การนั่งทำงานนาน ๆ จ้องจอต่อเนื่อง ยกของหนัก การบาดเจ็บในอดีต และความเสื่อมตามวัย ล้วนเป็นปัจจัยที่ทำให้เกิดอาการปวดหลังและปวดคอเรื้อรัง ซึ่งรบกวนทั้งการทำงาน การนอน และการใช้ชีวิตประจำวัน
สำหรับหลายคน การดูแลเบื้องต้น เช่น การปรับพฤติกรรม การทำกายภาพบำบัด และการใช้ยาอาจเพียงพอ แต่ผู้ป่วยจำนวนไม่น้อยยังคงมีอาการปวดต่อเนื่อง ขณะเดียวกันก็ลังเลที่จะผ่าตัดกระดูกสันหลังเพราะกังวลเรื่องความเสี่ยงและระยะฟื้นตัว ทางเลือกที่อยู่ตรงกลางซึ่งได้รับความสนใจมากขึ้นคือ หัตถการเวชศาสตร์ความปวดที่นำทางด้วยภาพ ซึ่งใช้เข็มแทนการผ่าตัด
นพ.นพชัย สิระนาท Postdoctoral Research Fellowship จาก Brigham and Women’s Hospital / Harvard Medical School และผู้ก่อตั้ง Younify Clinic เผยว่า หลักการสำคัญของเวชศาสตร์ความปวดคือ “การวินิจฉัยก่อนการรักษา”
ข้อต่อฟาเซ็ต (facet joint) เป็นข้อต่อเล็ก ๆ ด้านหลังของกระดูกสันหลัง ซึ่งอาจกลายเป็นแหล่งกำเนิดอาการปวดได้จากความเสื่อมตามวัย ข้ออักเสบ หรือการใช้งานหนัก เนื่องจากข้อต่อเหล่านี้ถูกเลี้ยงด้วยเส้นประสาทเล็ก ๆ ที่เรียกว่า medial branch แพทย์จึงสามารถทำ การบล็อกเส้นประสาทเพื่อวินิจฉัย (diagnostic medial branch block) ซึ่งคือการฉีดยาชาเฉพาะที่อย่างแม่นยำใกล้เส้นประสาทเหล่านี้โดยนำทางด้วยภาพ เพื่อยืนยันว่าข้อต่อฟาเซ็ตเป็นต้นเหตุของอาการปวดจริงหรือไม่
“อาการปวดหลังและปวดคอเรื้อรังส่วนใหญ่มาจากข้อต่อฟาเซ็ต” นพ.นพชัย อธิบาย “เมื่อเรายืนยันได้ด้วยการบล็อกวินิจฉัยแล้ว ก็มีทางเลือกที่นำทางด้วยภาพ เช่น การจี้เส้นประสาทด้วยคลื่นความถี่วิทยุ ที่ช่วยบรรเทาอาการได้นานขึ้นในผู้ป่วยที่คัดเลือกอย่างเหมาะสม เป็นทางเลือกแทนการพึ่งยาแก้ปวดไปเรื่อย ๆ หรือการก้าวไปสู่การผ่าตัดทันที”