12 ตุลาคม 2564 มหาวิทยาลัยขอนแก่นถือเป็นมหาวิทยาลัยหลักของภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ได้ดำเนินการตามโครงการพระราชดำริมาอย่างต่อเนื่องในหลายรูปแบบ ตั้งแต่ปี 2540 เป็นต้นมามีโครงการที่เรียกว่าโครงการอนุรักษ์พันธุกรรมพืชอันเนื่องมาจากพระราชดำริ สมเด็จเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี
โครงการนี้เริ่มต้นมาจากการที่ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ได้ทรงมีสายพระเนตรอันยาวไกลและเล็งเห็นถึงความสำคัญของการอนุรักษ์พันธุ์พืช และเริ่มงานพัฒนาอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติแล้วก็ความหลากหลายทางชีวภาพโดยที่ทรงมีพระราชดำริให้ดำเนินการรวบรวมรักษาพืชพรรณต่างๆที่หายากแล้วก็กำลังจะหมดไปและทรงให้ได้ให้อนุรักษ์ต้นยางนาตั้งแต่ปี 2503
ผศ.ดร.เพ็ญประภา เพชระบูรณิน ที่ปรึกษา ศูนย์ประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริมหาวิทยาลัยขอนแก่น กล่าวว่า ในส่วนของมหาวิทยาลัยขอนแก่น ก็ได้สืบสานในโครงการที่ได้สนองพระราชดำริในโครงการ อนุรักษ์พันธุกรรมพืชหรือ อพ.สธ.มาตั้งแต่ปี 2540
งาน อพ.สธ. นั้นก็จะจะอนุรักษ์ทรัพยากรทุกฐาน สืบสานพระราชปณิธานของในหลวง ร.๙ ว่าทรัพยากรทั้งชีวภาพ กายภาพ ศิลปวัฒนธรรมและภูมิปัญญา เป็นฐานทรัพยากรที่ดำเนินการอนุรักษ์มา ในส่วนของศูนย์ประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริมหาวิทยาลัยขอนแก่นได้มีงานบริการวิชาการ ซึ่งพัฒนามาจากโครงการที่เป็นการพัฒนาชนบทเชิงบูรณาการเดิม มาทำงานบริการวิชาการ