ร่องรอยธรณีแผ่นดินไหว

นักธรณีวิทยา จากกรมทรัพยากรธรณี ลงพื้นที่สำรวจหนึ่งปี หลังเหตุการณ์แผ่นดินไหว 6.3 ริกเตอร์ ศูนย์กลางที่ อ.แม่ลาว จังหวัดเชียงราย จากแนวรอยเลื่อนพะเยา ที่ครอบคลุมขอบแอ่งพะเยาและเขตรอยต่อ อ.พาน อ.แม่ลาว จ.เชียงราย เพื่อติดตามพฤติกรรมรอยเลื่อน และปรากฎการณ์ใหม่ทางธรณีสัณฐาน ทำให้พบว่าบางบริเวณมีผาเกิดใหม่ ที่เป็นผลจากการสั่นสะเทือนจนทำให้ดินเกิดการสไลด์ตัวลงมาหลายแห่งโดยเฉพาะในเขตภูเขาสูงของอ.แม่ลาว จ.เชียงราย
"ผาสามเหลี่ยม" บริเวณหลักกิโลเมตรที่ 100ใน อ.เวียงป่าเป้า จ.เชียงราย เป็นข้อมูลทางธรณีสัญฐานที่บ่งบอกว่าบริเวณนี้อยู่บนแนวรอยเลื่อนพะเยาที่ยังมีพลัง และเป็นหนึ่งใน14 แนวรอยเลื่อนที่กรมทรัพยากรธรณียังศึกษาวิจัยอยู่ค่ะมันเป็นแนวเขาที่ยื่นออกมาจากแนวเขาใหญ่ แนวเขาเดิมที่เคยต่อเนื่องมาตลอดจะคล้ายแท่งปิรามิด ยื่นออกมาจากภูเขาใหญ่ หากมีรอยเลื่อนมีพลังพาดผ่านจะเลื่อนลงมาตามน้ำหนักของภูเขาจะได้เป็นขั้นบันได และรอยขาดจะได้ผารูปสามเหลี่ยม พอเกิดแผ่นดินไหวครั้งที่ 2 ก็จะเลื่อนมาอีกระดับ ซึ่งบริเวณนี้ถ้าเรานับจะพบมีรอยผา 6 แสดงว่าเคยมีแผ่นดินไหว 6 ครั้งแล้ว
นักธรณีวิทยา บอกว่าลักษณะของรอยเลื่อนมีพลังทางภาคสนามจากรอยเลื่อนพะเยา ที่เห็นได้ชัดเจน เช่น ผาสามเหลี่ยม หุบเขารูปแก้วไวน์ ที่บ้านโชคชัย ต.เวียงกาหลง อ.เวียงป่าเป้า เชียงราย เป็นหลักฐานที่แสดงถึงการเลื่อนตัวของแนวรอยเลื่อนในแนวดิ่ง ต่อมาเมื่อถูกกัดเซาะจนเป็นหน้าผารูปสามเหลี่ยม มองเห็นได้จากระยะไกล
แนวรอยเลื่อนมีพลังมี 2 ส่วนวางตัวออกเฉียงเหนือตะวันตกเฉียงใต้กับรอยเลื่อนพาน วางตัวแนวเหนือต้แต่ระยะหลังมีพฤติกรรมต่างกัน มีการเลื่อนตัวแบบเหลื่อมซ้าย....มีการเคลื่อนตัวตามน้ำหนักทั้งสองอันอาจมีความต่างกันทางพฤติกรรม และเราจะศึกษาเพิ่มเติมอยู่
ไม่เพียงแค่ร่องรอยจากภูเขาสูงที่บ่งชี้ว่าจังหวัดภาคเหนือที่มีแนวรอยเลื่อนมีพลังอยู่ เคยผ่านเหตุการณ์แผ่นดินไหว 5 ริกเตอร์มาแล้วหลายครั้ง หนึ่งในหลักฐานสำคัญอีกชิ้น คือปรากฎการณ์น้ำพุร้อน โดยเฉพาะน้ำพุร้อนแม่จัน ที่มีอุณหภูมิสูง 85 องศาเซลเซียส เกิดจากชั้นน้ำใต้ดินที่ไหลผ่านรอยแตกของเปลือกโลก บริเวณแนวรอยเลื่อนแม่จันที่ยังคงมีพลังอยู่ และเป็น 1 ใน 4 กลุ่มรอยเลื่อนของภาคเหนือที่กรมทรัพยากรธรณี บอกว่าต้องจับตาเป็นพิเศษ แม้วันนี้จะยังไม่มีข้อบ่งชี้ แต่สำหรับชาวบ้านที่เคยผ่านแผ่นดินไหวเมื่อหนึ่งปีก่อน ยังคงกังวลจากการลงสำรวจเขตชุมชนบ้านห้วยส้านยาว ต.ดงมะดะ อ.แม่ลาว จ.เชียงราย ยังหลงเหลือร่องรอยจากเหตุการณ์แผ่นดินไหว 6.3 ริกเตอร์ เมื่อหนึ่งปีก่อน ชาวบ้านบางส่วนที่บ้านพัง มีโครงการจากภาคเอกชนเข้าช่วยเหลือหาบ้านหลังใหม่ให้ แต่บางหลังกลับมีงบไม่เพียงพอ จึงมีสภาพอย่างที่เห็นวันนี้ชาวบ้านที่อยู่บนแนวรอยเลื่อนมีพลัง จึงยังคงมีความเสี่ยงจากภัยแผ่นดินไหวที่เหมือนระเบิดเวลา...