ภาพพราหมณ์นาลิวันสยายผมในริ้วขบวนพระบรมราชอิสริยยศ ปรากฏในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช หลายคนอาจสงสัยว่าขั้นตอนดังกล่าวนั้นมีที่มาอย่างไร

เกาะติดข่าวสาร >> Nation Online
logoline

การสยายผมของพราหมณ์ในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพ พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช อาจดูเป็นภาพแปลกตา เมื่อพราหมณ์เดินในขบวนพระบรมราชอิสริยยศแล้วสยายผมเรียกว่า "นาลิวัน"พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พุทธศักราช ๒๕๕๔ ให้ความหมาย นาลิวัน ไว้ว่า เป็นพราหมณ์พวกหนึ่งทำหน้าที่โล้ชิงช้าและรำเขนงในพระราชพิธีตรียัมปวาย เพื่อถวายเทพเจ้าในศาสนาพราหมณ์

พราหมณ์สยายผม...แสดงความเศร้าโศกอย่างที่สุด



ที่ผ่านมาพราหมณ์กับราชสำนักมีความเชื่อมโยงมานาน โดยรายงานการวิจัยเรื่องอิทธิพลของศาสนาพราหมณ์-ฮินดูในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น อธิบายว่า หน้าที่ของพราหมณ์ในราชสำนัก คือการรักษาวัฒนธรรมในการประกอบพระราชพิธีถวายตามโอกาสต่าง ๆ มาตั้งแต่สมัยสุโขทัยเรื่อยมาจนถึงรัตนโกสินทร์
ปกติพราหมณ์จะมวยผมไว้เรียบร้อย การสยายผมถือเป็นการแสดงความเศร้าโศกอย่างที่สุด
การสยายผมเป็นธรรมเนียมของอินเดียโบราณ แต่เดิมคนโบราณทั้งในสุวรรณภูมิและชมพูทวีปต่างรวบผมเป็นมวย เมื่อผู้ที่รักสิ้นชีวิตไป จะปลดมวยสยายผมลงมาดูยุ่งเหยิงแสดงความเศร้าเสียใจ เพื่อบอกกับผู้คนว่า อยู่ในห้วงเวลาไว้ทุกข์ ดั่งคัมภีร์ภควัทคีตากล่าวว่า "วีรบุรุษไม่ทำร้ายผู้สยายผม" หมายความว่า ห้ามทำร้ายผู้คนในช่วงไว้ทุกข์ เพราะกำลังอยู่ในช่วงกำสรดสุดแสน