ปัญหาน้ำเน่า"คลองแม่ข่า"เรื้อรัง

ปริมาณน้ำเน่าเสียกว่า 10,000 ลิตร จากเขตเทศบาลนครเชียงใหม่ผ่านท่อน้ำทิ้ง ไหลลงสู่คลองแม่ข่าบริเวณกิโลเมตรที่ 17 ถือเป็นหนึ่งในหลักฐานชิ้นสำคัญของปัญหาน้ำเน่าเสียที่เรื้อรังมานาน โดยจากการการลงพื้นที่สำรวจพบว่า บริเวณต้นน้ำที่อำเภอแม่ริม จังหวัดเชียงใหม่ สภาพน้ำยังอยู่ในเกณฑ์พอใช้ ซึ่งแตกต่างจากบริเวณกลางคลองและท้ายคลองที่พบว่า มีปัญหาน้ำเน่าเสียและเการหมักหมมของสิ่งปฏิกูลในระดับวิกฤติ โดยข้อมูลของประธานคณะกรรมการประสานงานอนุรักษ์แม่ปิงและสิ่งแวดล้อม ชี้ให้เห็นถึงการเจริญเติบโตที่รุดหน้าไปอย่างรวดเร็วของเมืองเชียงใหม่ โดยกว่าร้อยละ 80 ภาคธุรกิจโรงแรมมีส่วนสำคัญต่อปัญหาดังกล่าว เพราะจากการตรวจสอบคุณภาพน้ำ พบว่ามีปริมาณสารเคมีสะสมจากผลิตภัณฑ์ซักผ้าจำนวนมาก สังเกตได้จากการเกิดฟองสีขาวคล้ายรังนก
ที่ผ่านมาทางภาครัฐต่างไม่ได้นิ่งเฉยต่อปัญหาที่เกิดขึ้น โดยได้มีการจัดตั้งทีมจิตอาสาและเจ้าหน้าที่หน่วยงานด้านสิ่งแวดล้อมเข้าไปศึกษาและดูแลอย่างใกล้ชิดนานหลายสิบปี กระทั่งล่าสุดเมื่อปี 2559 ได้มีการนำร่องปรับเปลี่ยนภูมิทัศน์บริเวณคลองแม่ข่าชุมชนหมู่บ้านอุ่นอารีในเขตเทศบาลนครเชียงใหม่ ระยะทาง 500 เมตร ซึ่งถือจุดกึ่งกลางของคลองแม่ข่าที่เคยพบปัญหามากที่สุดให้กลับมาใสสะอาด บนงบประมาณกว่า 200,000 บาท ด้วยการใช้ระบบแรงดันน้ำจากแม่น้ำปิง วันละหลายหมื่นลิตร เพื่อให้น้ำดีไล่น้ำเสีย พร้อมกันนี้ ได้มีการขุดลอกคูคลองนำสิ่งปฏิกูลขึ้นมา เพื่อไม่เกิดความเน่าเหม็นในช่วงหน้าแล้ง ขณะที่ทางด้านของเทศบาลนครเชียงใหม่ ได้มีการจัดตั้งงบประมาณระหว่างปีจำนวน 50 ล้านบาท สำหรับการจัดทำบ่อบำบัดน้ำเสียตลอดระยะทาง 12 กิโลเมตร โดยหวังให้เป็นเครื่องทุ่นแรงเพื่อให้น้ำเน่าเสียจากกลางคลองไปยังท้ายคลองน้อยที่สุดขณะที่การบรรเทาปัญหาของปลายคลองแม่ข่าล่าสุด คือ การใช้น้ำดีไล่น้ำเสีย ด้วยการดึงน้ำจากแม่น้ำปิงเข้ามา ผ่านเครื่องดูดน้ำพลังไฟฟ้าของเทศบาลนครเชียงใหม่ รวมถึงประสานไปยังกรมชลประทาน ผ่านโครงการชลประทานแม่แตงเพื่อผันน้ำเข้ามาช่วยอีกแรงหนึ่ง พร้อมกันนี้ได้ดำเนินโครงการปลูกจิตอาสาของคนในชุมชนส่วนกลางคลอง ให้นำแพไม้ไผ่มาวางสำหรับดักเศษขยะ นอกจากนี้ทางจังหวัดเชียงใหม่ยังได้มีการนำเสนองบประมาณต่อภาครัฐกว่า 3,000 ล้านบาทสำหรับการฟื้นฟูคลองแม่ข่าตลอดระยะทาง 31 กิโลเมตร และคาดว่าจะใช้เวลา 10 ปีในการดำเนินการทุกอย่างจนแล้วเสร็จ จักพงศ์ พันธุ์สุภา ถ่ายภาพ/สแตนลี่ย์ เบนเน็ตต์ เนชั่นทีวี รายงาน