กสถ.ถูกวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนัก รายงานชุด “ปกรณ์” ชี้ชัดละเลยจนเสียหาย

12 สิงหาคม 2569 รายงานรองนายกฯ ปกรณ์ นิลประพันธ์ เปิดผลสอบทุจริต โกงสอบท้องถิ่น ชี้ชัด กสถ. บกพร่องร้ายแรงในการกำกับดูแล ปล่อยปละละเลยการจัด สอบท้องถิ่น โดยไร้มาตรการป้องกัน โยนความรับผิดชอบ TOR ให้ผู้รับจ้าง และอ้าง "เรื่องลับ" บังหน้าการสอดไส้แก้ไขคะแนนสอบ ก่อนเร่งสปีดเรียกบรรจุขัดคำสั่ง รมว.มหาดไทย ส่งผลให้คณะกรรมการตรวจสอบฯ เสนอลงโทษเด็ดขาดทั้งทางแพ่ง อาญา ปกครอง และมาตรฐานจริยธรรม


รายงานผลการตรวจสอบการทุจริตสอบท้องถิ่นโดยชุดของ นายปกรณ์ นิลประพันธ์ (รองนายกรัฐมนตรี) กำลังกลายเป็นการทิ้งบอมบ์ลูกใหญ่ใส่ คณะกรรมการกลางการสอบแข่งขันพนักงานส่วนท้องถิ่น หรือ กสถ. อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้


เพราะหากพิจารณารายงานผลการทุจริตสอบท้องถิ่นชุดดังกล่าวจะพบว่า หน่วยงานที่ถูกพูดถึงเยอะที่สุด และจะปฏิเสธความรับผิดชอบไม่ได้เลย คือ กสถ.ซึ่งถือเป็นข้อสรุปที่น่าสนใจ เพราะ ที่ผ่านมา กสถ. แทบไม่ถูกพูดถึงเลย แล้วยังคงมุ่งเน้นไปที่การยกเลิกบัญชีเก่า ขึ้นบัญชีใหม่ อยู่อีก แม้จะมีหลายคนมีชื่อถูกไต่สวนในชั้น ป.ป.ช. แต่น่าสนใจว่า เมื่อนายกฯ ได้รับรายงานฉบับนี้ จะจัดการกับ กสถ. ที่ตนเองเป็นผู้ลงนามอย่างไร 

รายงานผลการสอบการโกงสอบท้องถิ่นที่พุ่งเป้า กสถ.ประกอบด้วย 

1.การปล่อยปละละเลยในการอนุมัติจัดสอบ

กสถ. อนุมัติให้กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น (สถ.) เป็นผู้ดำเนินการ โดยไม่นำประเด็นการทุจริตเรียกรับเงินในการสอบครั้งก่อนหน้า (ซึ่งเคยเป็นเหตุให้ รมว.มหาดไทย มีคำสั่งยกเลิกมาแล้ว) มาพิจารณาเพื่อกำหนดแนวทางป้องกัน ทั้งที่เป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่ง

2.การบกพร่องในการจัดทำ TOR และโยนความรับผิดชอบให้ผู้รับจ้าง

กสถ. มีมติให้ฝ่ายเลขานุการ (สถ.) จัดทำ TOR โดย กสถ. ไม่ได้พิจารณารายละเอียด TOR เอง ทั้งที่เป็นองค์กรที่มีอำนาจหน้าที่และต้องรับผิดชอบความถูกต้อง เป็นธรรม

ใน TOR มีการกำหนดให้ผู้รับจ้างรับผิดชอบการสอบทั้งหมดแบบเบ็ดเสร็จเด็ดขาด (ทั้งทางแพ่ง อาญา และปกครอง) ทำให้ กสถ. ไม่เคร่งครัดในการตรวจสอบผู้รับจ้าง และละเลยการสร้างระบบควบคุมกำกับดูแลงานที่เข้มงวด

รายงานระบุชัดเจนว่า: การโยนความรับผิดชอบให้ผู้รับจ้างผ่าน TOR ไม่ทำให้ กสถ. พ้นจากความรับผิดชอบตามกฎหมาย และ กสถ. ไม่อาจยกขึ้นปฏิเสธความรับผิดชอบต่อสิ่งที่เกิดขึ้นตามมาได้

3.ความบกพร่องร้ายแรงในการรับรองผลการสอบ

ในขั้นตอนการรับรองผลสอบ กสถ. ไม่ได้พิจารณารายละเอียดโดยอ้างว่าเป็น "เรื่องลับ" (ทั้งที่เป็นผู้กำหนดชั้นความลับเอง) โดยรับรองเฉพาะจำนวนผู้สอบได้ตามที่ฝ่ายเลขานุการนำเสนอเท่านั้น

ซึ่งในความเป็นจริงพบว่า ผลคะแนนสอบจากฐานข้อมูลจริงไม่ตรงกับประกาศ และมีพฤติการณ์ทุจริต/แก้ไขคะแนน (ทั้งแก้จากตกเป็นผ่าน และแก้คะแนนให้สูงขึ้นเพื่อขยับลำดับ) รวมถึงมีการดึง "บุคคลภายนอก" เข้ามาแก้ไขคะแนนด้วย

4.การดำเนินงานที่ผิดปกติและฝ่าฝืนคำสั่งผู้บังคับบัญชา

แม้จะเกิดการจับกุมขบวนการทุจริตแล้ว กสถ. ยังคงสั่งเรียกบรรจุเพิ่มโดยไม่คำนึงถึงข้อสั่งการของ รมว.มหาดไทย โดยอ้างว่าเกรงจะถูกฟ้องร้อง

แต่ในเวลาต่อมากลับมีคำสั่งให้ชะลอการบรรจุโดยไม่กลัวถูกฟ้อง ซึ่งแสดงถึงความผิดปกติ ล่าช้า และทำลายความเชื่อมั่นในระบบราชการโดยรวม (Trust in Government) อย่างร้ายแรง

คณะกรรมการตรวจสอบฯ ได้เสนอมาตรการและแนวทางจัดการเกี่ยวกับ กสถ. ให้กระทรวงมหาดไทยดำเนินการตรวจสอบความรับผิดชอบในรายละเอียดของ กสถ. และกลุ่มผู้จัดทำ TOR เพื่อดำเนินคดีทางแพ่ง อาญา ปกครอง และมาตรฐานทางจริยธรรมอย่างเด็ดขาด