เอกชนแนะทำ "มาสเตอร์แพลน" กำหนดพื้นที่เขต ศก.พิเศษแม่สอด

เมื่อวันที่ 11 มีนาคม 2559 เนชั่นทีวีร่วมกับพันธมิตร ธนาคารกสิกรไทย , เครือสหพัฒน์, ธนาคารเพื่อการส่งออกและนำเข้าแห่งประเทศไทย , บมจ.ไทยเบฟเวอเรจ และเทสโก้โลตัส มหาวิทยาลัยบูรพา และสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย จัดสัมมนา เขตเศรษฐกิจพิเศษแม่สอดประตูการค้าสู่เมียนมาร์ เรื่อง แม่สอด...ต้นแบบเขตเศรษฐกิจพิเศษชายแดน โดยมี นายชัยวัฒน์ วิฑิตธรรมวงศ์ ประธานอาวุโส สภาอุตสาหกรรมจังหวัดตาก, นายวรเชษฐ์ ทับทิม ที่ปรึกษากรมธนารักษ์ ,นายกอบ ทวนคำ ผู้อำนวยการสำนักงานค้าต่างประเทศเขต 8 จังหวัดตาก, นายเอกอดุลย์ ป้อมเสมา นักวิเคราะห์ผังเมืองชำนาญการพิเศษ สำนักงานโยธาธิการและผังเมือง ร่วมสัมมนา ดำเนินรายการโดย นายสถาปัตย์ แพทอง พิธีกร NATION TV ช่อง 22

นายชัยวัฒน์ วิฑิตธรรมวงศ์ ประธานอาวุโส สภาอุตสาหกรรม จังหวัดตาก กล่าวว่า เขตเศรษฐกิจพิเศษจังหวัดตาก ได้กำหนดไว้ที่อ.แม่สอด อ.แม่ระมาด และ อ.พบพระ นักลงทุนที่จะเข้ามาในพื้นที่จะต้องขอรับการส่งเสริมการลงทุนจากบีโอไอ เพื่อให้ได้สิทธิพิเศษในการลงทุน ทั้งนี้รวมถึงนักลงทุนเดิมที่ประกอบกิจการอยู่แล้ว 400 กว่ารายในพื้นที่ก็ต้องได้รับการส่งเสริมจากบีโอไอ ด้วยเช่นกัน เพื่อที่จะได้รับสิทธิพิเศษในการประกอบกิจการในเขตเศรษฐกิจพิเศษ ในส่วนของ อ.แม่สอด ซึ่งมีการค้าการลงทุนบริเวณชายแดนมาเป็นระยะเวลานานแล้ว ได้มีการสนับสนุนการค้าการลงทุนมาอย่างต่อเนื่อง การจัดตั้งเป็นเขตเศรษฐกิจพิเศษจึงมีส่วนสำคัญที่จะดึงดูดผู้ประกอบการเข้ามาลงทุนในพื้นที่เพิ่มมากขึ้น ทั้งนี้อยากให้คำนึงถึง การรักษาสิ่งแวดล้อมที่อาจจะมีปัญหาตามมาได้ พื้นที่จะต้องมีการเตรียมพร้อมมีแผนรองรับผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม รวมทั้งขยะที่จะเกิดตามมา สิ่งเหล่านี้ในพื้นที่เองยังไม่ได้มีการพูดถึงเลย จำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องเริ่มพูดคุยเพื่อเตรียมความพร้อมรับสถานการณ์ที่จะเกิดขึ้น

ในปี 2557 มีโรงงานอุตสาหกรรมในจังหวัดตากประมาณ 700 แห่ง หลังจากนั้นในปี 2558 เมื่อมีการจัดตั้งเขตเศรษฐกิจพิเศษ มีโรงงานเหลืออยู่ประมาณ 680 แห่ง และในปัจจุบันอยู่ประมาณ 690 แห่ง เงินลงทุนประมาณ 18,500 ล้านบาท มีแรงงานในระบบ 50,000 คน ขณะนี้ยังไม่มีการลงทุนเกิดขึ้นในพื้นที่ เนื่องจากอยู่ในระหว่างการเตรียมสถานที่ การเตรียมบุคลากร ส่วนใหญ่เป็นการทำงานของภาครัฐในเรื่องต่างเพื่อเตรียมรับเขตเศรษฐกิจพิเศษ สิ่งที่น่าเป็นห่วงคือเรื่องขยะ และสิ่งแวดล้อมที่ยังไม่มีการเตรียมพร้อม

การเข้าลงทุนในพื้นที่นักลงทุนต้องคำนึงถึงเรื่อง การตั้งโรงงานในพื้นที่จะผลิตสินค้าเพื่อการส่งออกร้อยละ 100 หรือไม่ วัตถุดิบที่จะใช้นำมาจากไหน เมื่อคำนวณแล้วคุ้มค่ากับการลงทุนหรือไม่ ในเรื่องของแรงงานเป็นเรื่องที่นักลงทุนต้องคำนึงถึง หากใช้แรงงานจากเพื่อนบ้านจะมีค่าใช้จ่ายประมาณ 4,000 บาทต่อเดือน ในขณะที่หากใช้แรงงานไทย จะมีค่าใช้จ่ายประมาณ 9,000 บาทต่อเดือน ทั้งนี้ต้องคำนึงถึงเรื่องฝีมือแรงงานด้วย นอกจากนั้นการเข้าลงทุนในเขตเศรษฐกิจพิเศษจะต้องขอรับการส่งเสริมจากบีโอไอเพื่อให้ได้สิทธิพิเศษซึ่งสิทธิพิเศษจะต้องมีความพิเศษจริงๆ จึงจะสามารถดึงนักลงทุนเข้ามาลงทุนในพื้นที่ได้ แต่นักลงทุนในพื้นที่มีจำนวนน้อยรายที่ขอรับการส่งเสริมจากบีโอไอทำให้ไม่ได้รับสิทธิพิเศษ

หลังจากที่รัฐบาลเห็นชอบให้มีการจัดตั้งเขตเศรษฐกิจพิเศษที่จังหวัดตากใช้มาตรการ 44 นำที่ดิน 2,000 ไร่ให้กรมธนารักษ์บริหารจัดการ ในต่างประเทศเมื่อมีการประกาศพื้นที่เศรษฐกิจพิเศษแล้งจะมีการจัดทำมาสเตอร์แพลน เพื่อกำหนดการใช้พื้นที่ และไม่ได้ดำเนินการอย่างรวดเร็วต้องใช้ระยะเวลาในการดำเนินการ โดยจะมีการแบ่งพื้นที่ใช้ประโยชน์อย่างชัดเจน แต่เขตเศรษฐกิจพิเศษ ของไทยไม่มีการจัดทำมาสเตอร์แพลน แม่สอดมีจุดแข็งตรงไหน เนื่องจากหากมีนิคมอุตสาหกรรม มีการรองรับเรื่องการบำบัดน้ำเสียอย่างไร จะมีผลกระทบหรือไม่ เพราะประชาชนส่วนใหญ่ในพื้นที่ใช้แม่น้ำเมยเป็นหลักในการอุปโภคบริโภค จึงเห็นวาไม่มีความเหมาะสมในการที่จะมีนิคมอุตสาหกรรมในพื้นที่ แต่หากมีการเข้ามาลงทุนในพื้นที่ต้องคำนึงถึงชาวบ้านในพื้นที่จะได้ประโยชน์อะไรจากการเข้ามาลงทุนในนิคมอุตสาหกรรม

ดังนั้นอุตสาหกรรมที่เหมาะสมที่สุดคืออุตสาหกรรมที่เกี่ยวข้องกับสินค้าเกษตรที่มีอยู่ในพื้นที่ มีการต่อยอดโดยการรับซื้อผลผลิตของชาวบ้านเพื่อแปรรูปสินค้าเกษตร ดังนั้นภาครัฐจะต้องทำการศึกษาพูดคุยกับชาวบ้านในเรื่องของการใช้ประโยชน์ในพื้นที่ แม่สอดมีจุดแข็งในเรื่องของการค้าชายแดน โดยมีภาคเอกชนเป็นตัวขับเคลื่อน เพื่อให้เกิดการค้า การลงทุน และการท่องเที่ยว

นายวรเชษฐ์ ทับทิม ที่ปรึกษากรมธนารักษ์ กล่าวว่า การเปิดพื้นที่ให้เอกชนเช่าดำเนินการผู้ประกอบการสามารถที่จะให้เช่าช่วงต่อไป โดยการขออนุญาตจากกรมธนารักษ์ เพื่อเป็นหลักฐานในการประกอบธุรกิจการลงทุน ปัญหาที่มีอยู่ในขณะนี้คือเรื่องของการให้ใช้ที่ดิน ที่ยังติดปัญหาเรื่องผังเมืองไม่เอื้อต่อการก่อสร้างโรงงาน ต่อมาได้มีการประกาศใช้มาตรา 44 เพื่อกำหนดให้พื้นที่มีความเหมาะสมกับการประกอบธุรกิจโรงงานอุสาหกรรม การดำเนินการของภาครัฐในเรื่องค่าเช่า ค่าธรรมเนียม เงื่อนไข การคัดเลือกผู้ลงทุน ได้มีการกำหนดไว้เรียบร้อยแล้ว ขณะนี้อยู่ระหว่างการพิจารณาพื้นที่ที่จะดำเนินการ เนื่องจากยังติดปัญหาเรื่องการเวนคืนที่ดิน ทำให้การดำเนินการล่าช้าออกไป ในการพิจารณาคัดเลือกนักลงทุนจะต้องเป็นไปตามนโยบายของรัฐบาล โดยมีคณะทำงานร่วมพิจารณา ทั้งนี้ต้องคำนึงถึงเรื่องการรักษาสิ่งแวดล้อมและ การดูแลเรื่องขยะ การเวนคืนที่ดินที่กำลังติดปัญหาอยู่นั้น ขณะนี้อยู่ในขั้นตอนในระดับจังหวัด เพื่อเสนอส่งให้กับธนารักษ์ส่วนกลาง ก่อนี่จะส่งเรื่องให้ทางมหาดไทยพิจารณาอนุมัติกลับมาที่ธนารักษ์จึงจะสามารถตั้งงบประมาณเพื่อเวนคืนให้กับประชาชนได้

นายเอกอดุลย์ ป้อมเสมา นักวิเคราะห์ผังเมืองชำนาญการพิเศษ สำนักงานโยธาธิการและผังเมือง กล่าวว่า ใน 3 อำเภอที่จัดตั้งขึ้นเป็นเขตเศรษฐกิจพิเศษในช่วงแรกไม่ได้มีการนำมาตร 44 เข้ามาบังคับใช้ ทำให้การดำเนินการเรื่องผังเมืองเป็นไปอย่างเชื่องช้า นักลงทุนไม่กล้าตัดสินใจเข้าลงทุนเนื่องจากไม่มีความมั่นใจในการเข้ามาลงทุนในพื้นที่ จึงได้มีแผนที่จะดำเนินการผังเมืองรวมเขตพิเศษขึ้นมาเพื่อสร้างความมั่นใจให้กับนักลงทุน อุตสาหกรรมที่จะเข้ามาลงทุนในพื้นที่จะต้องเป็นอุตสาหกรรมสีเขียว เพื่อลดผลกระทบที่อาจจะมาตามในภายหลัง ทั้งเรื่องผลกระทบจากสิ่งแวดล้อม ปัญหาเรื่องขยะ มลพิษทางเสียง เพื่อให้ประชาชนในพื้นที่ไม่ได้รับผลกระทบจากเรื่องดังกล่าว และสามารถอยู่ร่วมในชุมชนได้

นายกอบ ทวนคำ ผู้อำนวยการสำนักงานการค้าต่างประเทศ เขต 8 จังหวัดตาก กล่าวว่า บทบาทในการเข้ามาดำเนินการในเขตเศรษฐกิจพิเศษได้มีการจัดตั้งสำนักงานที่ อ.แม่สอดเพื่ออำนวยความสะดวกให้กับนักลงทุน ในการเดินเรื่องการค้าระหว่างประเทศ จึงได้มีการปรับเปลี่ยนโครงสร้างเพื่อให้มีความเหมาะสมกับการบริหารจัดการเขตเศรษฐกิจพิเศษ โดยอำนวยความสะดวกในเรื่องงของการจดทะเบียนพาณิชย์ การนำเข้า ส่งออกสินค้า

การดำเนินการของสำนักงานการค้าต่างประเทศ จะต้องเอื้อให้กับนักลงทุนในการดำเนินการได้อย่างรวดเร็ว ทั้งในเรื่องการขอหนังสือรับรองเพื่อการนำเข้า หรือส่งออกสินค้า โดยให้บริการในระบบอิเล็กทรอนิกส์ ใช้ระยะเวลาในการดำเนินภายใน 15นาที สิทธิประโยชน์ทางการค้า ต้องมีสิทธิพิเศษทางด้านภาษีศุลกากร เพื่อเดินเรื่องขอลดหย่อนภาษีลดต้นทุนในการดำเนินการส่งออก เพื่อเป็นช่องทางในการแข่งขันเพิ่มมากขึ้น

พร้อมทั้งส่งเสริมผู้ประกอบการรายย่อยเพื่อส่งออกสินค้าไปจำหน่ายยังต่างประเทศให้ได้เพิ่มมากขึ้น ถือเป็นนโยบายหลักที่จะต้องส่งเสริมผู้ประกอบการรายย่อยให้มีความสามารถเข้าถึงตลาดต่างประเทศได้มากขึ้น พร้อมทั้งมีโครงการนำนักธุรกิจท้องถิ่นไปเปิดตลาดยังต่างประเทศเพื่อนเป็นช่องทางในการจำหน่ายสินค้า แม่สอดมีศักยภาพความพร้อมการเป็นเขตเศรษฐกิจพิเศษ เนื่องจากเป็นประตูการค้าสู่อันดามัน สามารถกระจายสินค้าไปสู่ประเทศที่ 3 ได้อย่างสะดวก

สำหรับการค้าชายแดนไทย-เมียนมาร์ บริเวณด่านศุลกากรแม่สอด ในช่วง 5 เดือนแรกของปีงบประมาณ (ต.ค.58-ก.พ.59)ขยายตัวเฉลี่ยเดือนละ 22% โดย 2 เดือนแรกของปีนี้มีมูลค่ารวม 1.3 หมื่นล้านบาท อย่างไก็ตามการใช้สิทธิประโยชน์ทางภาษีตามข้อตกลงเขตการค้าเสรีอาเซียนระหว่างไทยกับเมียนมาร์ยังน้อยมากเพียง 6.67% ของมูลค่าการค้ารวมเท่านั้น