เนชั่นทีวี

Business

ไขข้อข้องใจ ทำไมเอกชนไทยถึงได้เฮ หลังปิดดีลภาษีสหรัฐฯ

21 พ.ย. 2569 | prisana_tha

ไขข้อข้องใจ ทำไมเอกชนไทยถึงได้เฮ หลังปิดดีลภาษีสหรัฐฯ

รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ ไขข้อข้องใจ ทำไมเอกชนไทยได้เฮ หลังปิดดีลภาษีสหรัฐฯ พร้อมเคลียร์ทุกปมสงสัย

รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ ไขข้อข้องใจ ทำไมเอกชนไทยได้เฮ หลังปิดดีลภาษีสหรัฐฯ พร้อมเคลียร์ทุกปมสงสัย

KEY

POINTS

  • กรมเจรจาการค้าฯ แจงดีล ART ไทย-สหรัฐ ยืนยันผลประโยชน์สมดุล แลกความชัดเจนภาษี 19%
  • ชูส่งออกไทยไปสหรัฐฯ 7 หมื่นล้านดอลลาร์ และแรงงาน 1.25 ล้านคน ได้ประโยชน์จากความแน่นอนทางการค้า
  • ย้ำสินค้าเกษตรอ่อนไหวมีมาตรการป้องกัน เปิดตลาดพลังงานเพิ่มความมั่นคง ยันดีลซื้อ HIMARS ไม่เกี่ยวข้อตกลง

ยังคงมีหลายฝ่ายคาใจ เกี่ยวกับข้อตกลงกรอบความตกลงการค้าต่างตอบแทนระหว่างไทย-สหรัฐ (Joint Statement on ART) เพื่อคงภาษีสหรัฐ 19% หรือน้อยกว่านั้น เพราะฝั่งประธานาธิบดีทรัมป์ ของสหรัฐฯ ยืนยันความสำเร็จในการเปิดตลาดสินค้าอเมริกันในไทยถึง 100% ในขณะที่ผู้นำไทย และคณะเจรจาของไทย อยู่ในอาการอ้ำอึ้ง จนเกิดกระแสวิจารณ์ว่า “เสียเปรียบสหรัฐฯ” และ “เสียมากกว่าได้”

 

แม้นายกฯอนุทิน ชาญวีรกูล รวมถึง รองนายกฯ และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์ นางศุภจี สุธรรมพันธุ์  รองนายกฯ และ รมว.พาณิชย์ จะออกมาแถลงย้ำว่า ไทยไม่เสียเปรียบ แต่ก็ดูจะยังสร้างความเชื่อมั่นได้ไม่มากนัก และคาดว่าฝ่ายค้านจะนำไปเป็นประเด็นอภิปรายไม่ไว้วางใจด้วย

 

“ข่าวข้นคนข่าว” เนชั่นทีวี สัมภาษณ์พิเศษ นางขวัญนภา ผิวนิล รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ ซึ่งอยู่ร่วมคณะเจรจา และร่วมทีมไทยแลนด์มาตั้งแต่ต้น ทั้งรับฟังข้อเสนอจากภาคเอกชน และมีส่วนในการจัดทำเงื่อนไขการเจรจา รวมถึงรับทราบผลการเจรจาอย่างละเอียด ตามหน้าที่ความรับผิดชอบ

อัตราภาษีชัด เอกชนโล่ง-วางแผนส่งออกได้

 

โดย นางขวัญนภา ผิวนิล รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ ให้ข้อมูลอย่างละเอียด เพื่อเคลียร์ข้อข้องใจทั้งหมด ว่า การทำข้อตกลงครั้งนี้ เป็นข้อตกลงการค้าต่างตอบแทน ทั้งสองฝ่ายมีการแลกเปลี่ยนผลประโยชน์กัน สำหรับคณะเจรจาฝ่ายไทยยืนยันว่า เมื่อพิจารณาจากเงื่อนไขในข้อตกลง ถือเป็นผลที่ยอมรับได้

 

ขวัญนภา ผิวนิล รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ

 

สิ่งที่ประเทศไทยได้ประโยชน์แน่ๆ คือ ความปลอดภัยเรื่องอัตราภาษี ตามมาตรา 301 ที่ออกมาแล้วบางข้อ และกำลังจะออกตามมาอีก เพราะภาคเอกชนและผู้ประกอบการจะรู้แน่นอนว่าจะเสียภาษีเท่าไร สามารถวางแผนการทำธุรกิจ และคำนวณต้นทุนได้ แต่หากยืดเยื้อออกไป ผู้ประกอบการส่งออก ก็จะทำธุรกิจยาก อยู่ในภาวะ “ลุ่มๆ ดอนๆ” ไปเรื่อยๆ

 

เมื่อมีความปลอดภัยเรื่องอัตราภาษี สิ่งที่ได้รับต่อมา คือ ประโยชน์จากภาคการส่งออก ซึ่งมีมหาศาล ตัวเลขของฝั่งไทย ส่งออกไปสหรัฐฯปีละ 7 หมื่นล้านเหรียญ และได้ดุลการค้ากับสหรัฐฯเยอะมาก เป้าหมายการเจรจาภาษีและการค้าต่างตอบแทนของสหรัฐฯ ก็เพื่อสร้างสมดุลทางการค้า ทำให้สหรัฐฯ ขาดดุลน้อยลง จึงต้องการให้ไทยซื้อสินค้าของสหรัฐฯบ้าง ซึ่งทีมเจรจาพิจารณาแล้ว สินค้าหลายตัวเป็นข้อตกลงเดิมที่เคยเจรจากันไว้ และเมื่อนำมาคำนวณ พบว่าไทยยังได้กำไร ยังได้ดุล จึงทำความตกลง

เมื่อมีข้อตกลงออกมา ผลบวกที่ได้ชัดเจนที่สุดคือ “ภาคการส่งออก 7 หมื่นล้านเหรียญ” หรือเกือบ 2.4 ล้านล้านบาท ปลอดภัยแน่นอน มั่นใจได้ ไม่ต้องห่วงหน้าพะวงหลัง ขณะที่แรงงานอีก 1.25 ล้านคน ซึ่งเป็นตัวเลขจากมูลนิธิป๋วย อึ๊งภากรณ์ ก็จะปลอดภัย ไม่ตกงาน

 

สินค้าเกษตรไทยได้เฮ “ข้าว-ปลา-ไก่” ไม่เสียเปรียบ

 

เมื่อถามถึงตลาดสินค้าเกษตรของไทย ได้รับผลกระทบจากข้อตกลงนี้หรือไม่ รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ อธิบายเอาไว้อย่างน่าสนใจ ว่า สินค้าเกษตร เราเป็นห่วงมาก ตลาดสหรัฐฯ เป็นตลาดสินค้าเกษตรใหญ่อันดับ 2 ของไทย ตัวเลข 5 พันล้านเหรียญต่อปี หรือราวๆ 1.7 แสนล้านบาท โดยสินค้าสำคัญที่สุดคือ ข้าว และข้าวหอมมะลิ ซึ่งสหรัฐฯ เป็นตลาดอันดับ 1 ของไทย นอกจากนั้นยังมีสินค้าประมง ผักผลไม้แปรรูป ทูน่ากระป๋อง อาหารสัตว์เลี้ยง ซึ่งใช้วัตถุดิบในประเทศเยอะมาก โดยเฉพาะเนื้อไก่ ถ้าอุตสาหกรรมเหล่านี้ได้รับผลกระทบจากอัตราภาษี อุตสาหกรรมในประเทศจะได้รับผลกระทบตามมาเป็นห่วงโซ่

 

โดย รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ ยืนยันว่า “เราไม่เสียเปรียบจากข้อตกลงนี้แน่นอน” แต่หากพูดในบริบทของรองนายกรัฐมนตรีผู้รับผิดชอบ ย่อมไม่อยากพูดว่าได้เปรียบหรือเสียเปรียบ เพราะอาจมีผลกระทบตามมา เนื่องจากส่งผลต่อความสัมพันธ์ ฉะนั้นทีมไทยแลนด์มองผลประโยชน์ภาพรวมว่าสมดุลหรือไม่ รับได้หรือไม่ ซึ่งเมื่อมองตัวเลขทั้งหมดแล้วถือว่าสมดุล และรับได้

 

ส่วนท่าทีของผู้นำสหรัฐฯ ก็เป็นสไตล์การพูดของผู้นำคนนี้ สำหรับสินค้าที่สหรัฐฯผลิต และต้องการให้ไทยซื้อ ส่วนมากก็เป็นสินค้าที่ไทยเราต้องการใช้ และต้องนำเข้าอยู่แล้ว การเปิดตลาดให้สหรัฐฯ ก็เท่ากับเพิ่มแหล่งซื้อให้ผู้ประกอบการไทย แทนที่จะพึ่งพาแหล่งเดียว แต่การตัดสินใจซื้อขั้นสุดท้าย อยู่ที่เอกชน

 

ยกตัวอย่าง ถั่วเหลือง เดิมซื้อจากบราซิล ตอนนี้เพิ่มสหรัฐฯมาอีกแหล่งหนึ่ง สุดท้ายน่าจะส่งผลดีกับการเจรจาต่อรอง เพราะมีผู้ขายให้เลือกซื้อมากกว่า 1 ราย ราคาใครดีกว่า ก็ซื้อจากคนนั้น

 

เปิดตลาดพลังงาน เพิ่มความมั่นคงยุคผันผวน

 

เมื่อถามถึงคำแถลงของประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ ที่บอกว่า ไทยจะเปิดตลาดให้กับพลังงานของสหรัฐฯ รองฯขวัญนภา อธิบายว่า ที่ผ่านมาไทยนำเข้าพลังงานจากสหรัฐฯ ราว 30% อยู่แล้ว และหากเปิดตลาดให้สหรัฐฯเพิ่มขึ้น ในสถานการณ์ของตะวันออกกลางเช่นนี้ ย่อมเป็นผลดีกับไทย เพราะเท่ากับไทยมีแหล่งพลังงานเพิ่มอีกแหล่งหนึ่ง ซึ่งไม่ได้อยู่ในภูมิภาคตะวันออกกลาง ฉะนั้นไทยย่อมมีความมั่นคงทางพลังงานมากกว่าเดิม

 

หมู-ไก่-สินค้าอ่อนไหว มีมาตรการรองรับแน่

 

เมื่อถามถึงการเปิดตลาดเนื้อหมู และสัตว์ปีก จะกระทบกับเกษตรกรไทย และผู้ผลิตของไทยหรือไม่ รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ บอกว่า การเจรจาข้อตกลงทางการค้า ไม่ได้มีแต่กระทรวงพาณิชย์กระทรวงเดียว แต่มีหน่วยงานอื่นด้วย และได้พิจารณาทุกมิติ มองฝั่งซัพพลายไซด์ ตัวเลขการผลิต ความต้องการใช้ ตลอดจนประวัติการนำเข้า แล้วจึงนำมาคำนวณ ว่าถ้าเราจำเป็นต้องเปิดตลาด เราให้ได้เท่าไหร่ ไม่ใช่ให้ตัวเลขแบบลอยๆ  โดยเฉพาะตัวสินค้าที่อ่อนไหวเหล่านี้ รองนายกฯศุภจี ให้โจทย์ชัดเจนว่า เราจะต้องมีมาตรการป้องกัน กำกับ และบริหารจัดการ เพื่อไม่ให้เกิดปัญหาในภายหลัง

“ตอนคุยกับสหรัฐฯ ฝั่งสหรัฐฯยืนยันชัดเจนว่า ต้องการพื้นที่ให้สินค้าเขาเข้ามา เพื่อแข่งกับคู่ค้าอื่นของไทยที่ทำข้อตกลงเอฟทีเอด้วยกัน แต่ไม่ได้ต้องการมาทำลายผู้ผลิตของเรา เขายืนยันว่าเขา To be fair เขาขอพื้นที่  ขอตลาด ส่วนเรามองว่าเป็นการเพิ่มทางเลือกให้ผู้บริโภคและผู้ประกอบการไทย” 

เมื่อถามถึงรายละเอียดของข้อตกลงอื่นๆ เช่น ที่ผู้นำสหรัฐฯบอกว่า ไทยจะยกเว้นภาษีบริการดิจิทัลของสหรัฐฯทั้งหมดนั้น รองฯขวัญนภา บอกว่า ความตกลงครั้งนี้ มีการเจรจาเหมือนกรอบเอฟทีเอทั่วๆ ไป คือครอบคลุมทั้งสินค้า บริการ และการลงทุน ส่วนรายละเอียดต่างๆ ขอให้รอฟังตอนที่หลุดจากพันธกรณี NDA หรือ Non-Disclosure Agreement ซึ่งหมายถึง “สัญญาการไม่เปิดเผยข้อมูล" ก่อน จึงจะเกิดรายละเอียดทั้งหมดได้

 

แต่หากพิจารณาเฉพาะภาษีบริการดิจิทัล บอกได้ว่า ปัจจุบันไทยก็ไม่ได้จัดเก็บอยู่แล้ว ฉะนั้นหากมีข้อตกลงเรื่องนี้ ก็ไม่ได้ทำให้ไทยเสียรายได้อะไร และทั่วโลกก็ยังไม่ได้มีการจัดเก็บ รวมถึงไม่มีเครื่องมือในการจัดเก็บด้วย

 

วอนภาคประชาชนมอง “ผลได้” อย่ามุ่งแต่ “ผลเสีย”

 

เมื่อถามว่า อยากฝากอะไรถึงหลายฝ่ายที่ยังแสดงความกังวล รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ บอกว่า อยากให้ภาคประชาชน ภาคประชาสังคม มองประโยชน์จากการเจรจาครั้งนี้ที่มีต่อภาคเศรษฐกิจไทย โดยเฉพาะเรื่องส่งออก บางคนไม่เห็นตัวเลข ต้องบอกว่า การส่งออกของไทยไปสหรัฐฯ คิดเป็น 11% ของจีดีพี ถือว่าสูงมาก มีอุตสาหกรรมต่อเนื่องที่อยู่ในซัพพลายเชนเยอะมาก

“ขอให้ดูประโยชน์ที่เราได้รับ อย่าไปมองว่าเราจะเสียอะไร เพราะมันไม่ได้เสียอย่างนั้นหรอก เผอิญทรัมป์ พูดแบบนี้ เป็นสไตล์ของท่าน ท่านอาจพยายามหาเสียง ก็จะพูดเฉพาะในมุมที่ว่าดีลนี้เป็นประโยชน์ต่อท่านอย่างไร เป็นสไตล์ปกติของท่านตลอดมา”

รองฯขวัญนภา บอกด้วยว่า ที่ผ่านมา ทีมไทยแลนด์ไม่ได้เจรจารวดเร็วเหมือนประเทศเพื่อนบ้านที่เป็นคู่แข่งทางการค้า เพราะไทยใช้ความรอบคอบมากที่สุด เพื่อให้ดีลนี้ก่อผลกระทบน้อยที่สุด สิ่งใดที่หากจะเกิดขึ้นแล้วส่งผลกระทบ ก็จะมีมาตรการรองรับและป้องกันไว้แล้ว

 

ยืนยัน “ดีลซื้อจรวด” ไม่เกี่ยวข้อตกลงต่างตอบแทน

 

เมื่อถามถึง ดีลซื้อระบบจรวด HIMARS ของสหรัฐฯ มูลค่า 4.1 พันล้านบาท รองอธิบดีกรมเจรจาการค้าระหว่างประเทศ ย้ำว่า ไม่เกี่ยวกับดีลการค้านี้เลย ไม่อยู่ใน “ข้อตกลงร่วม” หรือ Joint Statement  ด้วย เพราะสหรัฐฯมีจุดยืนชัดเจน แยกเรื่องความมั่นคงกับมิติการค้าออกจากกัน ฉะนั้นน่าจะเป็นเรื่องที่ฝ่ายความมั่นคงคุยกันเองมากกว่า

ข่าวล่าสุด