Lifestyle
26 มี.ค. 2567 | warunee_man
ส่องสัญญาณ "เส้นเลือดในสมองโป่งพอง" ภัยเงียบของอาการปวดศีรษะ ระเบิดเวลาที่อาจมาพร้อมภาวะแทรกซ้อนทำเลือดออกในสมอง อัมพฤกษ์ อัมพาต หรือการเสียชีวิตแบบกะทันหัน ใครเสี่ยงบ้างเช็กเลย!!
จากอาการป่วยด้วยสาเหตุเลือดออกในสมองจนต้องผ่าตัดเร่งด่วน ของเน็ตไอดอล “ออฟฟี่ แม็กซิม” หรือ อรพรรณ ด่านศิริวัฒนกุล ล่าสุดแฟนๆ ต่างเป็นห่วงและส่งกำลังใจให้อาการป่วยหายโดยเร็ว ในขณะที่หลายคนที่กำลังมีอาการปวดศีรษะ เกิดความกังวลและสงสัยถึงสาเหตุที่ทำให้ตัวเองปวดหัว
Nation Story ชวนเจาะลึกเรื่องราวสุขภาพเกี่ยวกับ “ภาวะเส้นเลือดในสมองโป่งพอง” ระเบิดเวลาคร่าชีวิตคนปวดหัว เกิดขึ้นได้อย่างไร อันตรายแค่ไหน มาดูกัน
ภาวะเส้นเลือดในสมองโป่งพอง (Cerebral Aneurysm) หนึ่งในสาเหตุที่ทำให้เลือดออกในสมอง เกิดจากการเสื่อมสภาพของผนังหลอดเลือดบางส่วนทำให้เส้นเลือดโป่งพองและแตกออกจนเกิดการสะสมคั่งค้างของเลือดในสมองทำให้สมองบวม ถือเป็นภัยเงียบที่อันตรายไม่แพ้โรคเส้นเลือดสมองตีบตัน เป็นโรคที่ดำเนินไปอย่างช้าๆ ที่อาจไม่มีอาการและแทบจะไม่มีสัญญาณเตือนใดๆ จึงมีความเสี่ยงสูงที่จะทำให้เส้นเลือดที่โป่งพองนั้นแตก หากเป็นแล้วไม่ได้รับการรักษาอย่างถูกต้องอาจเกิดภาวะแทรกซ้อน คือหลอดเลือดสมองแตกจนเลือดออกในสมอง นำไปสู่ภาวะอัมพฤกษ์ อัมพาต หรือการเสียชีวิตได้อย่างกะทันหัน
เส้นเลือดในสมองโป่งพองเกิดขึ้นได้อย่างไร?
ภาวะเส้นเลือดในสมองโป่งพอง เกิดจากความผิดปกติและการเสื่อมสภาพของผนังเส้นเลือดในสมองบางตำแหน่งมีลักษณะบางกว่าบริเวณอื่น เมื่อมีความดันหรือมีกระแสเลือดไหลผ่านไประยะหนึ่งจะทำให้บริเวณผนังหลอดเลือดที่บางนั้นโป่งพองขึ้นคล้ายบอลลูน และอาจแตกออกได้ในเวลาต่อมา ซึ่งจะก่อให้เกิดการเลือดออกในชั้นใต้เยื่อหุ้มสมอง
อาการของภาวะเส้นเลือดสมองโป่งพอง
โดยทั่วไปภาวะเส้นเลือดสมองโป่งพองจะไม่แสดงอาการแต่อย่างใด อาการแสดงก็ต่อเมื่อเส้นเลือดแตก หรือมีการโป่งพองจนไปกดทับเนื้อเยื่อสมองหรือเส้นประสาทสมอง อาการของหลอดเลือดสมองโป่งพองที่พบบ่อยที่สุดคือ อาการปวดหัวอย่างรุนแรงที่สุดในชีวิตแบบไม่เคยเป็นมาก่อนและเป็นแบบทันทีทันใด ร่วมกับอาการ คลื่นไส้ อาเจียน คอแข็ง ตามัว ชัก หนังตาตก สับสน หมดสติ หน้าเบี้ยวครึ่งซีก มีอาการเหน็บชาตามร่างกายครึ่งซีก พูดไม่ได้ พูดไม่ชัด รวมถึงมีอาการกลืนลำบาก และสำลัก
โดยมีกลุ่มอาการแบ่งออกได้ดังนี้
ทำให้เกิดภาวะเลือดออกใต้เยื่อหุ้มสมอง ก่อให้เกิดอาการปวดศีรษะโดยเฉพาะบริเวณต้นคออย่างรุนแรง และเฉียบพลัน มีอาการคลื่นไส้ อาเจียน ผู้ป่วยบางรายอาจหมดสติหลังจากปวดศีรษะ เมื่อฟื้นขึ้นมาจะยังคงมีอาการปวดศีรษะ และต้นคออย่างรุนแรง หากเกิดอาการดังกล่าวควรรีบพบแพทย์ให้เร็วที่สุด
หากมีเส้นเลือดโป่งพองขนาดใหญ่แล้วกดทับเนื้อเยื่อสมองหรือเส้นประสาทสมอง อาการที่แสดงออกมาจะขึ้นอยู่กับบริเวณที่ถูกกดทับ เช่น หากกดทับบริเวณเส้นประสาทสมองคู่ที่ 5 ซึ่งเป็นส่วนที่ควบคุมกล้ามเนื้อใบหน้าผู้ป่วยจะมีอาการปวดร้าวบริเวณใบหน้า เป็นต้น เมื่อเกิดเส้นเลือดสมองโป่งพองขนาดใหญ่จะทำให้เลือดไหลวนอยู่ภายในจนอาจมีลิ่มเลือดหลุดไปอุดตันในเส้นเลือดสมองส่วนปลายทำให้สมองขาดเลือด อาการที่แสดงออกจะเป็นไปตามบริเวณของสมองที่ขาดเลือด
ใครบ้างเสี่ยงภาวะเส้นเลือดในสมองโป่งพอง
สาเหตุที่ทำให้เกิดความเสื่อมสภาพของผนังหลอดเลือดนั้นส่วนใหญ่เกิดจากความเสื่อมของหลอดเลือดจากอายุที่มากขึ้น พบได้บ่อยและเป็นปัญหาที่สำคัญสำหรับผู้มีอายุ 40 ปีขึ้นไป คนที่มีความดันโลหิตสูง ผู้ป่วยโรคเบาหวาน คนที่สูบบุหรี่เป็นเวลานาน นอกจากนี้ ยังมีสาเหตุอื่นๆ เช่น ความผิดปกติแต่กำเนิดที่ทำให้ผนังหลอดเลือดไม่แข็งแรง โรคถุงน้ำที่ไต ภาวะเส้นเลือดแดงใหญ่ตีบ การได้รับอุบัติเหตุทางสมองที่มีการบาดเจ็บของเส้นเลือดสมอง ผู้ที่ใช้สารเสพติดบางชนิดที่มีผลให้หลอดเลือดเสื่อม
ปวดหัวแบบไหนต้องรีบไปพบแพทย์
ปวดศีรษะแบบผิดปกติชนิดที่ไม่เคยเป็นมาก่อน แม้ว่าทุกคนเคยปวดศีรษะ แต่เมื่อไรก็ตามที่ปวดแล้วรู้สึกว่าคราวนี้ต่างออกไป ไม่เคยเป็นแบบนี้มาก่อน โดยเฉพาะอาการปวดที่รุนแรงมากและเกิดทันทีทันใด และหรืออาจมีอาการอื่นๆ ร่วมด้วย เช่น ปวดศีรษะร่วมกับแขนขาอ่อนแรง แม้ว่าผู้ป่วยจะดูอาการทุเลาลง พูดคุยได้ เดินได้ตามปกติ
รู้ได้อย่างไรว่าเป็นเส้นเลือดในสมองโป่งพอง
ภาวะนี้จะรู้ตัวได้ก็ต่อเมื่อมีอาการปวดศีรษะ หรือเกิดอาการที่แสดงออกมากแล้วเท่านั้น การตรวจสุขภาพจึงเป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่จะทำให้ตรวจพบโรคเส้นเลือดสมองโป่งพองได้ ซึ่งกลุ่มที่ตรวจพบว่าเป็นโรคหลอดเลือดสมองโป่งพองโดยบังเอิญ มักเป็นกลุ่มที่ไม่มีการแสดงอาการใดๆ แต่ตรวจพบโรคได้จากการตรวจสมอง เช่น การเอกซเรย์คอมพิวเตอร์สมองความเร็วสูง (CT Scan) เป็นต้น
การตรวจวินิจฉัยและการรักษาเส้นเลือดในสมองโป่งพอง
การตรวจสุขภาพจึงเป็นอีกทางเลือกหนึ่งที่จะทำให้ตรวจพบโรคเส้นเลือดสมองโป่งพองได้ โดยการตรวจอาศัยการถ่ายภาพรังสีด้วยวิธีการต่างๆ เช่น การเอกซเรย์คอมพิวเตอร์สมอง (CT Scan) การตรวจสมองด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า (MRI) และการตรวจหลอดเลือดสมองด้วยการฉีดสารทึบรังสี (Cerebral Angiography)
ส่วนวิธีการรักษาแพทย์จะพิจารณาถึงตำแหน่ง ขนาด และรูปร่างของเส้นเลือดที่โป่งพอง รวมถึงอายุ และสุขภาพของผู้ป่วยด้วย โดยเส้นเลือดสมองโป่งพองในสมองจะมีวิธีการรักษา ดังนี้
การป้องกันเส้นเลือดในสมองโป่งพอง
ทั้งนี้ วิธีการป้องกันหลอดเลือดในสมองโป่งพองที่ดีที่สุด คือการตรวจสุขภาพประจำปี ควบคุมปัจจัยเสี่ยง เช่น งดอาหารเค็ม อาหารที่มีไขมันสูง ควบคุมความดันโลหิตให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ งดสูบบุหรี่ หลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์ งดใช้สารเสพติดต่างๆ และรับการตรวจวินิจฉัยแต่เนิ่นๆ ทั้งนี้ ภาวะเส้นเลือดในสมองโป่งพองเป็นภัยเงียบที่ไม่อาจทราบได้ล่วงหน้า หากมีอาการปวดหัวที่ผิดปกติควรรีบเข้าพบแพทย์เฉพาะทางด้านสมองและระบบประสาทเพื่อทำการตรวจวินิจฉัย และทำการรักษาก่อนที่อาการจะรุนแรง และยากต่อการรักษา
