กระทรวงพลังงาน กางแผน 3 ระยะ รับมือวิกฤตพลังงานขั้นสุด

31 มีนาคม 2569 นางสาวณัฏฐา มหัทธนา โฆษกศูนย์บริหารและติดตามสถานการณ์การสู้รบในภูมิภาคตะวันออกกลาง หรือ ศบก. แถลงว่า วันนี้เนื้อหาหลักมี 3 ส่วนคือ 1.สถานการณ์ในตะวันออกกลางที่มีความเสี่ยง ส่งผลถึงการบริหารพลังงานในประเทศ 2.การเล่าตัวอย่างหลังจากระดับความเสี่ยงเพิ่มขึ้นแล้ว ประเทศต่างๆมีการรับมืออย่างไร 3.ข่าวสารจากกระทรวงพาณิชย์

 

สำหรับสถานการณ์ในตะวันออกกลางขณะนี้ตึงเครียดอย่างต่อเนื่องและมีการยกระดับ ประเทศไทยเป็นหนึ่งในประเทศที่สามารถเจรจาให้เรือไทยผ่านช่องแคบฮอร์มุซได้ แต่ตอนนี้มีความเสี่ยงที่ช่องแคบบับเอลมันเดบ ในบริเวณทะเลแดง ซึ่งเป็นเส้นทางการขนส่งสินค้าและน้ำมันที่สำคัญของภูมิภาคเช่นกัน อาจถูกปิดเช่นกัน

 

ขณะที่ กระทรวงพลังงาน มีการวิเคราะห์ฉากทัศน์ในการจัดหาน้ำมัน หรือสถานการณ์ความเสี่ยงสมมุติ 3 แบบ และแผนรับมือ คือ 1.เริ่มมีความเสี่ยง แต่ยังไม่ส่งผลกระทบรุนแรง เช่นอาจมีการเดินเรือช้าลง 2.ถ้ามีการปิดช่องแคบฮอร์มุซ กินเวลาเกินกว่า 1 เดือน แต่ยังคงมีการนำเข้าน้ำมันดิบจากตะวันออกกลางได้ และโรงกลั่นสามารถปรับการผลิตให้รองรับปริมาณความต้องการได้ 3.กรณีที่ไม่สามารถนำเข้าน้ำมันดิบจากตะวันออกกลางได้ทั้งหมด คือ ปิดทั้ง 2 ช่องแคบ ซึ่งเป็นความเสี่ยงระดับสูงสุด

 

สรุปคือ สถานการณ์ปัจจุบันของไทยอยู่ในระยะ 2 และเป็นระดับ 2.2 ที่ปัญหาการขาดแคลนน้ำมันยังไม่มี มีแนวโน้มจะคลี่คลายภายใน 1 เดือน แต่ที่ผ่านมาก็มีการจัดหาน้ำมันแหล่งอื่นเข้ามาทดแทน การปรับการผลิตของโรงกลั่น ซึ่งตอนนี้ 6 แห่ง ใช้กำลังถึง 109-110% หรือโอเวอร์โหลด ส่วนการผสมเชื้อเพลิงชีวภาพเพิ่มขึ้น ก็เพื่อให้ใช้น้ำมันดิบที่ต้องนำเข้าน้อยลง และจำกัดการส่งออกเฉพาะที่จำเป็นด้านการใช้  และล่าสุดกระทรวงพลังงานอยู่ระหว่างพิจารณาขยับมาตรการ หากสถานการณ์ยกระดับเข้าสู่ความเสี่ยงที่ 3 โดยกะทันหัน ก็มีแผนเตรียมพร้อมเรียบร้อยแล้ว นี่คือการคิดล่วงหน้า

 

สำหรับน้ำมันดีเซล B20 สามารถใช้ได้เฉพาะกับรถยนต์ที่ผู้ผลิตรถยนต์ที่ให้การรับรอง ส่วนใหญ่เป็นกลุ่มรถบรรทุกและรถกระบะ ปัจจุบันมี 15 ยี่ห้อ สามารถตรวจสอบถามรุ่นรถได้ หรือที่เว็บไซต์ของกรมธุรกิจพลังงาน www.doeb.go.th

นางสาวณัฏฐา กล่าวต่อว่า ด้วยสถานการณ์ตะวันออกกลางยกระดับความเสี่ยงมากขึ้น ประเทศต่างๆในโลกก็ยกระดับมาตรการการดูแลประชาชนของตัวเอง เช่น เกาหลีใต้ มีมาตรการจำกัดการใช้รถยนต์ 5 วันต่อสัปดาห์ เริ่มตั้งแต่ 25 มีนาคม 2569 ที่ผ่านมา โดยเฉพาะกับภาคราชการ  ซึ่งน่าจะช่วยประหยัดน้ำมันได้กว่า 3,000 บาร์เรลต่อวัน และมีแผนที่จะบังคับใช้กับรถยนต์ส่วนบุคคลด้วย รวมไปถึงการเวิร์คฟรอมโฮม การเข้างานเหลื่อมเวลา และยังมีนโยบายอีก 12 ข้อที่จะใช้กับประชาชน เช่น ให้ประชาชนขับรถแบบ 5 วัน เว้นวันตามเลขทะเบียน , ให้ใช้จักรยานหรือการเดิน , การปรับอุณหภูมิ และให้ลดระยะเวลาอาบน้ำ

 

ส่วนที่ฝรั่งเศส รัฐมนตรีการคลังแถลงใช้มาตรการอุดหนุนราคาน้ำมันแบบเฉพาะกลุ่ม ซึ่งคล้ายกับประเทศไทย เช่นกลุ่มขนส่ง เกษตร ประมง การอุดหนุนสำหรับผู้มีรายได้น้อย เช่น การแจกเงิน ขณะที่จอร์แดน มีการสั่งห้ามใช้เครื่องปรับอากาศและเครื่องทำน้ำร้อนในหน่วยงานรัฐ และสถาบันสาธารณะ , ห้ามใช้รถหลวง

 

ที่สหราชอาณาจักร เตรียมงบประมาณช่วยเหลือครัวเรือนรายได้น้อย , ฟิลิปปินส์ ถือเป็นประเทศแรกในโลก ที่ประกาศสถานการณ์ฉุกเฉินระดับชาติอันเนื่องมาจากวิกฤตพลังงาน จะมีมาตรการเข้มข้นและใช้กฎหมายบังคับหมด , อียิปต์ นายกฯ ประกาศมาตรการชั่วคราวให้พนักงานบางส่วนทำงานทางไกล ชะลอโครงการของรัฐ ปิดร้านค้าเร็วขึ้นตั้งแต่สามทุ่ม เป็นต้น

 

ส่วนประเทศไทย ทางกระทรวงพาณิชย์ไปติดตามกำกับดูแลร้านค้าติดป้ายราคาสินค้า สินค้าควบคุมต่างๆ รวมถึงรับเรื่องร้องเรียน และการจับกุม ซึ่งหากประชาชนพบเห็นความผิดปกติสามารถแจ้งสายด่วน 1569

 

สำหรับในวันพรุ่งนี้(1 เม.ย.69) นางศุภจี สุธรรมพันธุ์ รมว.พาณิชย์ จะมีการเปิดตัวโครงการไทยช่วยไทย ที่ดึงภาคเอกชนเข้ามามีส่วนร่วมในการช่วยเหลือประชาชน ห้างค้าปลีก โมเดิร์นเทรดต่างๆ มีการจัดโปรโมชั่นลดราคาสินค้าหลายชนิด ที่เป็นเครื่องอุปโภคบริโภค จึงต้องชื่นชมภาคเอกชนที่พากันวิ่งมาราธอนด้วย

 

 

เมื่อถามว่า แผนรองรับความเสี่ยงระดับ 3 ของกระทรวงพลังงานคืออะไร นายวีรพัฒน์ เกียรติเฟื่องฟู รองปลัดกระทรวงพลังงาน กล่าวว่า แผนระยะที่ 3 มีไว้สำหรับช่วงวิกฤต หมายความว่าการในช่วงนั้นไม่สามารถจัดหาน้ำมันได้ตามต้องการ คือ มีเงินก็ซื้อไม่ได้เพราะไม่มีของ ก็ต้องพิจารณากระบวนการบริหารจัดการการใช้น้ำมันในประเทศอย่างไร เพื่อให้สอดรับกับพลังงานที่หายไป

 

“ในอดีตมีการจำกัดการใช้พลังงาน เช่น การปันส่วนน้ำมัน เพราะน้ำมันที่เข้ามามีน้อย ก็หมายความว่าน้ำมันควรใช้กับใครบ้าง หรือหน่วยงานที่ควรใช้ต้องมีความสำคัญ เช่น รถพยาบาล รถตำรวจ รวมถึงการปิดไฟ ปั๊มปิดกี่โมง เปิดบริการถึงกี่โมง หรือการปิดห้าง เป็นต้น เพื่อจำกัดการใช้พลังงานให้สอดคล้องกับพลังงานที่หายไป” รองปลัดกระทรวงพลังงาน กล่าว

 

ส่วนไทยจะมีมาตรการคล้ายเกาหลีใต้หรือไม่ นางสาวณัฏฐา บอกว่า ทุกอย่างเป็นไปได้ ขึ้นอยู่กับสถานการณ์ตะวันออกกลางอยู่ในระดับไหน เพราะฉะนั้นเราเตรียมสำหรับสถานการณ์สมมุติที่เลวร้ายไว้ รัฐบาลต้องเตรียมตรงนั้น แต่ถ้าให้พูดเพิ่มอีกในฐานะที่วิเคราะห์ข่าวด้วย ประเทศคู่ขัดแย้งก็ได้รับความกดดันจากทั่วโลกเช่นกัน และบางประเทศได้รับความกดดันจากในคนในประเทศตัวเอง เพราะฉะนั้นทุกคนมีส่วนร่วมที่จะพยายามทำให้สถานการณ์ลดระดับลงมา ส่วนในประเทศไทยจะเตรียมรับมือกับสถานการณ์ที่แย่ที่สุดเอาไว้