ข่าว
14 ต.ค. 2569 | thunchanok_kul
เครือข่ายนานาชาติ INHPF ออกแถลงการณ์ชู สสส. เป็นตัวอย่างกลไกการเงินเฉพาะ จากภาษีบาป เพื่อป้องกันโรค - สร้างเสริมสุขภาพต่อเนื่อง ลดภาระค่าใช้จ่ายระบบสาธารณสุข สร้างความยั่งยืนให้สุขภาพประชาชนระยะยาว
KEY
POINTS
14 ตุลาคม 2569 เครือข่ายกองทุนสร้างเสริมสุขภาพนานาชาติ (International Network of Health Promotion Foundations: INHPF) ออกแถลงการณ์เน้นย้ำความสำคัญของระบบการเงินที่ยั่งยืนเพื่อสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพและการป้องกันโรค ท่ามกลางภาระโรคไม่ติดต่อ (NCDs) ค่าใช้จ่ายด้านการรักษาพยาบาล และความเหลื่อมล้ำด้านสุขภาพที่เพิ่มสูงขึ้น พร้อมสนับสนุนการรักษาการลงทุนด้านการสร้างเสริมสุขภาพในประเทศไทยให้ดำเนินไปอย่างต่อเนื่อง
โดยยกประสบการณ์ของสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ประเทศไทย ในฐานะเลขานุการของเครือข่าย INHPF ที่ให้ความสำคัญกับการสร้างความร่วมมือระดับนานาชาติ เป็นตัวอย่างของกลไกการเงินเฉพาะที่ช่วยสนับสนุนการป้องกันโรค การพัฒนานวัตกรรม และการทำงานร่วมกับภาคีเครือข่ายมาเป็นเวลากว่าสองทศวรรษ
แถลงการณ์ระบุว่า การสร้างเสริมสุขภาพมีบทบาทสำคัญในการจัดการปัจจัยเสี่ยงของโรคที่สามารถป้องกันได้ ทั้งการใช้ยาสูบ การบริโภคเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ที่ก่อให้เกิดอันตราย การมีกิจกรรมทางกายไม่เพียงพอ ตลอดจนปัจจัยกำหนดสุขภาพทางสังคมและเชิงพาณิชย์ ซึ่งจำเป็นต้องอาศัยการดำเนินงานอย่างต่อเนื่องในระยะยาว การมีเงินทุนที่เพียงพอและสามารถคาดการณ์ได้จึงเป็นรากฐานสำคัญต่อการวางแผน การสร้างองค์ความรู้ การพัฒนานวัตกรรม และการสร้างความร่วมมือระหว่างภาคส่วน เพื่อยกระดับสุขภาพประชาชน ควบคู่กับการลดภาระด้านสุขภาพ สังคม และเศรษฐกิจจากโรคที่สามารถป้องกันได้
สำหรับประเทศไทย สสส. เป็นตัวอย่างของการจัดหาเงินทุนเพื่อการสร้างเสริมสุขภาพผ่านกลไกที่จัดตั้งขึ้นโดยเฉพาะ โดยจัดตั้งตามพระราชบัญญัติกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ พ.ศ. 2544 และมีแหล่งเงินทุนจากการจัดเก็บเงินบำรุงเพิ่มเติมในอัตราร้อยละ 2 ของภาษีสรรพสามิตยาสูบและเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ เพื่อสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพและการป้องกันโรคอย่างต่อเนื่อง
กลไกดังกล่าวช่วยเชื่อมโยงผลิตภัณฑ์ที่ก่อให้เกิดผลเสียต่อสุขภาพกับการลงทุนเพื่อป้องกันและลดผลกระทบ ทั้งยังสนับสนุนการสร้างหลักฐานทางวิชาการ การนำความรู้ไปใช้ประโยชน์ การสื่อสารสาธารณะ การดำเนินงานในชุมชน และความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคประชาสังคม ภาควิชาการ และภาคส่วนอื่น ๆ
INHPF เน้นย้ำองค์ประกอบสำคัญของระบบการเงินเพื่อการสร้างเสริมสุขภาพ 4 ประการ ได้แก่
แถลงการณ์ยังระบุว่า การลงทุนในการสร้างเสริมสุขภาพและการป้องกันโรคช่วยลดภาระทางเศรษฐกิจและสังคม ผ่านการป้องกันการเสียชีวิตก่อนวัยอันควรและความพิการ ลดความจำเป็นในการใช้บริการสุขภาพในอนาคต และบรรเทาแรงกดดันด้านค่าใช้จ่ายระยะยาวต่อระบบสุขภาพ
รวมถึง ระบบหลักประกันสุขภาพถ้วนหน้า (Universal Health Coverage: UHC) ขณะที่ประสบการณ์ของสมาชิก INHPF สะท้อนว่า กองทุนสร้างเสริมสุขภาพสามารถเป็นกลไกสนับสนุนการลงทุนด้านการป้องกันโรคและการทำงานร่วมกันระหว่างภาคส่วนได้อย่างต่อเนื่อง โดยต้องอาศัยเสถียรภาพของเงินทุน ศักยภาพองค์กร และความร่วมมือที่เข้มแข็ง
INHPF สนับสนุนแนวทางที่มุ่งรักษาการลงทุนด้านการสร้างเสริมสุขภาพและการป้องกันโรคในประเทศไทยอย่างต่อเนื่อง พร้อมเน้นย้ำความสำคัญของการคงไว้ซึ่งศักยภาพองค์กร ความต่อเนื่องในการดำเนินงาน และความยืดหยุ่นที่เอื้อต่อการพัฒนานวัตกรรมและขยายผลมาตรการที่มีประสิทธิผล แม้กลไกการเงินจะแตกต่างกันตามบริบทของแต่ละประเทศ แต่การลงทุนระยะยาวและระบบธรรมาภิบาลที่เข้มแข็งเป็นองค์ประกอบสำคัญในการจัดการปัจจัยที่นำไปสู่การเจ็บป่วยตั้งแต่ก่อนเกิดโรค เพื่อสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดีของประชาชนทั้งในปัจจุบันและอนาคต
เครือข่ายฯ INHPF จะประกาศลงช่องทางสื่อสารทางการของเครือข่าย คือ website https://inhpf.org/members/ และ LinkedIn เครือข่าย INHPF ก่อตั้งเมื่อปี ค.ศ. 2000 มีสมาชิกหลัก 9 องค์กร จาก 6 ประเทศ และสมาชิกสมทบอีก 6 องค์กร จาก 5 ประเทศ ประกอบด้วยสมาชิก 15 หน่วยงาน แบ่งเป็น สมาชิกสามัญ (Full Members) 9 หน่วยงาน ได้แก่
สมาชิกสมทบ (Associate Members) 6 หน่วยงาน ได้แก่
