ในการก่อตั้งครั้งแรกเป็นเพียง “โครงการอาสาเพื่อนพึ่ง (ภาฯ) ยามยาก สภากาชาดไทย” ซึ่งมีขึ้นในขณะที่เกิดอุทกภัยครั้งร้ายแรง ในกรุงเทพมหานคร ปี พ.ศ.2538 และมีผู้ได้รับความเดือดร้อนเป็นจำนวนมาก จนภาคราชการและองค์กรการกุศลที่มีอยู่มิอาจให้ความช่วยเหลือได้อย่างทั่วถึง จนเกิดเหตุการณ์กระทบกระทั่งกันระหว่างประชาชนอันเกิดจากความเครียด อันเนื่องมาจากการป้องกันน้ำให้ท่วมในวงจำกัด ผู้ที่เดือดร้อนจึงรู้สึกว่าขาดที่พึ่ง ขาดความเห็นอกเห็นใจ ต้องได้รับความเดือดร้อนเฉพาะชาวพื้นที่ของตนเอง ขณะที่พื้นที่ติดกันได้รับความสะดวกสบายอย่างเป็นปกติ
ในช่วงเช้าของวันที่ 29 ตุลาคม พ.ศ. 2538 เป็นวันที่ พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ และ สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา ทรงออกปฏิบัติภารกิจในโครงการฯ เป็นครั้งแรก โดยเสด็จออกรับน้ำใจจากผู้ไม่ประสบอุทกภัยที่สถานีบริการน้ำมัน ต่อจากนั้นในช่วงบ่ายได้เสด็จพระดำเนินเยี่ยมเยียนประชาชนที่ซอยจรัญสนิทวงศ์ 34 เขตบางกอกน้อย ซอยจรัญสนิทวงศ์ 82, 84 และ 86 เขตบางพลัดการออกปฏิบัติพระกรณียกิจในครั้งนี้ส่งผลให้เหตุการณ์สงบลงอย่างปาฏิหาริย์
จากนั้นมาโครงการ ฯ ก็ได้ดำเนินการอย่างต่อเนื่อง จนได้จัดตั้งเป็นมูลนิธิ ที่ผู้บริจาคสามารถหักลดหย่อนภาษีได้ ตั้งแต่วันที่ 21 พฤศจิกายน 2544 และได้พัฒนาการปฏิบัติงานอย่างต่อเนื่องเรื่อยมา เป็นระยะเวลากว่า 20 ปี
วิสัยทัศน์ (Vision)
เป็นองค์กรการกุศล ที่มีความชำนาญในด้านการช่วยเหลือประชาชนจากอุทกภัยแบบ ครบวงจรและยั่งยืน โดยเน้นการเชื่อมโยง สนับสนุน ร่วมมือกับภาครัฐ เอกชน ชุมชน เพื่อก้าวไปสู่การเป็นต้นแบบของโลกในการพัฒนาแบบยั่งยืนเพื่อสร้างแรงบันดาลใจ พร้อมถ่ายทอดให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง และสังคม
พันธกิจ (Missions)
- การช่วยเหลือประชาชนด้านอุทกภัยอย่างครบวงจรและยั่งยืน ตั้งแต่การเตรียมพร้อมรับภัยพิบัติ การช่วยเหลือระหว่างเกิดภัยพิบัติ และการฟื้นฟูหลังภัยพิบัติ
- การสร้างความเชื่อมโยงระหว่างภาครัฐ เอกชน และ ประชาชนเข้าด้วยกัน เพื่อการบรรเทาทุกข์ที่เกิดจากอุทกภัย
- ต้นแบบของโลกในการบรรเทาทุกข์ (Disaster Relief) และพัฒนาอย่างยั่งยืน
“มูลนิธิฯ จะเป็นศูนย์กลางการเป็นเลิศด้านการบรรเทาทุกข์ และจัดการภัยพิบัติอันเกิดจากอุทกภัย (Center of Excellence in Flood Relief and Management) ในด้านสังคมและมนุษย์ เน้นการประสานงานกับภาคีเครือข่ายซึ่งเป็นผู้เชี่ยวชาญในแต่ละสาขา เพื่อบูรณาการทำงานร่วมกันทั้งด้านการป้องกัน เพื่อให้เกิด การสูญเสียน้อยที่สุด หรือมีประสิทธิภาพมากที่สุดในการป้องกัน การสูญเสีย การบรรเทาทุกข์เพื่อช่วยเหลือผู้ประสบภัยให้ผ่านพ้น เวลาที่ยากลำบากไปได้ด้วยดีและการฟื้นฟูให้กับประชาชน ที่ประสบอุทกภัย ให้สามารถกลับมาดำรงชีวิตอย่างปกติได้อย่างยั่งยืน จึงจำเป็นที่ต้องเก็บข้อมูลเชิงสังคม แล้วนำมาบูรณาการ มองและเข้าใจ ปัญหาแบบองค์รวม ดำเนินการตามเป้าหมายอันเดียวกัน เพื่อมุ่งไปสู่ การพัฒนาที่เกิดความยั่งยืนให้กับสังคม”
พระนโยบาย สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา
รายชื่อกรรมการมูลนิธิฯ
- พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ นายกกิตติมศักดิ์ตลอดชีพ
- สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา องค์ประธานกรรมการมูลนิธิฯ
- ศาสตราจารย์พิเศษ ดร.สุรเกียรติ์ เสถียรไทย รองประธานกรรมการที่ปรึกษา
- พลอากาศเอก สมคิด สุขบาง รองประธานกรรมการ
- นายฉัตรชัย พรหมเลิศ รองประธานกรรมการ
- ศาสตราจารย์กิตติคุณ ดร.อัจฉรา จันทร์ฉาย รองประธานกรรมการ
- คุณหญิงจันทนี ธนรักษ์ กรรมการ
- นายอินทร์จันทร์ บุราพันธ์ กรรมการ
- ผู้อำนวยการศูนย์อำนวยการใหญ่ จิตอาสาพระราชทาน กรรมการ
- ปลัดกระทรวงมหาดไทย กรรมการ
- นายดิสทัต โหตระกิตย์ กรรมการ
- ดร.สรจักร เกษมสุวรรณ กรรมการ
- นายพิริยะ เข็มพล กรรมการ
- ดร.รอยล จิตรดอน กรรมการ
- นายเอ็นนู ซื่อสุวรรณ กรรมการ
- นางผาณิต พูนศิริวงศ์ กรรมการ
- นางนฤมล ล้อมทอง กรรมการ
- ดร.วันดี กุญชรยาคง จุลเจริญ กรรมการ
- ดร.สายสม วงศาสุลักษณ์ กรรมการและเลขานุการ
- นางศิราภรณ์ จิตต์กุศล กรรมการ
- พลตำรวจโท รักษ์จิต หม้อมงคล กรรมการ
- รศ.สุทธิมา ชำนาญเวช กรรมการและเหรัญญิก
- นายวีระศักดิ์ โควสุรัตน์ กรรมการและเลขาธิการ
ที่มา : เว็บไซต์ มูลนิธิอาสาเพื่อนพึ่ง (ภาฯ) ยามยาก สภากาชาดไทย
ประวัติมูลนิธิอาสาเพื่อนพึ่ง (ภาฯ) ยามยาก สภากาชาดไทย