รศ.ดร.พานิช อินต๊ะ หัวหน้าหน่วยวิจัยสนามไฟฟ้า RUEE วิทยาลัยเทคโนโลยีและสหวิทยาการ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา เปิดเผยว่า ฝุ่นละออง PM2.5 ในอากาศ มีส่วนทำให้เชื้อโควิด-19 แพร่หรือระบาดได้ดีขึ้น จากรายงานการวิจัยพบว่าในจีนทุกๆ 10ไมโคกรัม ของ PM2.5 ที่เพิ่มขึ้น จะมีจำนวนผู้ติดเชื้อโควิด-19 รายวันเพิ่มขึ้นร้อยละ 2.24 ที่สำคัญ ฝุ่นละอองลอย PM2.5 ที่มีโคโรนาไวรัสที่เกิดจากการจามและไอเป็นตัวกลางสำคัญในการแพร่กระจายของไวรัสเข้าสู่ร่างกายผ่านระบบทางเดินหายใจ ซึ่งความเข้มข้นของฝุ่นละอองที่สูงขึ้น ทำให้มีผู้ติดเชื้อโควิด-19 และการเสียชีวิตมากขึ้น
สำหรับจังหวัดเชียงใหม่ พบว่าขณะนี้ค่าฝุ่นPM.2.5สูงเกินค่ามาตรฐานติดต่อกันมาเป็นเวลาหลายวัน คุณภาพอากาศอยู่ในเกณฑ์สีแดง มีผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชน ซึ่งประชาชนในพื้นที่ต้องไม่ประมาท และเพิ่มความระมัดระวังในการป้องกันตัวเองให้ปลอดภัย เพราะฝุ่นพิษจะเป็นตัวพาหนะนำเชื้อโรคเข้ามาสู่ประชาชนผ่านทางระบบทางเดินหายใจได้ จึงอยากแนะนำให้ มีการสวมหน้ากากอนามัยที่ป้องกันฝุ่นโดยตรง อย่างเช่น N95, KN95, FFP2 และKF94 ซึ่งจะเป็นหน้ากันฝุ่นPM2.5ที่ผ่านการรับรองจากประเทศไทย, สหรัฐอเมริกา, จีน, ยุโรป และเกาหลี ซึ่งหน้ากากก็มีหลากหลายชนิด และหลายมาตรฐาน ประชาชนต้องทำความเข้าใจเลือกให้ถูกต้อง
นอกจากนี้ สิ่งที่มีผลกระทบต่อสุขภาพในระยะยาว หากว่าไม่มีการป้องกันการสูดควันพิษ สิ่งที่น่ากลัว คืออนุภาคขนาดเล็กมาก ๆ ความสามารถในการไหลผ่านทะลุได้มากกว่าอนุภาคขนาดใหญ่ เนื่องจากมีมวลน้อยกว่าและอนุภาคขนาดเล็กมากที่มีพื้นที่ผิวจำเพาะสูง และพื้นที่ผิวขนาดใหญ่ จะมีความสามารถในการเกิดปฏิกิริยาที่พื้นผิวสูงทำให้อนุภาคดูดซับ สำหรับมวลอนุภาคที่มีโลหะอันตราย ในปริมาณที่มากขึ้นและสารประกอบอินทรีย์ ที่สามารถสร้างภาวะเครียดออกซิเดชั่น เมื่อหายใจเข้าไปอนุภาคสามารถผ่านทางเดินหายใจลงไปที่ถุงลมได้ดี เนื่องจากมีขนาดเล็ก อนุภาคขนาดเล็กจะทะลุผ่านสิ่งกีดขวางเข้าถึงเส้นเลือดฝอยและสามารถกระจายไปทั่วร่างกายผ่านระบบไหลเวียนของเลือดเป็นสาเหตุของโรคหลอดเลือดสมองและหัวใจได้
รศ.ดร.พานิช กล่าวอีกว่า งานวิจัยจากรายงานของ https://www.sciencedirect.com ยังระบุว่า อันตรายของ PM2.5 กับโรคหลอดเลือดสมอง ความเข้มข้นของ PM2.5 ที่เพิ่มขึ้น 10 ไมโครกรัมต่อลูกบาศก์เมตร มีความเสี่ยงของการเข้ารับการรักษาฉุกเฉิน เนื่องจากสาเหตุของหลอดเลือดสมองเพิ่มขึ้น ร้อยละ 1.29 งานวิจัยลักษณะนี้ใช้เวลาทำค่อนข้างนาน 5-10 ปี และอาศัยผลทางคลินิกด้วย
ทางด้าน สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงใหม่ รายงานจำนวนผู้ป่วยที่เกี่ยวข้องกับมลพิษทางอากาศจังหวัดเชียงใหม่ในเดือนมกราคม-กุมภาพันธ์ 2564 ของโรงพยาบาลรัฐบาล รายงานว่า มีจำนวนผู้ป่วยเข้ามารับการรักษากลุ่มโรคทางเดินหายใจ 13,116 ครั้ง , กลุ่มโรคหัวใจหลอดเลือด และสมองอุตตัน ขาดเลือด 3,340 ครั้ง , กลุ่มโรคตาอักเสบ 4,902 ครั้ง กลุ่มโรคผิวหนังอักเสป 8,469 ครั้ง