ดร.รอยล จิตรดอน เลขาธิการมูลนิธิอุทกพัฒน์ในพระบรมราชูปถัมภ์ พ.อ.กาญจน์ณัฏฐ์ เพชรแสง รอง ผอ.กอ.รมน.จังหวัดน่าน นายวรพจน์ พรประภา กรรมการกองทุนฮอนด้าเคียงข้างไทย ร่วมกันจัดกิจกรรม สร้างฝายชะลอน้ำและปลูกพืชอุ้มน้ำ ที่ชุมชนบ้านนาบง ตำบลบ่อเกลือใต้ อำเภอบ่อเกลือ จังหวัดน่าน
โดยนายปรีชา สมชัย นายอำเภอบ่อเกลือ เป็นประธานพิธีเปิดโครงการพัฒนาแหล่งน้ำตามแนวพระราชดำริ พื้นที่ลุ่มน้ำน่าน ซึ่งเกิดขึ้นจากความร่วมมือของภาครัฐบาล และภาคเอกชนประกอบด้วย มูลนิธิอุทกพัฒน์ ในพระบรมราชูปถัมภ์ สถาบันสารสนเทศ ทรัพยากรน้ำและการเกษตร (องค์การมหาชน) หรือ สสนก. กองทุนฮอนด้าเคียงข้างไทย ร่วมด้วยกองทัพภาคที่ 3 อุทยานแห่งชาติขุนน่าน และองค์การบริหารส่วนจังหวัดน่าน
โดยมีวัตถุประสงค์ เพื่อฟื้นฟูและคืนความชุ่มชื้นอุดมสมบูรณ์ให้กับแหล่งต้นน้ำของลุ่มน้ำน่าน ซึ่งเป็นต้นน้ำสาขาของ แม่น้ำน่าน 1 ใน 4 แม่น้ำสายหลักของแม่น้ำเจ้าพระยา ดังนั้นการพัฒนาฟื้นฟูแหล่งน้ำลุ่มน้ำน่านจึงสามารถบริหารจัดการน้ำร่วมกับแม่น้ำน่าน ช่วยบรรเทา ปัญหาน้ำหลากน้ำท่วมและน้ำแล้งของลุ่มน้ำน่าน ลุ่มน้ำยม และลุ่มน้ำเจ้าพระยา โครงการพัฒนาแหล่งน้ำตามแนวพระราชดำริพื้นที่ลุ่มน้ำน่าน เป็นโครงการระยะยาว 3 ปี ดำเนินงานระหว่างปี 2560-2562 โดยกองทุนฮอนด้าเคียงข้างไทยให้การสนับสนุนงบประมาณรวม 23.6 ล้านบาท เน้นการมีส่วนร่วมของชุมชนด้วยการพัฒนาศักยภาพคนในชุมชนให้สามารถพัฒนาและบริหารจัดการน้ำด้วยตนเองสร้างตัวอย่างความสำเร็จของการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำชุมชนและขยายผล ความสำเร็จสู่พื้นที่ใกล้เคียง ส่วนบ้านนาบง และบ้านดงผาปูน ตำบลบ่อเกลือใต้ อำเภอบ่อเกลือ จังหวัดน่าน ซึ่งอยู่ในพื้นที่อุทยานแห่งชาติขุนน่านที่ประสบปัญหาป่าเสื่อมโทรมเกิดความแห้งแล้งขาดแคลนน้ำอุปโภคบริโภค รวมถึงน้ำเพื่อทำการเกษตรในบางช่วงจึงดำเนินงานฟื้นฟูป่าต้นน้ำประมาณ 3000 ไร่ จัดการป่าต้นน้ำตามแนวพระราชดำริ โครงการพัฒนาแหล่งน้ำตามแนวพระราชดำริพื้นที่ลุ่มน้ำน่าน
กิจกรรมวันนี้ เป็นกิจกรรมนำร่องโครงการพัฒนาแหล่งน้ำตามแนวพระราชดำริ พื้นที่ลุ่มน้ำน่านปีที่ 2 ในช่วงการดำเนินงานระยะที่ 2 ปี 2561 ฟื้นฟูเขาหัวโล้นด้วยการสร้างระบบน้ำเพิ่มความชุ่มชื้นขึ้นในดิน และการปรับปรุงดินประกอบด้วย สร้างฝายชะลอน้ำในบริเวณห้วยหานและห้วยน้ำบ่อจำนวน 7 ฝายและปลูกพืชอุ้มน้ำบริเวณร่องน้ำ เช่น กล้วยป่ากล้วยน้ำว้าและต๋าวจำนวน 350 ต้น
นายวรพจน์ พรประภา กรรมการกองทุนฮอนด้าเคียงข้างไทย กล่าวว่า ทางกองทุนฮอนด้าเคียงข้างไทยได้ให้ความสำคัญกับปัญหาการจัดการน้ำมาอย่างต่อเนื่อง ซึ่งนับเป็นปัญหาสำคัญของประเทศที่ต้องอาศัยความร่วมมือจากหลายฝ่าย จงได้ผสานความร่วมมือกับมูลนิธิอุทกพัฒน์ในพระบรมราชูปถัมภ์ดำเนินโครงการพัฒนาแหล่งน้ำตามแนวพระราชดำริของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดชรัชกาลที่ 9 ภายใต้โครงการพัฒนาแหล่งน้ำตามแนวพระราชดำริพื้นที่ลุ่มน้ำน่าน บริเวณชุมชนบ้านดงผาปูนและบ้านนาบง ตำบลบ่อเกลือใต้ อำเภอบ่อเกลือ จังหวัดน่าน
ทั้งนี้ เพื่อฟื้นฟูพื้นที่ป่าต้นน้ำที่เคยประสบปัญหาเขาหัวดล้นให้กลับมาอย่างยั่งยืนส่งผลให้ประชาชนมีความเข้าใจในพื้นที่ทำกินของตนและสามารถ พัฒนาหรือบริหารจัดการน้ำได้ด้วยตนเอง พร้อมส่งต่อองค์ความรู้สู่ชุมชนต่อไป โดยระยะดำเนินงาน 3 ปี ตั้งแต่ปี 2560 2562 โดยกองทุนฮอนด้าเคียงข้างไทยให้การสนับสนุนงบประมาณทั้ง 2 ลุ่มน้ำเป็นจำนวน 23.6 ล้านบาท
ดร.รอยล จิตรดอน กรรมการมูลนิธิอุทกพัฒน์ในพระบรมราชูปถัมภ์ กล่าวว่า มูลนิธิอุทกพัฒฯ และสถาบันสารสนเทศทรัพยากรน้ำและการเกษตร(องค์การมหาชน) หรือ สสนก.ได้น้อมนำแนวพระราชดำริด้านการบริหารจัดการทรัพยากรน้ำ และการอนุรักษ์ฟื้นฟูป่าต้นน้ำ ขับเคลื่อนเป็นเครือข่ายการจัดการทรัพยากรน้ำชุมชน ตามแนวพระราชดำริ ให้ชาวบ้านดงผาปูน บ้านนาบง เลิกปลูกพืชเชิงเดี่ยวข้าวโพด หันมาปลูกผลไม้ยืนต้น สร้างฝายชะลอน้ำและปลูกกล้วยพืชอุ้มน้ำ ทำให้ดินชุ่มชื้น อุ้มน้ำได้มากขึ้น และช่วยเพิ่มพืชคลุมหน้าดิน เพื่อฟื้นฟูป่าต้นน้ำให้กลับมาสมบูรณ์และชุมชนอยู่ร่วมกับป่าได้ มีรายได้ที่มั่นคง มีน้ำอุปโภคบริโภคเพียงพอตลอดทั้งปี และสามารถขยายผลออไปสู่ชุมชนอื่นๆ จนเกิดการบริหารจัดการน้ำที่เชื่อมโยงอย่างเป็นระบบและเกิดการพัฒนาที่ยั่งยืนต่อไป
