างชัดเจน

 

อธิบดีกรมการปกครอง กล่าวเพิ่มเติมว่า หากตรวจพบพฤติการณ์อันควรเชื่อได้ว่าเป็นการสมรสอำพราง นายทะเบียนสามารถใช้ดุลพินิจสั่งปฏิเสธการรับจดทะเบียนสมรสได้ทันที พร้อมชี้แจงเหตุผลตามกฎหมายแก่ผู้ยื่นคำร้อง ซึ่งผู้ร้องยังมีสิทธิยื่นอุทธรณ์หรือดำเนินการตามกระบวนการยุติธรรมต่อไป

 

พร้อมกันนี้ ได้กำชับผู้ปฏิบัติงานทุกระดับให้ปฏิบัติหน้าที่ด้วยความสุจริต โปร่งใส ห้ามเรียกรับผลประโยชน์อื่นใดนอกเหนือจากค่าธรรมเนียมตามกฎหมายโดยเด็ดขาด หากพบการทุจริตหรือเอื้อประโยชน์ให้ผู้กระทำผิด จะดำเนินการทางวินัยอย่างเด็ดขาดและรายงานกรมการปกครองทันที