นักวิทยาศาสตร์ พบ "โคโรนาไวรัส" สายพันธุ์ใหม่ 6 ชนิด ใน "ค้างคาวพม่า"

รายงานวิจัยที่ตีพิมพ์ทางออนไลน์ในวารสารวิชาการ PLOS ONE เมื่อวันที่ 9 เม.ย.ที่ผ่านมา ระบุว่า ทีมนักวิทยาศาสตร์ในโครงการ PREDICT ซึ่งทำงานภายใต้องค์การเพื่อการพัฒนาระหว่างประเทศของสหรัฐฯ หรือ ยูเสด (USAID) ได้วิเคราะห์ตัวอย่างน้ำลายและมูลค้างคาว ซึ่งเก็บมาจากค้างคาว 11 ชนิดพันธุ์ จำนวนทั้งสิ้น 464 ตัว

โดยเก็บตัวอย่างจากสถานที่ 3 แห่งของเมียนมา ซึ่งตั้งอยู่เขตภาคเหนือในเมืองย่างกุ้ง ใกล้กับอุทยานแห่งชาติลอว์กา ซึ่งเป็นถ้ำที่มนุษย์เข้าไปเก็บมูลค้างคาวมาขายรวมทั้งถ้ำที่เปิดเป็นแหล่งท่องเที่ยวให้คนเข้าไปสักการะพระพุทธรูป ซึ่งทำให้มนุษย์มีความใกล้ชิดกับค้างคาว โดยทีมนักวิจัยได้เก็บตัวอย่างตั้งแต่ปี 2016-2018 และได้รับความร่วมมือจากรัฐบาลของเมียนมา
ผลการวิเคราะห์ พบเชื้อ "ไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่"ในค้างคาวเพดานใหญ่ (Scotophilus heathii) ทีมนักวิจัยตั้งชื่อว่า PREDICT-CoV-90ค้างคาวปากย่น (Chaerephon plicatus)พบเชื้อ PREDICT-CoV-47 และ PREDICT-CoV-82 ส่วนในค้างคาวหน้ายักษ์สามหลืบ (Hipposideros larvatus)ค้นพบเชื้อใหม่อีกสามชนิดคือ PREDICT-CoV-92, PREDICT-CoV-93, PREDICT-CoV-96

"โคโรนาไวรัสสายพันธุ์ใหม่" 6 ชนิดที่ค้นพบล่าสุด จัดอยู่ในวงศ์ Coronaviridae เช่นเดียวกับไวรัส SARS-CoV-2 ซึ่งเป็นเชื้อที่ก่อโรค โควิด-19 แต่ยังมีข้อมูลพันธุกรรมแตกต่างไปจากเชื้อไวรัสโรคซาร์ส (SARS) และเชื้อไวรัสโรคเมอร์ส (MERS) จึงยังไม่ทราบแน่ชัดว่าไวรัสโคโรนาที่พบใหม่นี้จะทำให้เกิดการติดเชื้อในมนุษย์ขึ้นได้อีกหรือไม่

ศ.นพ.มานพ พิทักษ์ภากร หัวหน้าศูนย์วิจัยเป็นเลิศด้านการแพทย์แม่นยำ คณะแพทยศาสตร์ ศิริราชพยาบาลได้เปิดเผยข้อมูลการแพร่ระบาดของโควิด-19ที่เกี่ยวข้องกับค้างคาว ผ่านเฟซบุ๊กManop Pithukpakornระบุข้อความส่วนหนึ่งว่า
ข้อมูลสนับสนุนว่า รหัสพันธุกรรมของSARS-CoV-2มีความคล้ายคลึงกับSARS-CoVและMERS-CoVซึ่งก่อให้เกิดโรคSARSและMERSที่เคยระบาดไปก่อนหน้านี้ เป็นไวรัสที่มีRNAเป็นสารพันธุกรรมในตระกูลcoronaviridaeกลุ่มที่เรียกว่าbeta-coronaviridaeนอกจากSARS-CoVและMERS-CoVแล้ว ยังมีเชื้อชื่อแปลกๆ อย่างOC43และHKU1ซึ่งเป็นสาเหตุของไข้หวัดปกติที่เราเป็นกันอยู่แทบทุกปี

ข้อมูลรหัสพันธุกรรมของ SARS-CoV-2 ยังบอกเราอีกว่าไวรัสนี้มีเครือญาติใกล้ชิดกับไวรัสที่อาศัยอยู่ในค้างคาว จึงเชื่อได้ว่าแหล่งต้นกำเนิดของไวรัสนี้มาจากค้างคาว เช่นเดียวกับ SARS-CoV และ MERS-CoV แต่การแพร่ของเชื้อมายังมนุษย์ไม่ได้เกิดจากการรับเชื้อจากค้างคาวโดยตรง แต่น่าจะส่งผ่านจากค้างคาวไปยังตัวนิ่ม (pangolin) ก่อน พออาศัยในตัวนิ่มอยู่ซักพัก จากนั้นมนุษย์ก็คงจับตัวนิ่มไปกินเลยสัมผัสเชื้อมา โมเดลนี้คล้ายคลึงกับ MERS ที่พบว่าค้างคาวเป็นแหล่งต้นกำเนิด โดยมีอูฐรับเชื้อจากค้างคาวมาก่อนจะส่งไม้ต่อให้มนุษย์อีกที