ชุบชีวิตศาลเก่า 108 ปี นครพนม พลิกโฉมสู่พิพิธภัณฑ์มีชีวิต

25 พฤษภาคม 2569 จังหวัดนครพนมเดินหน้าโครงการอนุรักษ์อาคารประวัติศาสตร์ ผุดแผนพลิกโฉม "ศาลจังหวัดนครพนมหลังเก่า" อายุกว่า 108 ปี ซึ่งยังคงปรากฏร่องรอยบาดแผล จากยุคกรณีพิพาทอินโดจีน ให้กลายเป็น "พิพิธภัณฑ์มีชีวิต" และศูนย์เรียนรู้กระบวนการยุติธรรมแห่งใหม่ เพื่อยกระดับการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมริมฝั่งแม่น้ำโขง


นายสฤษดิ์ พิพัฒน์วิไลกุล ผู้พิพากษาหัวหน้าศาลจังหวัดนครพนม พร้อมด้วยตัวแทนจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ ได้ร่วมกันลงพื้นที่ และวางกรอบแนวทางการพัฒนาการท่องเที่ยวเชิงประวัติศาสตร์ โดยมีเป้าหมายสำคัญในการยกระดับอาคารศาลจังหวัดนครพนมหลังเก่า ให้เป็นศูนย์กลางการเรียนรู้ประวัติศาสตร์กระบวนการยุติธรรมแห่งใหม่ของจังหวัด

สำหรับข้อมูลทางประวัติศาสตร์ของอาคารศาลจังหวัดนครพนมหลังเก่านั้น ถือเป็นสถาปัตยกรรมที่ทรงคุณค่า และเป็นประจักษ์พยานของเหตุการณ์สำคัญหลายช่วงเวลา โดยมีรายละเอียดที่น่าสนใจ เป็นอาคารก่ออิฐถือปูนแบบโบราณ โครงสร้างหลักทำจากไม้เนื้อแข็ง และมุงหลังคาด้วยกระเบื้องดินเผา เริ่มสร้างขึ้นตั้งแต่ปี พ.ศ. 2460 และเปิดทำการศาลอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 9 เมษายน พ.ศ. 2461 ตัวอาคารเคยได้รับความเสียหายจากเหตุการณ์กรณีพิพาทอินโดจีน-ฝรั่งเศส ซึ่งในปัจจุบันยังคงปรากฏร่องรอยของกระสุนปืน และแรงระเบิดบนผนังอาคารให้เห็นอย่างชัดเจน


อาคารแห่งนี้ผ่านการซ่อมแซมและใช้งาน เป็นที่ทำการศาลจังหวัดนครพนมมาอย่างต่อเนื่อง จนถึงปี พ.ศ. 2506 รวมระยะเวลาการทำหน้าที่ให้ความยุติธรรมกว่า 45 ปี 

ส่วนสำคัญของแผนการพัฒนาในครั้งนี้ คือการปรับปรุงพื้นที่บริเวณ ใต้ถุนอาคาร ซึ่งในอดีตเคยถูกใช้เป็น "ห้องขังผู้ต้องหา" โดยหน่วยงานที่เกี่ยวข้องได้เตรียมปรับปรุงพื้นที่ดังกล่าวให้เป็นพื้นที่จัดนิทรรศการและพื้นที่แสดงงานศิลปะหมุนเวียน เพื่อสร้างประสบการณ์การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมและประวัติศาสตร์ให้กับผู้มาเยือนได้อย่างสมบูรณ์มิติยิ่งขึ้น 


 


การดำเนินการปรับปรุงอาคารศาลจังหวัดนครพนมหลังเก่าในครั้งนี้ คาดว่าจะทำให้สถานที่แห่งนี้ กลายเป็นหมุดหมายใหม่ ทางวัฒนธรรมและกฎหมาย ที่สำคัญของจังหวัดนครพนม ที่สามารถสะท้อนให้เห็นถึงคุณค่า ของสถาปัตยกรรมเก่าแก่ ควบคู่ไปกับเรื่องราวทางประวัติศาสตร์ได้อย่างเป็นรูปธรรม


ทั้งนี้ โครงการดังกล่าวมีความพร้อม ที่จะเปิดให้บริการประชาชนและนักท่องเที่ยว ได้เข้าชมอย่างเต็มรูปแบบในวันที่ 9 มิถุนายน ที่จะถึงนี้ 

ทั้งนี้ สำหรับ นายสฤษดิ์ พิพัฒน์วิไลกุล ผู้พิพากษาหัวหน้าศาลจังหวัดนครพนม นั้น เป็นลูกชายคนโตของ นายกองเอก สุวิทย์ พิพัฒน์วิไลกุล หรือ เสี่ยต้อยติ่ง นักธุรกิจใหญ่เมืองอุดรฯ  เป็นพี่ของ นายกองตรี พิสิษฏ์ พิพัฒน์วิไลกุล ลูกชายอีกคนของเสี่ยต้อยติ่ง ซึ่งเคยมีตำแหน่งทางการเมืองในพรรคเพื่อไทย 

























ขอบคุณภาพจาก ททท.สำนักงานนครพนม TAT Nakhonphanom