ข่าว
02 พ.ค. 2561 | Ekkapon
คณะแพทย์ศิริราชพยาบาล มหาวิทยาลัยมหิดล ได้ทำการปลูกถ่าย 3 อวัยวะ หัวใจ//ตับ//ไต ให้แก่ผู้ป่วยรายเดียว ที่เริ่มป่วยเป็นโรคไตตั้งแต่อายุ 8 ขวบ เป็นครั้งแรกในประเทศไทยและทวีปเอเชีย โดยใช้เวลาผ่าตัดนานถึง 12 ชั่วโมง 5 นาที
ศ.ดร.นพ.ประสิทธิ์ วัฒนาภา บอกว่า คณะแพทยศาสตร์ศิริราชพยาบาลเริ่มมีการผ่าตัดปลูกถ่ายมากกว่า 1 อวัยวะให้แก่ผู้ป่วยรายเดียว โดยเริ่มครั้งแรกใน พ.ศ. 2548 เป็นการผ่าตัดปลูกถ่ายตับ-ไต ซึ่งประสบความสำเร็จเป็นอย่างดี จนถึงปัจจุบันได้ทำการปลูกถ่าย ไต-ตับอ่อน 10 ราย ตับ-ไต 8 ราย หัวใจ-ปอด 5 ราย และหัวใจ-ไต 2 ราย ซึ่งถือว่ามีจำนวนมากที่สุดในประเทศไทย. ซึ่งการผ่าตัดปลูกถ่าย 3 อวัยวะ (หัวใจ-ตับ-ไต) ให้แก่ผู้ป่วยรายเดียว มีรายงานการผ่าตัดจากทั่วโลกน้อยมาก พบว่าตั้งแต่ปี ค.ศ. 1989 (พ.ศ. 2532) มีรายงานจำนวนการผ่าตัดเพียง 14 รายเท่านั้นในประเทศสหรัฐอเมริกา แต่สำหรับทวีปเอเชีย รวมถึงประเทศไทย ยังไม่เคยมีรายงานการผ่าตัดปลูกถ่ายหัวใจ//ตับ//ไต มาก่อน ดังนั้นจึงถือว่าเป็นความสำเร็จครั้งแรกในไทยและทวีปเอเชีย
ส่วนประวัติของคนไข้รายนี้ มีอายุ 26 ปีเริ่มป่วยเป็นโรคไตตั้งแต่อายุ 8 ขวบ ในระยะแรกสามารถรักษาด้วยยาและควบคุมอาการได้ ต่อมาการทำงานของไตแย่ลงเรื่อย ๆ จนกระทั่งเป็นโรคไตวายระยะสุดท้ายในช่วงระดับอุดมศึกษา และได้รับการรักษาด้วยการฟอกเลือดมาตลอด ระยะหลังผู้ป่วยมีอาการเหนื่อยง่ายแม้ออกแรงเพียงเล็กน้อย และแน่นท้อง ท้องโต จากการมีน้ำคั่งในช่องท้อง ซึ่งไม่ดีขึ้นหลังฟอกเลือดและการรักษาด้วยยา จำเป็นต้องได้รับการเจาะระบายน้ำในช่องท้องเป็นระยะๆ ต่อมาตรวจพบว่า ผู้ป่วยมีภาวะหัวใจล้มเหลวจากโรคกล้ามเนื้อหัวใจอ่อนแรง และภาวะตับแข็งจากภาวะหัวใจล้มเหลว จึงได้รับการส่งตัวมารักษาต่อที่คลินิกหัวใจล้มเหลว โรงพยาบาลศิริราช เมื่อวันที่ 24 ส.ค. 2560 เพื่อพิจารณาการผ่าตัดปลูกถ่ายอวัยวะหัวใจ-ตับ-ไต
ด้านทีมศัลยแพทย์รศ.ดร.นพ.ยงยุทธ ศิริวัฒนอักษร บอกถึงขั้นตอนการปลูกถ่าย 3 อวัยวะ ว่า ผู้ป่วยได้รับการผ่าตัดปลูกถ่าย หัวใจ ตับ และไตจากผู้บริจาครายเดียวเมื่อวันที่ 3 ธ.ค. 2560 การผ่าตัดดังกล่าวต้องอาศัยความร่วมมือ การประสานงาน และความพร้อมของทีมผู้รักษาเป็นอย่างมาก โดยเฉพาะในขณะผ่าตัด และการดูแลหลังผ่าตัด เนื่องจากเป็นการผ่าตัดใหญ่ จึงต้องมีการวางแผนขั้นตอนการผ่าตัดล่วงหน้าอย่างรอบคอบ และการประสานงานระหว่างทีมที่ดี
การผ่าตัดใช้เวลานานถึง 12 ชั่วโมง 5 นาที โดยเริ่มจากการปลูกถ่ายหัวใจ ตับ และไตเป็นอวัยวะสุดท้าย โดยในระหว่างผ่าตัด ความดันโลหิตและสภาพร่างกายทุกอย่างอยู่ภายใต้การควบคุมดูแลของทีมวิสัญญีแพทย์อย่างใกล้ชิด หลังเสร็จสิ้นการผ่าตัด ผู้ป่วยเข้ารับการรักษาต่อในหอผู้ป่วยวิกฤต เพื่อพักฟื้น ซึ่งพบว่าหลังผ่าตัดตั้งแต่วันที่ 3 ธ.ค. 2560 จนถึงวันที่ 23 ก.พ. 2561 รวมทั้งสิ้นเป็นเวลา 83 วัน พบว่าผลการรักษาเป็นที่น่าพอใจ ผู้ป่วยสามารถกลับบ้านโดยปลอดภัย และอวัยวะที่ได้รับการปลูกถ่ายทั้งหมด มีการทำงานเป็นปกติดี
ความสำเร็จครั้งนี้เป็นสิ่งที่ยิ่งใหญ่ของประเทศไทย และแสดงให้เห็นถึงศักยภาพของโรงพยาบาลในประเทศไทยที่สามารถก้าวสู่ความเป็นเลิศ เทียบเท่าระดับนานาชาติ
