นักวิทยาศาตร์จะ "ลบวินาที" ครั้งแรกในประวัติศาสตร์

เราทราบกันว่ามี "วันพิเศษ" (Leap Day) เพิ่มอยู่ในเดือนกุมภาพันธ์ทุก ๆ 4 ปี คือวันที่ 29 กุมภาพันธ์ หรือที่เรียกว่า "ปีอธิกสุรทิน" (leap year) แต่ในทุก ๆ 2-3 ปี ได้มีการปรับ "อธิกวินาที" (leap second) เป็นแบบ "บวก" โดยปกติจะเป็นปลายเดือนมิถุนายนหรือปลายเดือนธันวาคม และนับตั้งแต่ปี 1972 (พ.ศ. 2515) มีการปรับอธิกวินาที 27 ครั้ง ครั้งล่าสุดคือในปี 2016 (พ.ศ. 2559)

"อธิกวินาที" คือจำนวนวินาทีที่ปรับเพิ่มขึ้นหรือลดลง เพื่อรักษามาตรฐานการบอกเวลาสากลเชิงพิกัด (Coordinated Universal Time) หรือ UTC หรือเวลามาตรฐานโลกที่คนทั่วโลกใช้เทียบเวลาให้เที่ยงตรง





 

UTC เป็นหน่วยบอกเวลาที่อ้างอิงกับการหมุนของโลก โดยใช้นาฬิกาอะตอมที่มีความแม่นยำสูงเป็นเครื่องมือวัด แต่ด้วยเพราะโลกมีความเปลี่ยนแปลงทางกายภาพตามธรรมชาติ เช่นเปลือกโลกเคลื่อนที่, กระแสลมและกระแสน้ำในมหาสมุทรเปลี่ยนแปลง, ความดันบรรยากาศเพิ่มขึ้นหรือลดลงในแต่ละปี ทำให้อัตราการหมุนของโลกช้าลงหรือเร็วขึ้นเล็กน้อยได้ ส่งผลให้เวลา UTC เกิดความคลาดเคลื่อนได้

นักวิทยาศาสตร์ได้พบว่า การหมุนรอบตัวเองของโลกมีความผันผวนเล็กน้อย ซึ่งหมายความว่าการหมุนรอบตัวเองหนึ่งครั้ง ใช้เวลาประมาณ 86,400 วินาที หรือ 24 ชั่วโมง แต่ตามความเป็นจริงอาจช้าหรือเร็วขึ้นราวเสี้ยววินาที และการที่โลกหมุนเร็วขึ้นตั้งแต่ปี 2020 (พ.ศ. 2563) ทำให้จำเป็นต้องปรับเวลาเป็นแบบ "ลบ" วินาที (negative leap second) ในปี 2029 (พ.ศ. 2572) เป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ ซึ่งหมายความว่า เวลาจะหายไป 1 วินาที เช่น ในปัจจุบันเวลา 23.59.59 น. จึงจะเข้าสู่เที่ยงคืน ขณะที่ในปี 2572 เวลาจะถูกลบ 1 วินาที เหลือเป็น 23.59.58 น. แล้วเข้าสู่เที่ยงคืน



การเปลี่ยนแปลงนี้อาจจะก่อปัญหาที่ไม่เคยเกิดขึ้นก่อน กับระบบเวลาของเครือข่ายคอมพิวเตอร์และสมาร์ตโฟน และแม้คำว่า "วินาที" จะดูไม่มาก แต่ในระบบคอมพิวเตอร์ที่ตั้งค่าสำหรับกิจกรรมที่สำคัญ เช่น ธุรกรรมในตลาดหลักทรัพย์ ต้องอาศัยความแม่นยำระดับ 1 ต่อ 1,000 ของวินาที ซึ่งแม้ระบบคอมพิวเตอร์จำนวนมากจะมีซอฟต์แวร์ที่ทำให้สามารถเพิ่มวินาทีได้ แต่ก็มีแค่ไม่กี่ระบบที่สามารถลบวินาทีได้ การที่ต้องตั้งโปรแกรมคอมพิวเตอร์ใหม่ อาจนำไปสู่ข้อผิดพลาดได้

ผลการศึกษาของนักวิทยาศาสตร์ชี้ว่า การหมุนรอบตัวเองของโลกกำลังได้รับอิทธิพลจากฝีมือมนุษย์ โดยเฉพาะ "การละลายของน้ำแข็งขั้วโลก" จากวิกฤตภาวะโลกร้อน ที่ทำให้การหมุนของโลกเปลี่ยนแปลงและเวลาก็เปลี่ยนแปลงตาม