ปธน. เคนยา ยอมถอนร่างงบประมาณ หลังประท้วงนองเลือดดับ 22 ราย

ประธานาธิบดีวิลเลียม รูโต แถลงในวันพุธว่า  หลังจากได้ฟังเสียงของประชาชนที่สะท้อนดังกึกก้องว่าไม่ต้องการร่างงบประมาณประจำปี 2024 เขาขอยอมรับ และจะไม่ลงนามเพื่อบังคับใช้เป็นกฎหมาย ซึ่งจะทำให้ร่างกฎหมายฉบับนี้ถูกถอนออกจากรัฐสภาโดยปริยาย  นอกจากนี้เขาเสนอให้ทั้งรัฐสภา ระบบตุลาการ และรัฐบาลทำงานร่วมกันเพื่อตัดลดงบประมาณและประหยัดรายจ่าย เพื่อเคารพเสียงจากประชาชน

การตัดสินใจของเขามีขึ้นหลังจากประชาชนออกมาเดินขบวนประท้วงตลอดสัปดาห์ตั้งแต่วันที่ 11 มิถุนายน เพื่อคัดค้านร่างงบประมาณที่กำหนดแผนปรับขึ้นภาษีเพื่อเพิ่มรายได้เข้าคลัง โดยผู้ประท้วง บอกว่า เป็นการซ้ำเติมความยากลำบากท่ามกลางภาวะค่าครองชีพพุ่งสูง แต่รัฐสภาเดินหน้าลงมติเห็นชอบการแปรญัตติครั้งที่ 3 เมื่อวันอังคาร ทำให้ร่างกฎหมายถูกส่งต่อให้ประธานาธิบดีเพื่อลงนาม

ขณะที่ถ้อยแถลงของประธานาธิบดีจุดประเด็นสงสัยจากผู้ใช้โซเชียลมีเดียว่า หากประธานาธิบดีไม่ลงนามในร่างกฎหมาย ก็ยังอาจทำให้ร่างกฎหมายมีผลบังคับใช้เป็นกฎหมายภายใน 3 สัปดาห์โดยอัตโนมัติอยู่ดี เว้นแต่ว่าสมาชิกรัฐสภาเป็นผู้ถอนร่างกฎหมาย ซึ่งประธานาธิบดีอ้างว่า สส. ตกลงถอนร่างกฎหมายแล้ว ขณะที่สภาปิดสมัยประชุมแล้ว และคาดว่าจะเปิดอีกครั้งปลายเดือนกรกฎาคม ก็จะเลยระยะเวลา 21 วัน ทำให้หลายคน มองว่า สิ่งที่ประธานาธิบดีพูดเป็นเพียงการเบี่ยงเบนความสนใจ

การโหวตของสภาเมื่อวันอังคารจุดชนวนให้มีการประท้วงในเกือบ 60 เมือง และมีผู้เสียชีวิตอย่างน้อย  22  ราย จากการปะทะระหว่างผู้ประท้วงและตำรวจในหลายเมือง โดยเฉพาะในกรุงไนโรบี มีผู้เสียชีวิต 19 ราย และผู้บาดเจ็บราว 160 ราย ผู้ประท้วงบุกรัฐสภา ทุบทำลายสิ่งของ และจุดไฟเผาพื้นที่บางส่วนของรัฐสภา ทำให้ตำรวจต้องใช้กระสุนจริงสลายฝูงชน นอกจากนี้ยังมีผู้ประท้วงจุดไฟเผาศาลาว่าการกรุงไนโรบี และรายงานการปล้นสะดมทั้งในกรุงไนโรบีและเมืองอื่น ๆ

ร่างงบประมาณที่เป็นชนวนของการประท้วงนองเลือดมากที่สุดในวันเดียวครั้งนี้มีจุดประสงค์เพื่อหาทางจัดเก็บภาษีรายได้เพิ่มขึ้น 2,700 ล้านดอลลาร์ เพื่อบรรเทาภาระหนี้มหาศาล โดยเฉพาะการชำระดอกเบี้ยอย่างเดียวก็มีมูลค่าถึง 37% ของรายได้ต่อปีแล้ว