"มาร์แซล บารังส์" นักแปลวรรณกรรมไทย ชาวฝรั่งเศส เสียชีวิตแล้ว!

เรื่องราวของนักแปลชาวฝรั่งเศส ผู้ผันตัวเองจากครูสอนวรรณกรรมมาสู่อาชีพผู้สื่อข่าวในเมืองไทย จนกระทั่งเกิดจุดหักเหทำให้เขาค้นพบความชอบในวรรณกรรมไทย โดยเริ่มแรกได้คัดเลือกวรรณกรรมไทยที่ดีประมาณ 20 เรื่องนำไปแปลเป็นภาษาอังกฤษ ในโครงการ "ThaiModern Classic" (TMC) เป็นที่รู้จักในโลกวรรณกรรมไทยไม่น้อย

"มาร์แซล" นับเป็นนักแปลคนสำคัญ ที่ทำให้ผลงานของนักเขียนไทยออกสู่สายตาชาวโลก โดยเฉพาะผลงานของ แดนอรัญ แสงทอง หรือ เสน่ห์ สังข์สุข นักเขียนซีไรต์ เช่น เงาสีขาว เจ้าการะเกดอสรพิษ เดียวดายใต้ฟ้าคลั่ง เป็นภาษาฝรั่งเศส ต่อมาได้รับการตีพิมพ์อีกหลายภาษาในยุโรป

และส่งให้เสน่ห์ สังข์สุข เป็นนักเขียนคนแรกของประเทศไทย ที่ได้รับเครื่องอิสริยาภรณ์ชั้นเชอวาลิเย่ร์ ด้านศิลปะและอักษรศาสตร์ จากสถานเอกอัครราชทูตฝรั่งเศส ประจำประเทศไทยอีกด้วย

ซึ่งมาร์แซล เคยกล่าวถึงหนังสือรวมเรื่องสั้น "อสรพิษ" ไว้ว่า "เป็นวรรณกรรมอันหาได้ยากยิ่ง ที่ถือเป็นเกียรติและเป็นภาระหน้าที่ในการที่จะนำมันเสนอต่อสายตาชาวโลก ออกไปจากภาษาเดิมอันไม่คุ้นหูคุ้นตา คือ ภาษาไทย"

นอกจากนี้ มาร์แซล ยังได้ชื่อว่าเป็น "ฝรั่งคลั่งหนังสือ" เพราะไม่เพียงเป็นผู้แปลนวนิยายไทยเผยแพร่สู่สากล แต่เขายังกล้าวิพากษ์วิจารณ์วงการวรรณกรรมไทยอย่างตรงไปตรงมา จนได้รับการยอมรับในแวดวงนักอ่านบ้านเราอีกด้วย

มาร์แซล บารังส์ เป็นชาวต่างชาติเพียงคนเดียว ที่ได้รับรางวัลนักแปลอาวุโสดีเด่นประจำปี 2550 ได้รับโล่ "สุรินทราชา" จากสมาคมนักแปลและล่ามแห่งประเทศไทย พร้อมกับนักแปลชาวไทยอีก15 คน อาทิ กรุณา กุศลาสัย,ชนิด สายประดิษฐ์,ผกาวดี อุตตโมทย์ ฯลฯ

สำหรับนักเขียนที่ผูกพัน ได้โพสต์ระลึกถึงเขา ได้แก่ ศิริวร แก้วกาญจน์ นักเขียนที่มีผลงานเข้ารอบสุดท้ายรางวัลซีไรต์มากที่สุด เล่าถึงชีวิตและการทำงานของมาร์แซล โดยเฉพาะในเล่มที่ศิริวรเขียน "กรณีฆาตกรรมโต๊ะอิหม่ามสะตอปา การ์เด"(The Murder Case of Tok Imam Storpa Karde) ซึ่งนำเสนอปัญหาเชิงลึกใน 3 จังหวัดภาคใต้ของไทย ที่ถูกกล่าวหาว่าทำลายความมั่นคงของชาติ แต่ต่อมา นวนิยายเล่มนี้ได้รับการแปลเป็นภาษาอังกฤษโดย มาร์แซล บารังส์

ด้าน รุ่งมณี เมฆโสภณ บรรณาธิการอาวุโส นักเขียนและนักแปลชื่อดังได้โพสต์เฟซบุ๊กว่ารู้สึกใจหายเช่นกัน เพราะเพิ่งจะผ่านวันคล้ายวันเกิดปีที่ 75 ของมาร์แซล เมื่อวันพุธที่ 17 มิ.ย.ที่ผ่านมานี้เอง และยกย่องว่าเป็นผู้มีเอกลักษณ์ด้านการใช้ภาษาอย่างมาก