นักวิชาการชี้ ความเชื่อมั่นการจัดเลือกตั้ง ลดอย่างมีนัยยะสำคัญ

12 กุมภาพันธ์ 2569 จากสถานการณ์การเมืองในการเลือกตั้ง2569 ที่ประชาชนจำนวนมากตั้งคำถามเกี่ยวกับการจัดการเลือกตั้งของคณะกรรมการการเลือกตั้ง(กกต.) ในเรื่องความเป็นกลาง โปร่งใส และความน่าเชื่อ

 

ดร.ถวิลวดี บุรีกุล อดีตรองเลขาธิการสถาบันพระปกเกล้า ระบุว่า “ประชาธิปไตยไม่ได้เข้มแข็งเพราะมีการเลือกตั้ง แต่เข้มแข็งเพราะประชาชนเชื่อว่าการเลือกตั้งนั้นยุติธรรม”

 

เหตุปัจจัยที่บั่นทอนความเชื่อมั่น

 

1. ความเป็นกลางที่ถูกตั้งคำถาม

 

 - การเมืองมีความขัดแย้งสูง ทุกการตัดสินย่อมถูกจับตา

 

 - หากประชาชนรู้สึกว่าองค์กรกลางไม่เป็นกลาง ความชอบธรรมของผลการเลือกตั้งจะถูกสั่นคลอนทันที

 

 2. การสื่อสารที่ประชาชน “ไม่เข้าใจ”

 

 - การชี้แจงเชิงกฎหมาย แม้ถูกต้อง แต่หากประชาชนเข้าไม่ถึงเหตุผลและหลักการก็ยากที่จะนำไปสู่ความเชื่อถือ

 

 3. กระบวนการที่ล่าช้า

 

 - ความไม่ชัดเจนในการรับรองผลหรือการพิจารณาคดี รวมถึงความล่าช้าเกินสมควร

 

 - เปิดช่องให้ความสงสัยและข่าวลือแพร่กระจาย

4. ภาพลักษณ์ความเป็นอิสระ

 

 - องค์กรถูกตั้งคำถามถึงความเชื่อมโยงทางการเมือง

 

 - แม้กฎหมายกำหนดให้องค์กรเป็นอิสระ แต่การรับรู้ของสาธารณชนเป็นแบบนั้นหรือไม่

 

 5. ความคาดหวังของประชาชนยุคดิจิทัล

 

 ประชาชนต้องการ...

 

   - ความโปร่งใสแบบ real-time

   - การเปิดข้อมูล

   - การมีส่วนร่วมตรวจสอบ

 

**แต่ระบบราชการยังปรับตัวไม่ทันทั้งหมด

 

**ในยุคดิจิทัล ประชาชนไม่เชื่อเพียงคำอธิบาย แต่ต้องการ ข้อมูลที่ตรวจสอบได้ด้วยตนเอง

 

ฝากถึง กกต. 

 

 - การฟื้นความเชื่อมั่นต่อการเลือกตั้ง ไม่ใช่แค่ “ชี้แจงให้มากขึ้น”

 

 - แต่คือการออกแบบระบบให้โปร่งใส ตรวจสอบได้ และ ที่สำคัญคือทันเวลา

 

หลังจากพบว่า จากการศึกษาความเชื่อมั่นของประชาชนต่อสถาบันการเมืองโดย สถาบันพระปกเกล้า ต่อเนื่องยาวนาน จากกลุ่มตัวอย่างกว่า 30,000 คนทั่วประเทศ พบว่า...

   

 - ความเชื่อมั่นต่อองค์กรที่เกี่ยวข้องกับการเลือกตั้ง ผันผวนตามกระแสการเมือง

 

 - ในช่วงกว่า 10 ปีที่ผ่านมา ระดับความเชื่อมั่น ลดลงอย่างมีนัยสำคัญ

 

 - บางช่วงต่ำกว่า ร้อยละ 50