เปิดปม!....ทุจริตวัคซีนพิษสุนัขบ้า แม้แต่หมามันยังโกง

นับตั้งแต่ปมทุจริตเงินสงเคราะห์ผู้ไร้ที่พึ่ง ทุจริตกองทุนเสมาพัฒนาชีวิต ล่าสุดปมทุจริตได้ลามมาถึงการจัดซื้อวัคซีนพิษสุนัขบ้า ซึ่งอาจเป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้การควบคุมโรคร้ายแรงนี้มีปัญหา และทำให้มีผู้เสียชีวิตจากโรคนี้แล้วถึง 7 รายทั่วประเทศขณะที่คนดังหลายคนทั้ง อั้ม-พัชราภา, เก๋-ชลลดา, เมย์-พิชญ์นาฏ รวมถึง กันต์ กันตถาวร นัดกันโพสต์ IG ต่อต้านทุจริตวัคซีนป้องกันโรคพิษสุนัขบ้า ทำให้ประเด็นนี้อยู่ในความสนใจของคนทั่วประเทศแม้จะมีการตั้งคณะกรรมการสอบข้อเท็จจริงปมปัญหาการทุจริตการจัดซื้อวัคซีนพิษสุนัขบ้า และวัคซีนที่ไม่ได้คุณภาพ ที่มีนายสุรพงศ์ เจียสกุล รองปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เป็นประธาน ไปตั้งแต่วันที่ 26 มีนาคมที่ผ่านมา หลังจากนี้ยังต้องรออีกเกือบ 30 วัน จึงจะได้ข้อสรุป แต่ก่อนจะถึงเวลานั้นมาดูกันว่าปมทุจริตครั้งนี้มีที่มาที่ไปอย่างไร และมีใครที่น่าจะเกี่ยวข้องกับการทุจริตครั้งนี้บ้าง

ศ.สพ.ญ.ดร.สันนิภา สุรทัตต์ รองคณบดีนโยบายและแผน อาจารย์ประจำภาควิชาจุลชีววิทยา คณะสัตวแพทย์ศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เปิดเผยข้อมูลบนเวทีจุฬาฯ เสวนา ครั้งที่ 12 เรื่อง ฝ่าวิกฤตโรคพิษสุนัขบ้า ว่าในปี 2559 ดูเหมือนสถานการณ์การระบาดของพิษสุนัขบ้าจะมีแนวโน้มดีขึ้น แต่การให้วัคซีนต้องหยุดชะงักลงเมื่อปี 2558 สำนักงานตรวจเงินแผ่นดิน หรือ สตง. ทักท้วงถึงบทบาทขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการจัดซื้อวัคซีนป้องกันโรคพิษสุนัขบ้าว่าสามารถทำได้หรือไม่ แม้ภายหลังจะยืนยันแล้วว่าสามารถทำได้ แต่ในระหว่างการตรวจสอบบทบาทดังกล่าว ทำให้วัคซีนป้องกันพิษสุนัขบ้าเหลือใช้ได้เพียง 5 ล้านโดสในปี 2559 จากที่เคยใช้ 10 ล้านโดสในปี 2558 ในขณะที่สุนัขมีจำนวนเพิ่มมากขึ้น ทำให้ตัวเลขการหยุดแพร่ระบาดไม่คงที่

ประกอบกับในปี 2559 ยังเป็นปีเดียวกับที่สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) เรียกคืนวัคซีนป้องกันพิษสุนัขบ้าถึง 3.5 ล้านโดส เนื่องจากตรวจพบว่าไม่ได้มาตรฐาน ทำให้ปีนั้นเหลือวัคซีนที่ใช้ได้เพียง 1.5 ล้านโดสเท่านั้น ด้วยเหตุนี้เองจึงไม่สามารถหยุดการแพร่ระบาดของโรคได้ เพราะในทางทฤษฎีระบุไว้ว่า สุนัขและแมวทั้งประเทศต้องมีภูมิคุ้มกันโรคมากกว่าร้อยละ 70 จากทั้งหมด 10.3 ล้านตัวหลังจากนั้นประเด็นเรื่องวัคซีนพิษสุนัขบ้าที่ไม่ได้มาตรฐานจึงนำมาสู่การตั้งข้อสังเกตถึงกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างของกรมปศุสัตว์ที่อาจมีช่องโหว่และเอื้อให้เกิดการทุจริต