เปิดวิถีประมงพื้นบ้านอ่าวบ้านดอน หลังวันคอกหอยแตก

 ชาวประมงพื้นบ้านช่วยกันลากอวนจับปลานานาชนิด ที่เข้ามาติดตาข่ายบริเวณอ่าวบ้านดอน อ.เมือง จ.สุราษฎร์ธานี ซึ่งก่อนหน้านี้คือคอกหอยแครงของนายทุนที่เข้ามากั้นอาณาเขตครอบครองแสดงความเป็นเจ้าของ ด้วยการนำไม้มาปักไว้รอบขนำที่สร้างไว้เฝ้าหอยแครงที่เลี้ยงไว้ ทำให้ชาวประมงพื้นบ้านไม่สามารถเข้าไปทำมาหากินได้ 

แต่หลังจากเกิดข้อพิพาทแย่งชิงหอยแครงกลายเป็นปัญหาลุกลามใหญ่โต จนศูนย์อำนวยการรักษาผลประโยชน์ของชาติทางทะเล ( ศรชล.) เข้ามาบังคับใช้กฎหมายจัดระเบียบใหม่ ในพื้นที่สาธารณะกลางทะเลแห่งนี้ แม้การแก้ปัญหายังไม่สิ้นสุด แต่ก็นับเป็นสัญญานที่ดี ที่ประชาชนทั่วไปจะได้กลับมาใช้ประโยชน์ร่วมกันอีกครั้ง   

ภาพเหล่านี้คือวิถีชีวิตจริงๆของประมงพื้นบ้านที่สะท้อนเป็นเรื่องราวหลากมุมมองที่เป็นแก่นแท้หรือรากเหง้าของวิถีวัฒนธรรมของชาวบ้านที่อาศัยตลอดแนวคลองร้อยสาย ที่ปลายทางของสายน้ำนั้นไหลลงอ่าวบ้านดอน แหล่งขุมทรัพย์หอยแครงหมื่นล้านที่กำลังเป็นประเด็นการแย่งชิงผลประโยชน์จนแทบทำให้กลืนกินวิถีชีวิตที่แท้จริงของชาวบ้านที่ประกอบอาชีพประมงพื้นบ้านในพื้นที่

วิถีพื้นบ้านที่สวนทางกับกรณีข้อพิพาทอ่าวบ้านดอน ที่เริ่มต้นจากการเก็บลูกหอยแครงขาย ที่ลุกลามไปสู่ปัญหาการบุกรุกคอกหอยของนายทุนและขยายไปสู่การรื้อขนำคอกหอยที่กำลังเป็นปัญหา ซึ่งชาวบ้านที่นี่บอกว่าสิ่งที่ปรากฎนั้นแทบไม่ใช่วิถีของคนในพื้นที่

แต่ก็ต้องยอมรับว่าทรัพยากรธรรมชาติที่สมบูรณ์เป็นแหล่งจับสัตว์น้ำ ไม่ว่าจะเป็นหอยแครง หอยนางรมและหอยแมลงภู่ เป็นแรงดึงดูดให้คนนอกพื้นที่สนใจเข้ามาลงทุนและหวังผลกำไรจนกลายเป็นปัญหาเรื้อรังยากที่จะแก้ไขในเวลาสั้นๆ

ส่วนความคืบหน้าการจัดระเบียบอ่าวบ้านดอนนั้น ศรชล.ยังคงเดินหน้าบังคับใช้กฎหมาย ล่าสุดวันนี้เริ่มขยายผลไปยังพื้นที่ระยะที่สอง คือ อ.กาญจนดิษฐ์ ซึ่งก็ต้องติดตามกันอย่างใกล้ชิดต่อไป