ศุกร์ (สุข) ละวัด วัดดอนใหญ่

โดยมี นายดี ดอนนอก นายสิงห์ ปานนอก แม่บุญพ่อโต ใหญ่นอกได้ร่วมกันแพ้วถางพื้นที่ 6ไร่ เพื่อจัดสร้างวัดขึ้นมาในครั้งแรกตั้งเป็นเพียงสำนักสงฆ์ ปี พ.ศ2436ได้นิมนต์พระอาจารย์อ่วม ท่านพระเกิด ท่านพระเยี่ยม มาจำพรรษา และมีการพัฒาอย่างต่อเนื่อง เมื่อปี พ.ศ 2460 พระอาจารย์พุ่มเป็นเจ้าอาวาส

ท่านได้รับพระอรหันต์ธาตุมาจากพระอาจารย์อุ่ม ชาวกุมภวาปีจึงได้เริ่มสร้างพระธาตุเจดีย์ (อันศิลปะการก่อสร้างจึงได้รับอิทธิพลมาจากทางล้านช้างหรือประเทศลาวนั่นเอง)ได้ชักชวนชาวบ้านดอนใหญ่ ทำการปั้นอิฐ เผาอิฐ และก่อเป็นองค์พระเจดีย์ธาตุจนแล้วเสร็จในปี พ.ศ 2464 ต่อมาปี พ.ศ 2466 ชาวบ้านได้ร่วมการสร้างอุโบสถขึ้นเป็นหลังแรก และหลังจากนั้นในปี พ.ศ 2474 จึงได้ร่วมกันสร้างองค์พระประธาน "หลวงพ่อสิงห์" โดยตั้งตามชื่อของเจ้าวาส ณ ขณะนั้น และอุโบสถได้ทรุดโทรมลงตามกาลเวลา ดังนั้นในปี พ.ศ 2512 พระอธิการอินทร์ พุทธปาลิโต จึงได้ชักชวนชาวบ้านสร้างอุโบสถหลังใหม่ พร้อมกับพระประธานองค์ใหม่ ส่วนหลวงพ่อสิงห์ พระประธานองค์เก่าก็ประดิษฐานอยู่ที่ตำแหน่งเดิม

หลวงพ่อสิงห์เป็น พระพุทธรูปในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้นที่มีความงดงามเป็นอย่างยิ่ง หลวงพ่อสิงห์ นับเป็นพระพุทธรูปศิลปะล้านช้าง"หลวงพ่อสิงห์" เป็นการสะท้อนถึงพุทธลักษณะแบบ "พื้นบ้านพื้นเมือง" ของอีสานโดยแท้ในอดีตมีวัฒนธรรมท้องถิ่นอันเป็นเอกลักษณ์เฉพาะของพระพุทธรูปแบบที่เรียกว่าพื้นบ้านพื้นเมืองอีสานเอกลักษณ์ลาวอย่างแท้จริง สังเกตที่พระพักตร์ของ "หลวงพ่อสิงห์"เป็นลักษณะเด่นพระพักตร์ของพระพุทธรูปอีสานที่มีพุทธลักษณะเฉพาะที่พิเศษ

โดยส่วนใหญ่พระพักตร์จะมีลักษณะที่ยิ้มแย้มแจ่มใสดูอบอุ่นสร้างความรู้สึกที่เป็นกันเองดูผ่อนคลาย สอดประสานความเป็นอีสานในศิลปะพระพุทธรูปและนี่เองก่อเกิดเป็นความงดงามอย่างลงตัวในวิถีชาวบ้านที่ปรากฏอยูในงานศิลปะพื้นบ้านอีสานที่มีคุณค่าทางศิลปะซึ่งมีความแปลกและแตกต่างจากสกุลช่างอื่นๆ รวมถึงวัฒนธรรมล้านช้างซึ่งเป็นวัฒนธรรมแม่ด้วยว่าแล้วขอเกริ่นถึงประวัติของวัดดอนใหญ่ บ้านดอนใหญ่ ต.ดอนใหญ่ อ.คง โคราช พอสังเขปมีเรื่องเล่าเกี่ยวกับอภินิหารของหลวงพ่อสิงห์เกี่ยวกับความศักดิ์สิทธมากมายตั้งแต่เริ่มต้นสร้างจนทุกวันนี้และชาวบ้านเชื่อกันว่าหากใครได้มากราบไหว้และขอพรสิ่งใดจะได้สมปราถนาทุกประการ

วัดดอนใหญ่ ตำบลดอนใหญ่ อำเภอคง จังหวัดนครราชสีมา ที่นี่นับเป็นแหล่งท่องเที่ยวชุมชนที่สำคัญรอให้นักท่องเที่ยวมาเยี่ยมเยือนก้าวเข้ามาสัมผัสและเรียนรู้ประวัติศาสตร์ชุมชนโดยชุมชน แบบเที่ยวไทยเท่เป็นส่งเสริมการมีส่วนร่วมกับการท่องเที่ยวชุมชนอย่างมั่งคั่งและยั่งยืนโดยแท้และนี่คือหนึ่งสิ่งปลูกสร้างที่เป็นโบราณสถานที่สำคัญที่อยู่คู่กับชุมชนมาอย่างช้านาน นั่นคือ "เจดีย์อรหันต์ธาตุโบราณ" เป็นศิลปะล้านช้าง ที่มีความสวยงามอย่างงดงามเห็นแล้วนึกถึงพระธาตุพนม จ.นครพนมเลยที่เดี่ยว