"เดียร์ วทันยา" ชำแหละ"ร่างกม.เอ็นเตอร์เทนเมนต์คอมเพล็กซ์" พบจุดกังวลอื้อ

14 มกราคม 2568  ภายหลังที่ประชุมคณะรัฐมนตรี(ครม.)  มีมติเห็นชอบในหลักการ "ร่างพ.ร.บ. การประกอบสถานบันเทิงครบวงจร" หรือ "ร่างกม.เอ็นเตอร์เทนเมนต์คอมเพล็กซ์"  ทำให้มีความเคลื่อนไหวจากกระแสสังคมทั้งสนับสนุน เห็นด้วยและไม่เห็นด้วย 

ล่าสุด"วทันยา บุนนาค" หรือ มาดามเดียร์  ได้โพส์ข้อความแสดงความเห็นพร้อมตั้งข้อสังเกตต่อ "ร่าง กม.เอ็นเตอร์เทนเมนต์คอมเพล็กซ็" ฉบับกระทรวงการคลัง 

โดยระบุว่า "เดียร์" มีข้อกังวลพอสมควรสำหรับร่างกฎหมายฉบับล่าสุด หากหวังแค่ออกกฎหมายเพื่อเปิดทางให้มีกาสิโน แต่ไม่เร่งบังคับใช้กฎหมายเพื่อปราบปรามการพนันใต้ดินให้สิ้นซาก สุดท้ายก็อาจกลายเป็นว่า "ที่อยู่ใต้ดินก็ไม่ขึ้นมา ขณะที่บนดินก็เก็บภาษีไม่ได้ และกฎหมายเอาผิดไม่ได้อีกด้วย" รายได้ภาษีที่รัฐบาลคิดว่าจะได้เพิ่มก็อาจเป็นแค่ภาพลวงตา

1. รัฐบาลพูดว่าจะดึงดูดนักท่องเที่ยวและแก้ปัญหาการพนันออนไลน์ผิดกฎหมาย แท้จริงแล้วเป็นคนละเรื่องกัน และในประเทศที่ประสบความสำเร็จในการยกธุรกรรมใต้ดินขึ้นมาไว้บนดิน จะต้องทำการปฏิรูปการบังคับใช้กฎหมายไปพร้อมกัน ไม่เช่นนั้นแล้วจะกลายเป็นว่า “ที่อยู่ใต้ดินก็ไม่ขึ้นมา ในขณะที่กฎหมายไม่สามารถเอาผิดได้อีกต่อไป" รายได้ภาษีที่รัฐบาลคาดว่าจะเก็บได้ก็ไม่สามารถเก็บได้ตามที่คิด ในขณะที่กระบวนการยุติธรรมก็ยังไม่สามารถเป็นเสาหลักให้สังคมได้

ควรชัดเจนว่า เราต้องการเปิดกาสิโน "เพื่อกระตุ้นเศรษฐกิจและการท่องเที่ยว" หรือ "เพื่อสกัดการพนันผิดกฎหมาย" หากต้องการทำทั้งสองอย่าง รัฐบาลควรแยกแผนงานให้เป็นระบบ โดยเฉพาะแผน บังคับใช้กฎหมาย สำหรับบ่อนเถื่อนและพนันออนไลน์ รวมถึงมาตรการเฝ้าระวังไม่ให้คนไทยเข้าไปติดหนี้ก้อนโต

2. อำนาจของคณะกรรมการนโยบายล้นฟ้า

2.1 อำนาจการกำหนดพื้นที่กาสิโนและเอนเตอร์เทนเมนท์คอมเพลกซ์เป็นของคณะกรรมการ ไม่มีการกำหนดพื้นที่เป็นกรอบ นโยบายไว้ใน ร่าง พ.ร.บ.เลย ซึ่งควรจะมีสัดส่วนกำหนดว่าเป็นกาสิโนเป็นสัดส่วนเท่าไหร่ ไม่งั้นมันจะกลายเป็นกฎหมายกาสิโนอย่างเดียวที่พูดถึงแค่การตั้งกาสิโน ทั้งๆที่ส่วนที่จะทำรายได้ให้ประเทศคือพื้นที่ส่วนเอนเตอร์เทนเมนท์คอมเพลกซ์ กาสิโนเป็นเพียงจุดดึงดูด

2.2 หากรัฐบาลอ้างอิง พ.ร.บ.กาสิโนของสิงคโปร์และประเทศอื่นๆ แนวทางของประเทศอื่นๆ จะกีดกันคนในประเทศตัวเองไม่ให้เข้าไปเล่นได้ง่าย โดยการตั้งกำแพงค่าธรรมเนียมแรกเข้า แต่ในร่าง พ.ร.บ. กลับให้อำนาจทั้งหมดในการกำหนดค่าธรรมเนียมกับคณะกรรมการ โดยไม่มีการกำหนดค่าธรรมเนียมขั้นต่ำ มีแต่กำหนดเพดานค่าธรรมเนียมไว้

2.3 กระบวนการเยียวยา หรือการรับเรื่องร้องทุกข์ ผลกระทบจากการดำเนินการกาสิโนไม่ชัดเจน ในขณะที่หลายประเทศจะเปิดโอกาสให้ประชาชนสามารถเข้าร้องเรียน หรือกระทั่งยื่นชื่อของบุคคลที่ได้รับความเดือดร้อนเพื่อกีดกันไม่ให้เข้าสถานดำเนินการได้ แต่ใน พ.ร.บ. กลับไม่มีการระบุถึงนโยบายในส่วนนี้เลย 

ในบางประเทศ ประชาชนสามารถร้องเรียนความเสียหายที่เกิดจากกาสิโนได้ ทั้งยังมีระบบ "Self-Exclusion" หรือ "Third-Party Exclusion" เพื่อห้ามคนบางกลุ่มที่มีปัญหาสังคมหรือปัญหาหนี้สินเข้าถึงกาสิโน แต่ในร่าง พ.ร.บ. ของไทย ขาดแนวทางและข้อกำหนดชัดเจนในส่วนนี้ ซึ่งอาจทำให้คนที่มีปัญหาจากการติดพนันไม่มีหน่วยงานรองรับ

2.4 อำนาจการพิจารณาผู้รับใบอนุญาต การต่อใบอนุญาต การยกเลิกใบอนุญาตทั้งหมดเป็นของคณะกรรมการนโยบาย

3. คณะกรรมการนโยบายเกินกึ่งหนึ่งเป็นอำนาจฝ่ายการเมือง และถึงแม้จะประกอบด้วยผู้ทรงคุณวุฒิจำนวน 6 ตำแหน่ง แต่อำนาจการแต่งตั้งและปลดผู้ทรงคุณวุฒิเป็นของนายกรัฐมนตรี ควรทบทวนและเปลี่ยนให้สัดส่วนเป็นภาคประชาชนมากขึ้น และให้ผู้ทรงคุณวุฒิมาจากกระบวนการคัดเลือกที่ไม่เกี่ยวกับภาคการเมืองเพื่อป้องกันการแทรกแซงผลประโยชน์ทางการเมือง

สุดท้ายหวังให้ กระบวนการขั้นตอนทางรัฐสภาได้เอาข้อเสนอนี้ไปทบทวนต่อเพื่อให้ร่างกฎหมายนี้มีความรัดกุมและเป็นประโยชน์ต่อประชาชนให้มากขึ้น